Wybrane dane finansowe

| [tys. PLN] | [tys. EUR]*
| okres | okres | okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020 | od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020 | do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Wynik z tytułu odsetek | 25 663,4 | 26 993,6 | 5 651,7 | 6 114,6
Wynik na działalności podstawowej | 25 103,0 | 27 107,2 | 5 528,3 | 6 140,4
Koszty działania | -16 099,2 | -13 290,8 | -3 545,4 | -3 010,6
Zysk (strata) brutto | 9 189,2 | 12 975,8 | 2 023,7 | 2 939,3
Zysk (strata) netto | 6 526,2 | 10 329,2 | 1 437,2 | 2 339,8
Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w zł) | 17,17 | 27,17 | 3,78 | 6,16

* Dane wyrażone w EUR zostały wyliczone przy zastosowaniu średnioważonego kursu NBP z pierwszego półrocza 2021 roku dla okresu sprawozdawczego oraz średnioważonego kursu NBP z pierwszego półrocza 2020 roku dla danych porównawczych.

| [tys. PLN] | [tys. EUR]*
| stan na | stan na | stan na | stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020 | 30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Należności od banków | 31 847,6 | 65 823,7 | 68 937,5 | 7 044,7 | 14 263,6 | 15 436,1
Dłużne papiery wartościowe | 83 084,2 | 50 186,9 | 49 740,7 | 18 378,2 | 10 875,2 | 11 137,6
Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 4 173 149,3 | 3 690 920,7 | 3 896 687,3 | 923 099,7 | 799 800,8 | 872 522,9
Aktywa razem | 4 293 452,5 | 3 813 219,1 | 4 023 536,8 | 949 710,8 | 826 302,1 | 900 926,3
Zobowiązania wobec innych banków | 3 262 954,3 | 1 969 597,2 | 3 161 279,8 | 721 764,8 | 426 800,1 | 707 854,8
Zobowiązania z tytułu emisji obligacji | 150 153,0 | 975 131,6 | 0,0 | 33 213,8 | 211 305,3 | 0,0
Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych | 399 619,8 | 399 480,6 | 399 872,0 | 88 395,8 | 86 565,1 | 89 537,0
Zobowiązania razem | 3 825 262,4 | 3 351 435,7 | 3 571 741,5 | 846 147,2 | 726 236,4 | 799 763,0
Kapitał akcyjny | 380 000,0 | 380 000,0 | 380 000,0 | 84 055,9 | 82 343,8 | 85 087,3
Kapitał własny razem | 468 190,1 | 461 783,4 | 451 795,3 | 103 563,6 | 100 065,7 | 101 163,3

* Dane wyrażone w EUR zostały wyliczone przy zastosowaniu średniego kursu NBP z dnia 30.06.2021 dla daty sprawozdawczej oraz z dnia 31.12.2020 i 30.06.2020 dla danych porównawczych.

Podstawowe wskaźniki

| stan na | stan na
30.06.2021 | 30.06.2020
ROA - wskaźnik zwrotu na aktywach (%) | 0,39% | 0,43%
ROE - wskaźnik zwrotu z kapitału (%) | 3,53% | 4,07%
DR - wskaźnik ogólnego zadłużenia (%) | 89,10% | 88,77%
TCR - łączny współczynnik kapitałowy (%) | 26,82% | 24,81%
LR - wskaźnik dźwigni (%) | 10,83% | 11,13%
LCR - wskaźnik pokrycia wypływów netto (%) | 11 160% | 2 861%

Spis treści

ŚRÓDROCZNY SKRÓCONY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

POLITYKA RACHUNKOWOŚCI ORAZ DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

1. Informacje o Banku

2. Istotne zdarzenia w 1 półroczu 2021 roku

3. Istotne zdarzenia po zakończeniu okresu sprawozdawczego

4. Zgodność z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej

5. Istotne zasady rachunkowości oraz kluczowe szacunki

6. Porównywalność danych finansowych

7. Noty do sprawozdania finansowego

NOTY DO RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT

7.1. Wynik z tytułu odsetek

7.2. Wynik z tytułu prowizji

7.3. Koszty działania

7.4. Odpis z tytułu strat oczekiwanych

7.5. Podatek dochodowy

NOTY DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ

7.6. Należności od banków

7.7. Dłużne papiery wartościowe

7.8. Kredyty i pożyczki udzielone klientom

7.9. Rzeczowe aktywa trwałe

7.10. Wartości niematerialne

7.11. Inne aktywa

7.12. Zobowiązania wobec banków

7.13. Zobowiązania z tytułu emisji obligacji

7.14. Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych

7.15. Rezerwy

7.16. Inne zobowiązania

7.17. Skumulowane inne całkowite dochody

POZOSTAŁE NOTY

7.18. Informacje dodatkowe do rachunku przepływów pieniężnych

7.19. Wartość godziwa

7.20. Wskazanie czynników, które mogą mieć wpływ na wyniki finansowe w kolejnych kwartałach

7.21. Pozycje pozabilansowe

7.22. Transakcje z jednostkami powiązanymi

7.23. Transakcje z personelem zarządzającym i pracownikami

7.24. Zatrudnienie

7.25. Sprawozdawczość dotycząca segmentów działalności

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM I KAPITAŁEM

7.26. Informacje jakościowe

7.27. Informacje ilościowe

7.28. Ujawnienia w zakresie adekwatności kapitałowej

# Śródroczny skrócony rachunek zysków i strat

|  |  | [tys. PLN]
| numer noty | okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Przychody odsetkowe | 7.1. | 39 707,2 | 64 662,5
w tym obliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej | 7.1. | 39 707,2 | 64 662,5
Koszty odsetkowe | 7.1. | -14 043,8 | -37 668,9
Wynik z tytułu odsetek | 7.1. | 25 663,4 | 26 993,6
Przychody z tytułu opłat i prowizji | 7.2. | 227,5 | 231,9
Koszty prowizji | 7.2. | -749,4 | -90,7
Wynik z tytułu prowizji | 7.2. | -521,9 | 141,2
Wynik z pozycji wymiany |  | -5,6 | 7,2
Wynik na pozostałej działalności podstawowej |  | -32,9 | -34,8
Wynik na działalności podstawowej |  | 25 103,0 | 27 107,2
Koszty działania | 7.3. | -16 099,2 | -13 290,8
Odpis z tytułu strat oczekiwanych | 7.4. | 248,6 | -840,6
Podatek od niektórych instytucji finansowych |  | -63,2 | 0,0
Zysk (strata) brutto |  | 9 189,2 | 12 975,8
Podatek dochodowy | 7.5. | -2 663,0 | -2 646,6
Zysk (strata) netto |  | 6 526,2 | 10 329,2
Liczba akcji |  | 380 000 | 380 000
Zysk(+)/strata(-) na jedną akcję zwykłą - podstawowy (w PLN) |  | 17,17 | 27,18
Zysk(+)/strata(-) na jedną akcję zwykłą - rozwodniony (w PLN) |  | 17,17 | 27,18

W okresie zakończonym 30 czerwca 2021 roku ani w analogicznym okresie roku ubiegłego nie wystąpiła w ING Banku Hipotecznym SA działalność zaniechana.

Śródroczny skrócony rachunek zysków i strat należy analizować łącznie z notami do śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego, które stanowią integralną część śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego.

# Śródroczne skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów

|  |  | [tys. PLN]
| Numer noty | okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Zysk (strata) netto za okres sprawozdawczy |  | 6 526,2 | 10 329,2
Pozostałe całkowite dochody netto |  | -119,5 | -86,0
Pozycje, które mogą być przeklasyfikowane do rachunku zysków i strat |  | -119,5 | -86,0
Niezrealizowany wynik z wyceny papierów wartościowych HTC&S | 7.17 | -119,5 | -86,0
w tym podatek odroczony |  | 28,0 | 20,2
Pozycje, które nie zostaną przeklasyfikowane do rachunku zysków i strat |  | 0,0 | 0,0
Zyski / straty aktuarialne | 7.17 | 0,0 | 0,0
w tym podatek odroczony |  | 0,0 | 0,0
Całkowity dochód netto za okres sprawozdawczy |  | 6 406,7 | 10 243,2

Śródroczne skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów należy analizować łącznie z notami do śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego, które stanowią integralną część śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego.

# Śródroczne skrócone sprawozdanie z sytuacji finansowej

|  |  |  | [tys. PLN]
| numer noty | stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Należności od banków | 7.6 | 31 847,6 | 65 823,7 | 68 937,5
Dłużne papiery wartościowe wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 7.7 | 50 084,3 | 50 186,9 | 49 740,7
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 7.7 | 32 999,9 | 0,0 | 0,0
Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 7.8 | 4 173 149,3 | 3 690 920,7 | 3 896 687,3
Rzeczowe aktywa trwałe | 7.9 | 573,2 | 739,4 | 893,3
Wartości niematerialne | 7.10 | 328,9 | 824,8 | 1 320,7
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego |  | 1 087,8 | 942,2 | 986,4
Inne aktywa | 7.11 | 3 381,5 | 3 781,4 | 4 970,9
Aktywa razem |  | 4 293 452,5 | 3 813 219,1 | 4 023 536,8
Zobowiązania wobec banków | 7.12 | 3 262 954,3 | 1 969 597,2 | 3 161 279,8
Zobowiązania z tytułu emisji obligacji | 7.13 | 150 153,0 | 975 131,6 | 0,0
Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych | 7.14 | 399 619,8 | 399 480,6 | 399 872,0
Rezerwy | 7.15 | 775,8 | 775,8 | 669,6
Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego |  | 673,1 | 98,8 | 107,3
Inne zobowiązania | 7.16 | 11 086,4 | 6 351,7 | 9 812,8
Zobowiązania razem |  | 3 825 262,4 | 3 351 435,7 | 3 571 741,5
Kapitał akcyjny | 7.n/d | 380 000,0 | 380 000,0 | 380 000,0
Kapitał zapasowy - nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej |  | 62 002,2 | 62 002,2 | 62 002,2
Skumulowane inne całkowite dochody | 7.17 | -165,8 | -46,4 | -536,1
Zyski zatrzymane | 7.n/d | 26 353,7 | 19 827,6 | 10 329,2
Kapitał własny razem |  | 468 190,1 | 461 783,4 | 451 795,3
Zobowiązania i kapitał własny razem |  | 4 293 452,5 | 3 813 219,1 | 4 023 536,8
Wartość księgowa |  | 468 190,1 | 461 783,4 | 451 795,3
Liczba akcji |  | 380 000 | 380 000 | 380 000
Wartość księgowa na jedną akcję (w PLN) |  | 1 232,08 | 1 215,22 | 1 188,93

Śródroczne skrócone sprawozdanie z sytuacji finansowej należy analizować łącznie z notami do śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego, które stanowią integralną część śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego.

# Śródroczne skrócone sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym

okres od 01.01.2021 do 30.06.2021 |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| Numer noty | Kapitał akcyjny | Kapitał zapasowy - nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej | Skumulowane inne całkowite dochody | Zyski zatrzymane | Kapitał własny razem
Kapitał własny na początek okresu | 7.n/d | 380 000,0 | 62 002,2 | -46,4 | 19 827,6 | 461 783,4
Wynik netto bieżącego okresu | 7.n/d | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 6 526,2 | 6 526,2
Inne całkowite dochody netto | 7.17 | 0,0 | 0,0 | -119,5 | 0,0 | -119,5
Niezrealizowany wynik z wyceny papierów wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody |  | 0,0 | 0,0 | -119,5 | 0,0 | -119,5
Kapitał własny na koniec okresu |  | 380 000,0 | 62 002,2 | -165,8 | 26 353,7 | 468 190,1
okres od 01.01.2020 do 30.06.2020 |  |  |  |  |  |
| Numer noty | Kapitał akcyjny | Kapitał zapasowy - nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej | Skumulowane inne całkowite dochody | Zyski zatrzymane | Kapitały razem
Kapitał własny na początek okresu | 7.n/d | 210 000,0 | 62 191,1 | -450,1 | -188,9 | 271 552,1
Emisja akcji serii C | 7.n/d | 170 000,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 170 000,0
Pokrycie straty z lat ubiegłych |  | 0,0 | -188,9 | 0,0 | 188,9 | 0,0
Wynik netto bieżącego okresu | 7.n/d | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 10 329,2 | 10 329,2
Inne całkowite dochody netto | 7.17 | 0,0 | 0,0 | -86,0 | 0,0 | -86,0
Niezrealizowany wynik z wyceny papierów wartościowych HTC&S |  | 0,0 | 0,0 | -86,0 | 0,0 | -86,0
Kapitał własny na koniec okresu |  | 380 000,0 | 62 002,2 | -536,1 | 10 329,2 | 451 795,3

Śródroczne skrócone sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym należy analizować łącznie z notami do śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego, które stanowią integralną część śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego.

# Śródroczne skrócone sprawozdanie z przepływów pieniężnych

|  |  | [tys. PLN]
| Numer noty | okres | Okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Zysk netto |  | 6 526,2 | 10 329,2
Korekty |  | -461 517,2 | -827 202,1
Amortyzacja | 7.3, 7.10, 7.11 | 677,9 | 683,8
Odsetki naliczone (z rachunku zysków i strat) | 7.1 | -25 663,4 | -26 993,6
Odsetki zapłacone |  | -156,8 | -30 323,7
Odsetki otrzymane |  | 39 851,6 | 63 863,4
Podatek dochodowy (z rachunku zysków i strat) | 7.5 | -2 663,0 | -2 646,6
Podatek dochodowy zapłacony |  | 3 091,7 | 3 239,5
Zmiana stanu rezerw | 7.22 | 0,0 | 83,9
Zmiana stanu należności od banków | 7.22 | -0,1 | 1 337,0
Zmiana stanu dłużnych papierów wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 7.22 | -93,9 | -86,0
Zmiana stanu należności od klientów | 7.22 | -482 365,8 | -835 105,9
Zmiana stanu środków trwałych z tytułu rozpoznania leasingu |  | 146,7 | 68,6
Zmiana stanu pozostałych aktywów | 7.22 | 237,3 | -3 336,6
Zmiana stanu zobowiązań wobec innych banków | 7.22 | 363,8 | 307,9
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu emisji listów zastawnych | 7.22 | 154,7 | 98,8
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań | 7.22 | 4 902,1 | 1 607,4
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej |  | -454 991,0 | -816 872,9
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych | 7.10 | 0,0 | -11,0
Nabycie papierów wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 7.8 | 0,0 | -14 813,2
Nabycie papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu | 7.8 | -32 999,9 | 0,0
Zbycie papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu | 7.8 | 0,0 | 229 980,4
Odsetki otrzymane od dłużnych papierów wartościowych |  | 70,0 | 12,2
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej |  | -32 929,9 | 215 168,4
Zaciągnięcie kredytów długoterminowych |  | 2 008 996,9 | 1 532 066,6
Spłata kredytów długoterminowych |  | -716 000,0 | -860 000,0
Spłata odsetek od kredytów długoterminowych |  | -11 360,2 | -2 534,4
Wpływy z emisji obligacji |  | 150 000,0 | 0,0
Wykup obligacji |  | -975 000,0 | 0,0
Spłata odsetek od wyemitowanych obligacji |  | -950,8 | 0,0
Spłata odsetek od wyemitowanych listów zastawnych |  | -1 573,8 | -4 645,8
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu |  | -167,4 | -157,0
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej |  | 453 944,8 | 664 729,4
Zwiększenie/zmniejszenie środków pieniężnych netto |  | -33 976,1 | 63 024,9
Środki pieniężne na początek okresu sprawozdawczego |  | 65 823,7 | 5 815,7
Środki pieniężne na koniec okresu sprawozdawczego | 7.7, 7.22 | 31 847,6 | 68 840,6

Śródroczne skrócone sprawozdanie z przepływów pieniężnych należy analizować łącznie z notami do śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego, które stanowią integralną część śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego.

# Polityka rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające

1. Informacje o Banku

1.1. Podstawowe informacje o Banku

ING Bank Hipoteczny Spółka Akcyjna („Bank”, „Spółka”) z siedzibą Centrali w Katowicach, przy ul. Chorzowskiej 50, został wpisany w dniu 20 marca 2018 roku do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach, VIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000723965. Bankowi nadano numer statystyczny REGON 369582281 oraz numer identyfikacji podatkowej NIP 205-000-51-99.

1.2. Zakres działania, czas trwania

ING Bank Hipoteczny S.A. na dzień 30.06.2021 r. jest Spółką Akcyjną posiadającą zezwolenie Komisji Nadzoru Finansowego na prowadzenie działalności na podstawie ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych i bankach hipotecznych, ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, Kodeksu spółek handlowych oraz innych powszechnie obowiązujących przepisów prawa, zasad dobrej praktyki bankowej oraz Statutu Banku.

Celem strategicznym ING Banku Hipotecznego jest pozyskanie, a następnie zwiększenie udziału długoterminowego finansowania w bilansie Banku poprzez emisję listów zastawnych oraz zostanie jednym z głównych emitentów tych instrumentów dłużnych na polskim rynku.​

1.3. Kapitał akcyjny

Kapitał akcyjny ING Banku Hipotecznego S.A. wynosi 380.000.000,00 złotych i dzieli się na 380.000,00 sztuk akcji zwykłych imiennych o wartości nominalnej 1.000,00 złotych każda akcja.

Struktura kapitału akcyjnego

Seria | Rodzaj akcji | Liczba akcji | Wartość nominalna 1 akcji (w PLN) | Wartość serii według wartości nominalnej (w PLN) | Data podjęcia uchwały przez WZA | Data emisji | Data rejestracji w KRS
A | zwykłe | 120 000 | 1 000,00 | 120 000 000 | nie dotyczy* | 26.02.2018 | 20.03.2018
B | zwykłe | 90 000 | 1 000,00 | 90 000 000 | 03.01.2019 | 03.01.2019 | 06.02.2019
C | zwykłe | 170 000 | 1 000,00 | 170 000 000 | 11.12.2019 | 11.12.2019 | 09.01.2020
* Emisja akcji serii A wynika z aktu założycielskiego z dnia 26.02.2018.

Kapitał akcyjny został w całości pokryty wkładami pieniężnymi. Każda akcja zwykła daje swojemu posiadaczowi prawo do dywidendy i jednego głosu na Walnym Zgromadzeniu.

1.4. Akcjonariat ING Banku Hipotecznego S.A.

ING Bank Hipoteczny S.A. jest spółką zależną ING Banku Śląskiego S.A., który według stanu na dzień 30 czerwca 2021 roku posiadał 100% udziału w kapitale akcyjnym ING Banku Hipotecznego S.A. Bank wchodzi w skład Grupy Kapitałowej, określanej na potrzeby niniejszego sprawozdania finansowego jako Grupa Kapitałowa ING Banku Śląskiego S.A.

1.5. Skład Zarządu oraz Rady Nadzorczej Banku

Zarząd

W pierwszym półroczu 2021 roku nie było zmian w składzie Zarządu ING Banku Hipotecznego S.A.

Na 30 czerwca 2021 roku przedstawiał się on następująco:

o p. Mirosław Boda - Prezes Zarządu Banku,

o p. Jacek Frejlich - Wiceprezes Zarządu Banku,

o p. Roman Telepko - Wiceprezes Zarządu Banku.

Rada Nadzorcza

W pierwszym półroczu 2021 roku nastąpiły zmiany w składzie Rady Nadzorczej ING Banku Hipotecznego S.A.

o W dniu 21 stycznia 2021 roku Pan Lorenzo Tassan-Bassut złożył rezygnację z funkcji członka Rady Nadzorczej Banku ze skutkiem na koniec dnia 31 stycznia 2021 roku.

o W dniu 14 czerwca 2021 roku Pan Brunon Bartkiewicz złożył rezygnację z funkcji Przewodniczącego Rady Nadzorczej Banku ze skutkiem na koniec dnia 14 czerwca 2021 roku, pozostając nadal członkiem Rady Nadzorczej.

o Dnia 14 czerwca 2021 roku Rada Nadzorcza Banku wybrała na Przewodniczącą Rady Nadzorczej Banku Panią Bożenę Graczyk ze skutkiem od dnia 15 czerwca 2021 roku.

Na 30 czerwca 2021 roku Rada Nadzorcza ING Banku Hipotecznego S.A. działała w następującym składzie:

o p. Bożena Graczyk – Przewodnicząca Rady Nadzorczej,

o p. Marcin Giżycki – Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej,

o p. Jacek Michalski– Sekretarz Rady Nadzorczej (członek niezależny),

o p. Brunon Bartkiewicz – Członek Rady Nadzorczej,

o p. Joanna Erdman – Członek Rady Nadzorczej,

o p. Krzysztof Gmur – Członek Rady Nadzorczej (członek niezależny),

1.6. Firma audytorska uprawniona do badania sprawozdania finansowego

Firmą audytorską uprawnioną do badania ustawowego sprawozdania finansowego ING Banku Hipotecznego S.A. jest BDO Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp. k. z siedzibą w Warszawie. Niniejsze śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe, podobnie jak śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe za okres sześciu miesięcy zakończony 30 czerwca 2020 roku, podlegało przeglądowi przez firmę audytorską, niestanowiącemu usługi badania.

1.7. Zatwierdzenie sprawozdania

Roczne sprawozdanie finansowe ING Banku Hipotecznego S.A. za okres od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku zostało zatwierdzone przez Walne Zgromadzenie ING Banku Hipotecznego S.A. w dniu 24 marca 2021 roku.

Niniejsze śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe ING Banku Hipotecznego S.A. za okres sześciu miesięcy zakończony 30 czerwca 2021 roku zostało zatwierdzone przez Zarząd Banku w dniu 16 sierpnia 2021 roku.

2. Istotne zdarzenia w 1 półroczu 2021 roku

Informacja o wpływie epidemii COVID-19 na działalność ING Banku Hipotecznego S.A.

W pierwszym półroczu 2021 roku działalność operacyjna, biznesowa oraz finansowa Banku pozostawała nadal pod wpływem epidemii koronawirusa COVID-19. Polska i globalna gospodarka znajdują się okresie głębokiego szoku i niepewności, a instytucje państwowe i regulatorzy podejmują szereg kroków i oferują programy pomocowe, które mają na celu ograniczenie recesji.

W okresie sprawozdawczym Zarząd Banku na bieżąco analizował rozwój sytuacji związany z COVID-19, identyfikując ryzyko związane z potencjalnym wzrostem opóźnienia w spłatach kredytów oraz potencjalnym spadkiem cen nieruchomości. Na przestrzeni całego półrocza Bank prowadził m.in. monitoring liczby i wolumenu kredytów, w przypadku których kredytobiorcy zawnioskowali o zawieszenie spłaty rat kredytu (oferta Banku) lub o zawieszenie wykonywania umowy kredytu (tzw. „moratoria ustawowe”) oraz monitoring wpływu oferowanych klientom rozwiązań na kwestie związane z zabezpieczeniem emisji listów zastawnych, koszty ryzyka i wynik Banku.

Bank również w sposób ciągły analizuje sytuację rynkową dotyczącą listów zastawnych oraz zmian w otoczeniu regulacyjnym i gospodarczym. Ponadto, na bieżąco monitorowana jest zdolność wykonywania usług przez dostawców.

W okresie pandemii wywołanej na skutek COVID-19 Bank podejmuje działania w celu zachowania ciągłości operacyjnej, w tym bieżącej obsługi klientów. Podjęto również działania o charakterze prewencyjnym, celem zapewnienia ochrony zdrowia pracowników, wprowadzając m.in. pracę zdalną. Bank jest w dobrej sytuacji płynnościowej i kapitałowej, znacznie przewyższając wymagane poziomy regulacyjne. Wskaźnik LCR Banku na dzień 30 czerwca 2021 roku wyniósł 11 160 % (2 861% na dzień 30 czerwca 2020 roku). Współczynnik Tier 1 równy łącznemu współczynnikowi kapitałowemu Banku wyniósł 26,82% na dzień 30 czerwca 2021 roku (24,81% na dzień 30 czerwca 2020 roku). Poziom przedmiotowego współczynnika jest obecnie ponad dwukrotnie większy od wymaganego prawem poziomu 10,5%.

Rządowe środki wspierające gospodarkę

Aby złagodzić skutki gospodarcze pandemii COVID-19, Rząd oraz Narodowy Bank Polski oferują wsparcie podatkowe i pieniężne, aby umożliwić dalsze funkcjonowanie firmom i pracownikom, a sektorowi finansowemu zapewnić dostęp do płynności. Do zastosowanych narzędzi wsparcia gospodarki należą środki takie jak:

o dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowników,

o dofinansowanie działalności, np. w postaci subsydiów i dopłat do odsetek,

o uruchomienie systemu poręczeń i gwarancji dla przedsiębiorców,

o zwolnienia/opóźnienia w płatności składek i podatków,

o wydłużenie terminów przeznaczonych na wypełnienie wybranych obowiązków sprawozdawczych,

o wprowadzenie maksymalnego poziomu kosztów pozaodsetkowych,

o wstrzymanie/zawieszenie biegu postępowań administracyjnych,

o umożliwienie zawieszenia umów kredytowych na trzy miesiące kredytobiorcom, którzy utracili pracę lub główne źródło dochodu.

Powyższe działania zostały wsparte przez Tarczę Antykryzysową Polskiego Funduszu Rozwoju (PFR):

Tarczę Finansową dla mikrofirm i Tarczę Finansową dla małych i średnich przedsiębiorstw uruchomione w 2 kwartale 2020 roku (termin składania wniosków o subwencje upłynął 31 lipca 2020 roku), oraz Tarczę Finansową PFR dla dużych firm uruchomioną na początku 3 kwartału 2020 roku.

Działania Banku związane z COVID-19

W związku z trwającą pandemią koronawirusa COVID-19, w pierwszym półroczu 2021 r. Bank nadal prowadził działania mające na celu pomoc klientom, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji finansowej. Działania Banku są zbieżne z wydanym w ramach ZBP „Stanowiskiem banków w zakresie ujednolicenia zasad oferowania narzędzi pomocowych dla klientów sektora bankowego” (tj. moratorium pozaustawowym w rozumieniu Wytycznych Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego „EBA”).

Od 7 kwietnia 2020 r. Bank udostępnił kredytobiorcom możliwość zawieszenia spłaty rat kredytu (części kapitałowej raty lub pełnej raty kredytu) na okres do 6 miesięcy. Działanie to było zbieżne z wydanym w ramach Związku Banków Polskich „Stanowiskiem banków w zakresie ujednolicenia zasad oferowania narzędzi pomocowych dla klientów sektora bankowego” (tj. moratorium pozaustawowym w rozumieniu Wytycznych EBA). Od 24 czerwca 2020 r. Bank umożliwił kredytobiorcom zawieszenie wykonania umowy kredytu (na mocy znowelizowanej ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych). Na 30 czerwiec 2021 r. z zawieszenia wykonania umowy kredytu skorzystało 30 kredytobiorców (wnioski w ramach moratorium ustawowego).

Na 30 czerwca 2021 r. w portfelu Banku nie znajdują się wierzytelności, w przypadku których Kredytobiorcy korzystaliby nadal z zawieszenia spłaty rat kredytu lub z zawieszenia wykonania umowy kredytu. Do dnia 30 czerwca 2021 r. zastosowanie zawieszenia płatności raty lub zawieszenia wykonania umowy dotyczyło łącznie 601 umów kredytów.

Bank przeprowadził symulację wpływu zawieszenia spłaty rat kredytu na wynik Banku oraz zdolność do regulowania zobowiązań wobec nabywców listów zastawnych, zakładając m.in. scenariusz, w którym wszyscy klienci korzystający z zawieszenia spłaty rat skorzystają z zawieszenia wykonania umowy kredytu. Mając na uwadze wysokie nadzabezpieczenie emisji listów zastawnych (na 30 czerwca 2021 r. do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych wpisane zostały wierzytelności o wartości 3 232 981,9 tys. PLN), przedmiotowa analiza wykazała, iż Bank jest bezpieczny i na bieżąco może regulować zobowiązania wobec inwestorów.

Przeprowadzona analiza wskazuje na dużą odporność Banku na ryzyko wzrostu osób korzystających z zawieszenia wykonania umowy. Z przeprowadzonej symulacji wynika, że Bank pozostaje w dobrej kondycji będąc zdolnym do regulowania zobowiązań wobec inwestorów.

Transakcje nabycia portfeli wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych, emisje hipotecznych listów zastawnych.

W pierwszym półroczu 2021 r. przeprowadzono kolejny transfer wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych, natomiast ze względu na niepewność inwestorów na światowych rynkach finansowych w związku z trwającą pandemią COVID-19 Bank podjął decyzję o niedokonywaniu emisji listów zastawnych w 2021 r.

Odpisy z tytułu strat oczekiwanych

Według stanu na 30 czerwca 2021 roku, Bank dokonał rewizji prognoz wskaźników makroekonomicznych, w których ujął również efekt wpływu COVID-19. Założenia makroekonomiczne użyte do wyznaczenia oczekiwanych strat kredytowych zostały oparte na bazie prognoz stanowiących konsensus wypracowany w Grupie kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A. W związku z trwającą pandemią i dużą niepewnością, Bank nie jest w stanie przewidzieć wpływu ryzyka związanego z COVID-19 a przyjęte prognozy mogą nie w pełni uwzględniać wpływ sytuacji makroekonomicznej na poziom strat oczekiwanych, zarówno w krótkim jak i długim okresie. W związku z tym, Bank w okresach kwartalnych dokonuje rewizji założeń makroekonomicznych wykorzystywanych przy wyznaczaniu odpisów z tytułu strat oczekiwanych.

Szacowany wpływ COVID-19 na parametry makroekonomiczne jest więc aktualizowany na bieżąco w kolejnych kwartałach w zależności m.in. od skali pandemii, czasu jej trwania, wpływu rządowego wsparcia na gospodarkę oraz uwarunkowań zewnętrznych.

Bank kontynuuje metodologię dotyczącą wyliczenia strat oczekiwanych zaprezentowanych sprawozdaniu finansowym Banku w analogicznym okresie 2020.

Zmiana formuły oprocentowania kredytu zabezpieczonego hipotecznie ze zmiennej stopy procentowej na okresowo stałą stopę procentową.

30 czerwca 2021 Bank dostosował swoje procesy do wymagań znowelizowanej Rekomendacji S Komisji nadzoru Finansowego (dalej: KNF), wdrażając m.in. możliwość zmiany formuły oprocentowania kredytu ze stopy zmiennej na stopę okresowo stałą. W związku z modelem biznesowym ING Banku Hipotecznego S.A., Bank nie identyfikuje istotnego wpływu, bezpośrednio oddziałowującego na niego w związku z wejściem w życie Rekomendacji S KNF.

Nowy model funkcjonowania bankowości hipotecznej i listów zastawnych w Polsce

Urząd Komisji Nadzoru Finansowego we współpracy z Ministerstwem Finansów, w dniu 16 października 2020 roku wydał komunikat w sprawie prowadzenia prac nad nowym modelem funkcjonowania bankowości hipotecznej i listów zastawnych w Polsce. Niniejsze prace toczą się równolegle z pracami nad implementacją Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2162 z dnia 27 listopada 2019 r. w sprawie emisji obligacji zabezpieczonych i nadzoru publicznego nad obligacjami zabezpieczonymi oraz zmieniającą dyrektywy 2009/65/WE i 2014/59/UE. Efekt współpracy w przedmiotowym zakresie ma stanowić propozycja działań regulacyjnych mających na celu zwiększenie atrakcyjności stosowania listu zastawnego przez banki przy zachowaniu wymogów stabilności emitenta i bezpieczeństwa instrumentu dla inwestora.

W konsultacje w tej sprawie włączeni są także przedstawiciele Narodowego Banku Polskiego oraz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego.

Wysokość składki rocznej na fundusz przymusowej restrukturyzacji BFG w 2021 roku

20 kwietnia 2021 roku Zarząd Banku otrzymał informację od Bankowego Funduszu Gwarancyjnego o wysokości rocznej składki na fundusz przymusowej restrukturyzacji banków za 2021 rok. Łączny koszt dla Banku wynosi 4,7 mln zł, łącznie z korektą składek za 2020 roku. Cała ta kwota została zaksięgowana w ciężar kosztów pierwszego kwartału 2021 roku.

Walne Zgromadzenie ING Banku Hipotecznego S.A.

W dniu 24 marca 2021 roku odbyło się Zwyczajne Walne Zgromadzenie ING Banku Hipotecznego S.A., na którym podjęto uchwały w sprawie:

o Rozpatrzenia i zatwierdzenia sprawozdania finansowego ING Banku Hipotecznego S.A. za 2020 rok,

o Rozpatrzenia i zatwierdzenia sprawozdania Zarządu z działalności ING Banku Hipotecznego S.A. za 2020 rok obejmujące Oświadczenia Zarządu o stosowaniu zasad ładu korporacyjnego,

o Przyjęcia sprawozdań Rady Nadzorczej ING Banku Hipotecznego S.A. za 2020 rok,

o Podziału zysku osiągniętego przez ING Bank Hipoteczny S.A. w okresie od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku,

o Udzielenia absolutorium z wykonania obowiązków za 2020 rok wszystkim Członkom Zarządu i Członkom Rady Nadzorczej,

3. Istotne zdarzenia po zakończeniu okresu sprawozdawczego

W ING Banku Hipotecznym S.A. nie wystąpiły istotne zdarzenia po zakończeniu okresu sprawozdawczego.

4. Zgodność z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej

Niniejsze śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe ING Banku Hipotecznego S.A. za okres od 1 stycznia 2021 roku do 30 czerwca 2021 roku zostało sporządzone zgodnie z wymogami Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej („MSSF”) w wersji zatwierdzonej przez Unię Europejską.

Sprawozdanie finansowe uwzględnia wymogi zatwierdzonych przez Unię Europejską standardów oraz interpretacji za wyjątkiem wymienionych w punkcie 4.1 poniżej standardów i interpretacji, które oczekują na zatwierdzenie przez Unię Europejską bądź zostały zatwierdzone przez UE, ale wchodzą w życie po dniu bilansowym.

Śródroczny skrócony rachunek zysków i strat, śródroczne skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów, śródroczne skrócone sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym i śródroczne skrócone sprawozdanie z przepływów pieniężnych za okres od 1 stycznia 2021 roku do 30 czerwca 2021 roku oraz śródroczne skrócone sprawozdanie z sytuacji finansowej na dzień 30 czerwca 2021 roku wraz z danymi porównywalnymi zostały sporządzone przy zastosowaniu takich samych zasad rachunkowości dla każdego z okresów.

4.1. Zmiany w standardach rachunkowości

W niniejszym śródrocznym skróconym sprawozdaniu finansowym zastosowano takie same zasady rachunkowości, jakie zastosowano przy sporządzaniu rocznego pełnego sprawozdania finansowego za 2020 rok oraz standardy i interpretacje zatwierdzone przez Unię Europejską obowiązujące dla okresów rocznych rozpoczynających się w dniu 1 stycznia 2021 roku lub po tej dacie tj.:

Zmiana | Wpływ na sprawozdanie Banku
Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16 Reforma stawek benchmarkowych – Faza II | Implementacja zmian wiąże się z możliwością kontynuacji ujęcia i prezentacji instrumentów finansowych dotkniętych w wyniku reformy stawek benchmarkowych oraz zwiększonym zakresem ujawnień. Zmiana w zakresie stawek benchmarkowych bez wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.
Zmiany do MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe Przedłużenie tymczasowego zwolnienia ze stosowania MSSF 9 | Zastosowanie zmiany nie wywarło wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.

Standardy i interpretacje, które zostały wydane do 30 czerwca 2021 roku, ale jeszcze nie obowiązują, ponieważ nie zostały zatwierdzone przez Unię Europejską lub zostały zatwierdzone przez Unię Europejską ale nie zostały wcześniej zastosowane przez Bank, zaprezentowane zostały w rocznym sprawozdaniu finansowym Banku za 2020 roku. W pierwszym półroczu 2021 roku opublikowano następujące zmiany do standardów:

Zmiana (w nawiasie oczekiwana data zastosowania przez IASB) | Wpływ na sprawozdanie Banku
Zmiany do MSR 1 i stanowisko praktyczne do MSSF Ujawnienia w zakresie Polityki rachunkowości (rok obrotowy rozpoczynający się 1 stycznia 2023) | Zmiana dotycząca zakresu ujawnień znaczących zasad rachunkowości w sprawozdaniu finansowym. Zgodnie z wprowadzonymi zmianami przedmiotem ujawnień będą tylko zasady rachunkowości, które mają istotny wpływ na informacje zawarte w sprawozdaniu finansowym. Załączone do zmiany stanowisko praktyczne zawiera szczegółowy przykład ilustrujący. Implementacja zmiany będzie miała istotny wpływ na zakres ujawnień znaczących zasad rachunkowości w sprawozdaniu finansowym Banku.
Zmiana do MSR 8: definicja wartości szacunkowych (rok obrotowy rozpoczynający się 1 stycznia 2023) | Zmiana doprecyzowująca definicję wartości szacunkowych tj.: kwoty pieniężne ujęte w sprawozdaniu finansowym które są przedmiotem niepewności pomiaru. Implementacja zmiany nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.
Zmiana do MSSF 16: Ulgi w czynszach wynikających z Covid-19 po 30 czerwca 2021 (rok obrotowy rozpoczynający się 1 kwietnia 2021) | Zmiana w zakresie modyfikacji leasingu, której celem jest wydłużenie o 1 rok okresu możliwości odstąpienia od oceny modyfikacji leasingu, w sytuacji, gdy zmiana płatności leasingowych jest bezpośrednią konsekwencją pandemii Covid-19. Zastosowanie zmiany nie będzie wywierało wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.
Zmiana do MSR 12: Podatek odroczony dotyczący aktywa oraz zobowiązania ujętego w wyniku pojedynczej transakcji (rok obrotowy rozpoczynający się 1 stycznia 2023) | Zmiana precyzuje zasady ewidencyjne w zakresie podatku dochodowego i możliwego do zastosowanie wyłączenia z ujęcia podatku odroczonego. Wprowadzona zmiana precyzuje, że tego wyłączania nie stosuje się do transakcji leasingowych i ujęcia zobowiązania wynikającego z likwidacji składnika aktywów tj.: transakcji, dla których równocześnie ujmuje się aktywo oraz zobowiązanie. Zastosowanie zmiany nie będzie wywierało wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.

Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania do publikacji, biorąc pod uwagę toczący się w UE proces wprowadzania standardów MSSF oraz prowadzoną przez Bank działalność, w zakresie stosowanych przez Bank zasad rachunkowości nie ma różnicy między standardami MSSF, które weszły w życie, a standardami MSSF zatwierdzonymi przez UE.

4.2. Kontynuacja działalności

Niniejsze śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe ING Banku Hipotecznego S.A. zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Bank w okresie co najmniej 12 miesięcy od daty publikacji, czyli od 17 sierpnia 2021. Zarząd Banku nie stwierdza na dzień podpisania niniejszego sprawozdania finansowego istnienia faktów i okoliczności, które wskazywałyby na zagrożenia dla możliwości kontynuacji działalności przez Bank w okresie co najmniej 12 miesięcy od daty publikacji na skutek zamierzonego lub przymusowego zaniechania, bądź istotnego ograniczenia przez Bank dotychczasowej działalności.

4.3. Działalność zaniechana

W pierwszym półroczu 2021 roku oraz w 2020 roku w Banku nie wystąpiło zaniechanie istotnej działalności.

4.4. Zakres podmiotowy i waluta sprawozdania

Bank nie jest jednostką dominującą oraz znaczącym inwestorem dla jednostek stowarzyszonych, współzależnych i zależnych. W związku z tym, ING Bank Hipoteczny S.A. nie sporządza skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej, które obejmowały dane finansowe takich jednostek.

Jednostką dominującą ING Banku Hipotecznego S.A. jest ING Bank Śląski S.A., który sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A. Natomiast, ING Bank Śląski S.A. jest spółką wchodzącą w skład Grupy Kapitałowej, określanej na potrzeby niniejszego sprawozdania finansowego jako Grupa ING. ING Groep N.V. stanowi jednostkę dominującą najwyższego szczebla w Grupie Kapitałowej.

Niniejsze śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe Banku zostało sporządzane w złotych polskich („PLN”). Dane finansowe, o ile nie wskazano inaczej, prezentowane są po zaokrągleniu do tysiąca złotych. W związku z tym mogą wystąpić przypadki matematycznej niespójności w sumowaniach lub pomiędzy poszczególnymi notami.

4.5. Okres sprawozdania i dane porównawcze

Śródroczne skrócone sprawozdanie finansowe Banku obejmuje okres od dnia 1 stycznia 2021 roku do dnia 30 czerwca 2021 roku i zawiera dane porównawcze:

o za okres od 1 stycznia 2020 roku do 30 czerwca 2020 roku dla pozycji z rachunku zysków i strat, sprawozdania z całkowitych dochodów, sprawozdania z przepływów pieniężnych,

o za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2020 roku dla sprawozdania ze zmian w kapitale własnym,

o na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 30 czerwca 2020 roku dla pozycji ze sprawozdania z sytuacji finansowej.

5. Istotne zasady rachunkowości oraz kluczowe szacunki

Polityka rachunkowości Banku zgodna z wymaganiami MSSF została zaprezentowana poniżej.

Szczegółowe zasady rachunkowości oraz kluczowe szacunki zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego są spójne z zasadami obowiązującymi w roku obrotowym zakończonym w 31 grudnia 2020 roku.

W pierwszym półroczu 2021 roku nie wprowadzano istotnych zmian zasad rachunkowości stosowanych przez Bank.

Jednocześnie w efekcie epidemii COVID-19 dokonano zmian kluczowych szacunków, które zostały opisane w punkcie 5.3 niniejszego sprawozdania

5.1. Podstawy sporządzania sprawozdania finansowego

W śródrocznym skróconym sprawozdaniu finansowym zastosowano koncepcję wartości godziwej aktywów finansowych i zobowiązań finansowych wycenianych według wartości godziwej, oraz aktywów finansowych klasyfikowanych jako wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, za wyjątkiem tych, dla których nie można wiarygodnie ustalić wartości godziwej. Pozostałe składniki aktywów finansowych wykazywane są w wartości zamortyzowanego kosztu pomniejszonego o odpisy z tytułu utraty wartości lub w cenie nabycia pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty wartości.

Składniki rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych wykazywane są w cenie nabycia pomniejszonej o skumulowaną amortyzację oraz o odpisy z tytułu utraty wartości.

Bank ujmuje wszystkie istotne pozycje kosztów i przychodów zgodnie z zasadami: memoriału, współmierności przychodów i kosztów, ujmowania i wyceny aktywów i zobowiązań, tworzenia odpisów z tytułu utraty wartości.

5.2. Profesjonalny osąd

W procesie stosowania zasad rachunkowości wobec zagadnień wskazanych poniżej, największe znaczenie, oprócz szacunków księgowych, miał profesjonalny osąd kierownictwa.

5.2.1. Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Bank rozpoznaje aktywa z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że jest prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

5.2.2. Klasyfikacja aktywów finansowych

Bank klasyfikuje aktywa finansowe na podstawie oceny modelu biznesowego, w ramach którego aktywa są utrzymywane oraz oceny czy z warunków umownych wynikają wyłącznie z płatności kapitału i odsetek od kwoty tego kapitału. Szczegółowe informacje o przyjętych założeniach w tym zakresie zaprezentowane zostały w punkcie 5.5.1.

5.3. Zastosowanie szacunków

Sporządzenie śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF wymaga dokonania przez Bank pewnych szacunków oraz przyjęcia założeń, które bezpośrednio mają wpływ na kwoty prezentowane w rocznym sprawozdaniu finansowym i w notach objaśniających.

Szacunki i założenia, przyjęte do prezentowania wartości aktywów i zobowiązań oraz przychodów i kosztów, dokonywane są przy wykorzystaniu dostępnych danych historycznych oraz szeregu innych czynników, które są uważane za właściwe w danych okolicznościach. Przyjęte założenia dotyczące przyszłości i dostępne źródła danych tworzą podstawę do dokonywania szacunków odnośnie wartości bilansowych aktywów i zobowiązań, których nie można jednoznacznie określić przy wykorzystaniu innych źródeł. Szacunki uwzględniają przewidywane na dzień bilansowy przyczyny/źródła niepewności. Wyniki rzeczywiste mogą się różnić od wartości szacunkowych.

Szacunki i założenia są poddawane bieżącym przeglądom. Korekty w szacunkach są rozpoznawane w okresie, w którym dokonano zmiany szacunku pod warunkiem, że korekta dotyczy tylko tego danego okresu. Natomiast, jeżeli korekty wpływają zarówno na okres, w którym dokonano zmiany, jak i na przyszłe okresy, są one ujmowane w okresie, w którym dokonano zmiany oraz w okresach przyszłych.

Poniżej opisane zostały najistotniejsze szacunki księgowe dokonane przez Bank.

5.3.1. Utrata wartości

Bank ocenia czy na datę bilansową istnieją obiektywne dowody utraty wartości składników aktywów finansowych (pojedynczych lub grupy aktywów finansowych) i składników aktywów trwałych.

#### 5.3.1.1. Utrata wartości aktywów finansowych

Bank stosuje wymogi standardu MSSF 9 w zakresie utraty wartości w celu ujęcia i wyceny odpisu na oczekiwane straty kredytowe z tytułu aktywów finansowych, które są wyceniane:

o według zamortyzowanego kosztu lub

o według wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Strata oczekiwana w portfelu ekspozycji nieistotnych indywidualnie jest kalkulowana kolektywnie jako średnia ważona prawdopodobieństwem z kilku scenariuszy makroekonomicznych o różnym prawdopodobieństwie wystąpienia. Finalny poziom rezerw na ekspozycjach w Etapie 2 wynika z sumy strat oczekiwanych wyliczanych w każdym roku w przyszłości aż do daty zapadalności z uwzględnieniem dyskontowania.

Z uwagi na specyfikę działalności Bank wyróżnia tylko rezerwy kolektywne.

Zgodnie z MSSF 9 rezerwa kolektywna jest tworzona dla indywidualnie nieznaczących aktywów finansowych (rezerwy dla portfela w Etapie 3 podlegającego ocenie kolektywnej) jeśli zaistnieją dowody utraty wartości dla pojedynczego składnika aktywów finansowych lub dla grupy aktywów finansowych, w wyniku jednego lub więcej określonych przypadków niewykonania zobowiązania. Rezerwy dla portfela w Etapie 3 podlegającego ocenie kolektywnej są tworzone dla aktywów finansowych w klasach ryzyka 20, 21, 22. Jeżeli w wyniku oceny stwierdza się, że dla danego składnika aktywów finansowych nie istnieją dowody utraty wartości, składnik ten włączany jest do grup aktywów finansowych o podobnych cechach ryzyka kredytowego, które wskazują na zdolność dłużnika do spłaty całości zobowiązania zgodnie z warunkami umowy. W tak wyznaczonych grupach wyliczane są rezerwy kolektywne i zgodnie z MSSF 9 są definiowane jako rezerwy na aktywach bez rozpoznanej utraty wartości. Rezerwy na aktywach bez rozpoznanej utraty wartości są tworzone dla aktywów finansowych w klasach ryzyka 1-19.

Rezerwy kolektywne są kalkulowane przy pomocy metody kolektywnej tworzenia rezerw, która wykorzystuje dostosowane do wymagań MSSF 9 (i MSR 37) modele szacowania parametrów ryzyka (PD, LGD, EAD/CCF).

Opis przykładowych dowodów i przesłanek identyfikacji utraty wartości aktywów finansowych, metodologia kalkulacji odpisów oraz stosowane zasady ewidencyjne opisane zostały w dalszej części niniejszego sprawozdania.

5.3.1.2. Utrata wartości innych aktywów trwałych

Ocena w przedmiotowym zakresie bazuje na oszacowaniu wartości odzyskiwalnej aktywa trwałego, którą stanowi wartość użytkowa lub wartość sprzedaży netto w zależności od tego, która z wyżej wymienionych wartości na moment przeprowadzania przeglądu jest wyższa.

Oszacowanie wartości użytkowej składnika aktywów trwałych (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne w sytuacji gdy nie można ustalić wartości odzyskiwalnej pojedynczego składnika aktywów zaliczanego do majątku wspólnego) wiąże się, między innymi, z przyjęciem założeń w zakresie szacunków, co do kwot, terminów przyszłych przepływów pieniężnych, które Bank może uzyskać z tytułu danego składnika aktywów trwałych (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne) oraz innych czynników.

W celu wyznaczenia wartości użytkowej, oszacowane przyszłe przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy użyciu stopy dyskontowej przed opodatkowaniem, która odzwierciedla bieżące oczekiwania rynku co do wartości pieniądza oraz specyficznego ryzyka w odniesieniu do danego aktywa. Szacując wartość godziwą pomniejszoną o koszty sprzedaży Bank opiera się na dostępnych danych rynkowych na ten temat lub wycenach sporządzonych przez niezależnych rzeczoznawców, które co do zasady również opierają się na szacunkach.

5.3.1.3. Rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe

Bank tworzy rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe zgodnie z MSR 19. Rezerwa na odprawy emerytalne i rentowe przyznane w ramach świadczeń z tytułu regulacji wynikających z Kodeksu Pracy wyliczana jest metodą aktuarialną przez niezależnego aktuariusza jako wartość obecna przyszłych, długoterminowych zobowiązań Banku wobec pracowników według stanu zatrudnienia i płac na dzień aktualizacji.

Wyliczenie rezerw jest oparte na szeregu założeń, zarówno co do stóp dyskontowych, prognozowanych podwyżek wynagrodzeń jak i założeń dotyczących rotacji pracowników, ryzyka śmierci i innych. Założenia są weryfikowane na koniec roku obrotowego.

5.3.2. Wycena programów motywacyjnych

5.3.2.1. Wycena wartości świadczeń wynikających z programu zmiennych składników wynagrodzeń

Na dzień bilansowy Bank wykazuje w księgach szacunki dotyczące wartości świadczeń, które będą realizowane w ramach programu zmiennych składników wynagrodzeń. Świadczenia te zostaną przyznane pracownikom objętym programem w oparciu o ocenę ich wyników pracy za dany rok. Program został zainicjowany w 2018 roku.

Podstawą oszacowania wartości świadczeń przyznawanych w formie instrumentów finansowych uprawniających do otrzymania środków pieniężnych jest wartość księgowa aktywów netto ING Banku Hipotecznego S.A. na akcje, skorygowanych o czynniki wpływające na te aktywa, inne niż wynik finansowy.

Wartość odroczonej części świadczenia korygowana jest o współczynnik redukcji, który uwzględnia prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzenia powodującego konieczność skorygowania wartości przyznanego świadczenia, do którego pracownik na dzień bilansowy nie nabył jeszcze pełnych uprawnień. Katalog zdarzeń ściśle określają założenia programu.

5.3.3. Okres i metoda amortyzacji aktywów niematerialnych

Okres i metoda amortyzacji aktywów niematerialnych są weryfikowane na koniec każdego roku obrotowego. Zmiany w okresie użytkowania lub oczekiwanym sposobie uzyskiwania korzyści ekonomicznych pochodzących z danego składnika aktywów niematerialnych są ujmowane poprzez zmianę odpowiednio okresu lub metody amortyzacji i traktowane jak zmiany wartości szacunkowych. Bank stosuje ustalone w Grupie ING Banku Śląskiego S.A. limity aktywowania wydatków w zakresie nabycia (440 tys. PLN) lub wytworzenia we własnym zakresie (10 mln PLN) oprogramowania komputerowego. Wydatki w zakresie nabycia składników aktywów niematerialnych poniżej limitu aktywowania, Bank ujmuje bezpośrednio w kosztach w momencie ich poniesienia.

5.4. Waluty obce

5.4.1. Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji

Pozycje zawarte w sprawozdaniach finansowych Banku wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym dana jednostka prowadzi działalność („waluta funkcjonalna”).

Sprawozdanie finansowe prezentowane jest w złotych polskich, które są walutą funkcjonalną i walutą prezentacji Banku.

5.4.2. Transakcje w walutach obcych

Transakcje w walutach obcych są przeliczane po kursie obowiązującym w dniu transakcji. Wynikające z tych transakcji aktywa i zobowiązania pieniężne denominowane w walutach obcych, przeliczane są po kursie obowiązującym w danym dniu. Różnice kursowe powstające z rozliczenia tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych rozpoznawane są w rachunku zysków i strat w linii Wynik z pozycji wymiany.

5.5. Aktywa i zobowiązania finansowe

5.5.1. Początkowe ujęcie

Bank ujmuje składnik aktywów lub zobowiązanie finansowe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, gdy staje się związany postanowieniami umowy tego instrumentu.

Transakcje zakupu i sprzedaży aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu, wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody oraz według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat ujmuje się stosownie z przyjętą dla wszystkich tego typu operacji metodą księgowania w dniu rozliczenia transakcji – dniu, w którym składnik aktywów jest dostarczony jednostce lub dostarczony przez jednostkę.

W momencie początkowego ujęcia składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe wycenia się w wartości godziwej, powiększonej w przypadku składnika aktywów lub zobowiązania finansowego nie klasyfikowanych jako wyceniane według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat o istotne koszty transakcji, które mogą być bezpośrednio przypisane do nabycia lub emisji składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego.

Nabyte wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych rozpoznawane są na dzień dokonania transakcji[1] na podstawie Umowy przeniesienia wierzytelności w celu emisji listów zastawnych (dalej: „Umowy przeniesienia”).

5.5.2 Klasyfikacja aktywów finansowych

Bank klasyfikuje aktywa finansowe do jednej z następujących kategorii:

o wyceniane według zamortyzowanego kosztu,

o wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody oraz

o wyceniane według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat.

Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu

Składnik aktywów finansowych wyceniany jest według zamortyzowanego kosztu, jeżeli spełnione są łącznie oba poniższe warunki oraz nie jest desygnowany do wyceny w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat:

o aktywo jest utrzymywane w ramach modelu biznesowego, którego celem jest otrzymywanie kontraktowych przepływów pieniężnych oraz

o warunki umowy dotyczącej składnika aktywa finansowego uprawniają do otrzymywania w określonych datach przepływów pieniężnych, które są wyłącznie spłatą kapitału i odsetek należnych od kapitału pozostałego do spłaty.

Dłużne aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody

Składnik dłużnych aktywów finansowych wyceniany jest według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, jeżeli spełnione są łącznie oba poniższe warunki oraz nie jest desygnowany do wyceny według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat:

o aktywo jest utrzymywane w ramach modelu biznesowego, którego celem jest otrzymywanie kontraktowych przepływów pieniężnych lub sprzedaży aktywa finansowego,

o warunki umowy dotyczącej składnika aktywa finansowego uprawniają do otrzymywania w określonych datach przepływów pieniężnych, które są wyłącznie spłatą kapitału i odsetek należnych od kapitału pozostałego do spłaty.

Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez wynik finansowy

Wszystkie aktywa finansowe, które nie spełniają warunków klasyfikacji do aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu lub dłużnych aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, klasyfikowane są do aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat.

Dodatkowo, na moment początkowego ujęcia Bank może nieodwołalnie desygnować aktywo finansowe do wyceny według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat pomimo, że spełnia warunki klasyfikacji do wyceny według zamortyzowanego kosztu lub wyceny według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody. Warunkiem koniecznym jest potwierdzenie, że ta desygnacja ma na celu wyeliminowanie lub istotne ograniczenie niedopasowania księgowego, które wystąpiłoby bez takiej desygnacji.

5.5.3. Ocena modelu biznesowego

Bank ocenia cele modelu biznesowego na poziomie jednostki organizacyjnej Banku, która zarządza i jest tzw. opiekunem merytorycznym danego portfela aktywów finansowych.

Wyróżnia się następujące modele biznesowe utrzymywania aktywów finansowych: tj.: w celu

o otrzymywania kontraktowych przepływów pieniężnych,

o otrzymywania kontraktowych przepływów pieniężnych lub sprzedaży,

o pozostałych (np.: w celu maksymalizacji zysków ze sprzedaży)

Modele biznesowe określane są na poziomie, który najlepiej odzwierciedla podejście Banku do zarządzania składnikami aktywów finansowych dla osiągania celów biznesowych oraz generowania przepływów pieniężnych.

W trakcie oceny Bank weryfikuje wszelkie obszary działalności jednostki opiekuna merytorycznego wyodrębnionego portfela aktywów finansowych, które mogą mieć wpływ na decyzje dotyczące utrzymywania aktywów w portfelu Banku, w tym w szczególności:

o założenia konstrukcji oferty produktowej,

o strukturę organizacyjną jednostki,

o założenia w zakresie oceny wyników portfela aktywów (np.: podejścia do planowania, założenia w zakresie informacji zarządczej, kluczowych wskaźników oceny),

o podejście do wynagradzania kluczowej kadry zarządzającej w relacji z wynikami portfela i przepływami pieniężnymi wynikającymi z portfela,

o ryzyka generowanego przez portfel aktywów oraz podejścia do zarządzania tym ryzykiem,

o analizę transakcji sprzedaży z portfela aktywów (częstotliwości, wolumen oraz przesłanek podjętych decyzji),

o analizę przewidywań co do przyszłej aktywności sprzedażowej.

Bank dopuszcza realizację transakcji sprzedaży aktywów finansowych utrzymywanych w celu otrzymywania kontraktowych przepływów pieniężnych, która wynika z następujących przesłanek:

o wzrostu ryzyka kredytowego,

o bliskości terminu zapadalności,

o sporadycznej sprzedaży,

o sprzedaży o nieznacznej wartości,

o w odpowiedzi na wymagania regulacyjne/nadzorcze,

o w warunkach kryzysów płynności (sytuacji stresowych),

o zmiany limitu kredytowego względem określonego klienta.

Bank przyjmuje, że:

o sprzedaż blisko terminu zapadalności oznacza sprzedaż aktywów finansowych:

- z pierwotnym terminem zapadalności dłuższym niż 1 rok, na mniej niż 6 miesięcy przed terminem zapadalności,

- z pierwotnym terminem zapadalności krótszym niż 1 rok, na mniej niż 3 miesiące przed terminem zapadalności.

o sprzedaż sporadyczna oznacza sprzedaż na poziomie mniejszym niż 10% transakcji sprzedaży w relacji do średniej liczby pozycji w ramach danego modelu biznesowego,

o sprzedaż o nieznacznej wartości oznacza sprzedaż na poziomie mniejszym niż wskaźnik ustalony w oparciu o iloraz stawki 10% i średniego terminu zapadalności portfela w relacji do jednej z poniższych wartości:

- ilorazu wartości bilansowej sprzedanej pozycji w stosunku do wartości bilansowej całego portfela w ramach danego modelu biznesowego,

- ilorazu wartości zrealizowanego wyniku w stosunku do marży odsetkowej netto całego portfela utrzymywanego w ramach danego modelu biznesowego.

5.5.4. Ocena charakterystyki przepływów pieniężnych

Dla celów oceny charakterystyki realizowanych przepływów pieniężnych Bank przyjmuje następujące definicje:

o kapitał – definiowany jest jako wartość godziwa aktywa finansowego na moment początkowego ujęcia w księgach Banku,

o odsetki – definiowane są jako zapłata obejmująca wynagrodzenie:

- za zmianę wartości pieniądza w czasie,

- za ryzyko kredytowe związane z kwotą kapitału pozostającą do spłaty przez określony okres czasu,

- za inne podstawowe ryzyka i koszty związane z udzieleniem kredytu (np. ryzyko płynności i koszty administracyjne) oraz

- marżę zysku.

Ocena ma na celu potwierdzenie czy realizowane przepływy pieniężne są wyłącznie spłatą kapitału i odsetek należnych od tego kapitału pozostającego do spłaty. Bank weryfikuje postanowienia umowne, które mają wpływ zarówno na moment realizacji przepływów jaki i wysokość kwot przepływów pieniężnych wynikających z określonych aktywów finansowych.

W szczególności weryfikowane są następujące warunki:

o zdarzenia warunkowe mające wpływ na wysokość kwoty przepływów lub terminy ich realizacji,

o Dźwignie,

o warunki przedpłaty lub wydłużenia finansowania,

o warunki ograniczające prawo do dochodzenia roszczeń prawnych do realizowanych przepływów,

o warunki modyfikujące wynagrodzenie za zmianę wartości pieniądza w czasie.

Ocena warunków modyfikujących zmianę wartości pieniądza w czasie jest przeprowadzana w oparciu o analizę jakościową lub ilościową.

W sytuacji, gdy ocena jakościowa nie umożliwia potwierdzenia konkluzji co do charakterystyki realizowanych przepływów pieniężnych, Bank przeprowadza ocenę ilościową. Ocena ilościowa polega na porównaniu:

o niezdyskontowanych przepływów pieniężnych wynikających z analizowanej umowy z

o niezdyskontowanymi przepływami pieniężnymi wynikającymi z referencyjnego aktywa, który nie zawiera warunków modyfikujących wynagrodzenie za zmianę wartości pieniądza w czasie.

Jeżeli analizowane przepływy znacznie różnią się od siebie, to oceniane aktywo obligatoryjnie klasyfikowane jest do wyceny w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, ponieważ realizowane przepływy pieniężne nie są wyłącznie spłatą kapitału i odsetek należnych od tego kapitału pozostającego do spłaty.

5.5.5. Klasyfikacja zobowiązań finansowych

Bank klasyfikuje swoje zobowiązania finansowe do kategorii wycenianych według zamortyzowanego kosztu.

Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu są to zobowiązania finansowe będące wynikającym z umowy obowiązkiem wydania środków pieniężnych lub innego składnika aktywów finansowych innej jednostce niezakwalifikowane do grupy wycenianych według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat mające charakter depozytu, pożyczki otrzymanej lub zobowiązania finansowego ujętego w wyniku transakcji sprzedaży aktywa finansowego, która nie klasyfikuje się do usunięcia ze sprawozdania z sytuacji finansowej, z tytułu emisji listów zastawnych i innych papierów wartościowych.

5.5.6. Usunięcie ze sprawozdania z sytuacji finansowej

Składnik aktywów finansowych jest wyłączany ze sprawozdania z sytuacji finansowej Banku w momencie, gdy wygasają umowne prawa do przepływów pieniężnych ze składnika aktywów finansowych lub w momencie, gdy Bank przenosi składnik aktywów finansowych a przeniesienie spełnia warunki zaprzestania ujmowania.

Bank przenosi składnik aktywów finansowych wtedy i tylko wtedy, gdy:

o przenosi umowne prawa do otrzymywania przepływów pieniężnych, lub

o zatrzymuje umowne prawa do otrzymywania przepływów pieniężnych ale przyjmuje na siebie zobowiązanie umowne do przekazania przepływów pieniężnych.

W sytuacji gdy Bank zatrzymuje umowne prawa do przepływów pieniężnych, ale przejmuje na siebie zobowiązanie umowne do przekazania tych przepływów pieniężnych, Bank traktuje taką transakcje jako przeniesienie składnika aktywów finansowych tylko wtedy, gdy spełnione są wszystkie trzy następujące warunki:

o Bank nie ma obowiązku wypłaty kwoty ostatecznym odbiorcom dopóki nie otrzyma odpowiadających im kwot, które wynikają z pierwotnego składnika aktywów,

o na mocy umowy przeniesienia Bank nie może sprzedać ani zastawić pierwotnego składnika aktywów, w inny sposób niż jako ustanowione na rzecz ostatecznych obiorców zabezpieczenie zobowiązania do przekazania przepływów pieniężnych,

o Bank jest zobowiązany do przekazania wszystkich przepływów pieniężnych otrzymanych z pierwotnego aktywa bez istotnej zwłoki.

Przenosząc składnik aktywów finansowych Bank ocenia, w jakim stopniu zachowuje ryzyko i korzyści związane z posiadaniem składnika aktywów finansowych. W tym przypadku:

o jeżeli Bank przenosi zasadniczo całe ryzyko i wszystkie korzyści związane z posiadaniem składnika aktywów finansowych to wyłącza składnik aktywów finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej,

o jeżeli Bank zachowuje zasadniczo całe ryzyko i wszystkie korzyści związane z posiadaniem składnika aktywów finansowych, to w dalszym ciągu ujmuje składnik aktywów finansowych w ze sprawozdaniu z sytuacji finansowej,

o jeżeli Bank nie przenosi ani nie zachowuje zasadniczo całego ryzyka i wszystkich korzyści związanych z posiadaniem składnika aktywów finansowych, to Bank ustala, czy zachował kontrolę nad tym składnikiem aktywów finansowych. W przypadku zachowania kontroli składnik aktywów finansowych jest nadal ujmowany w bilansie Banku, odpowiednio w przypadku braku kontroli jest ze sprawozdania z sytuacji finansowej wyłączany do wysokości wynikającej z utrzymania zaangażowania (continuing involvement).

Bank wyłącza ze swojego sprawozdania z sytuacji finansowej zobowiązanie finansowe (lub jego część), gdy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł.

Bank usuwa aktywa finansowe lub ich części ze sprawozdania z sytuacji finansowej, jeżeli prawa wynikające z tego aktywa wygasają, Bank zrzeknie się tych praw, dokona sprzedaży wierzytelności, nastąpiło umorzenie lub w wyniku istotnej modyfikacji warunków umowy kredytu lub pożyczki.

Bank obniży wartość bilansową brutto składnika aktywów finansowych w przypadku, gdy nie ma uzasadnionych perspektyw na odzyskanie danego składnika aktywów finansowych w całości lub części.

Kwoty należności spisanych odzyskane w późniejszych okresach pomniejszają wartość odpisów utworzonych z tytułu utraty wartości w rachunku zysków i strat.

5.5.7. Modyfikacja przepływów pieniężnych wynikających z umowy

Jeżeli w wyniku renegocjacji warunków umowy kredytu lub pożyczki, przepływy pieniężne związane z danym aktywem finansowym polegają modyfikacji, Bank przeprowadza ocenę czy przedmiotowa modyfikacja jest istotna i prowadzi do wyłączenia tego składnika aktywów finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej Banku.

Bank przyjmuje, że istotna modyfikacja warunków umowy ma miejsce w sytuacji, gdy następuje:

o zmiana dłużnika za zgodą Banku lub

o zmiana formy prawnej/rodzaju instrumentu finansowego lub

o przewalutowanie kredytu o ile nie zostało to z góry określone w warunkach umowy.

W sytuacji, gdy modyfikacja nie jest istotna i tym samym nie prowadzi do wyłączenia składnika aktywów finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej Banku, Bank dokonuje ponownego obliczenia wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych oraz ujmuje w wyniku finansowym zysk lub stratę z tytułu modyfikacji.

5.5.8. Wycena

Po początkowym ujęciu, Bank wycenia aktywa finansowe, w wartości godziwej, za wyjątkiem aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej.

Po początkowym ujęciu zobowiązania finansowe są wyceniane według zamortyzowanego kosztu z zastosowaniem metody efektywnej stopy procentowej.

5.5.9. Utrata wartości

Szacowanie odpisów na utratę wartości opiera się na wycenie oczekiwanej straty kredytowej. Podejście takie stosuje się do dłużnych aktywów finansowych oraz zaangażowań kredytowych.

Na każdy dzień sprawozdawczy Bank dokonuje szacunku odpisu na oczekiwane straty kredytowe aktywa finansowego w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia, jeżeli ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia. Jeżeli na dzień sprawozdawczy ryzyko kredytowe związane z aktywem finansowym nie wzrosło znacząco od momentu początkowego ujęcia, Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe tego aktywa w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym.

Dla celów rachunkowości i regulacyjnych Bank przyjmuje, że pozycje przeterminowane obejmują istotne aktywa finansowe, dla których wystąpiło opóźnienie w spłacie kapitału lub odsetek. Dni zaległości są liczone od dnia uznania jego przeterminowanego zobowiązania kredytowego za istotne. Bank zdefiniował istotność zobowiązania kredytowego jako łączne przekroczenie dwóch progów istotności: 400 PLN oraz 1% kwoty zaangażowania bilansowego.

Bank wycenia oczekiwane straty kredytowe w sposób uwzględniający:

o nieobciążoną i ważoną prawdopodobieństwem kwotę, którą ustala się, oceniając szereg możliwych wyników,

o wartość pieniądza w czasie oraz

o racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań na dzień sprawozdawczy, dotyczące przeszłych zdarzeń, obecnych warunków i prognoz dotyczących przyszłych warunków gospodarczych.

Bank klasyfikuje do pozycji o utraconej jakości bilansowe ekspozycje kredytowe, które utraciły wartość, zaś strata z tytułu utraty wartości została poniesiona, gdy spełnione zostały dwa warunki:

o istnieją dowody utraty wartości wynikające z jednego lub więcej zdarzeń, mających miejsce po początkowym ujęciu bilansowej ekspozycji kredytowej w księgach rachunkowych,

o zdarzenie (lub zdarzenia) powodujące stratę ma wpływ na oczekiwane przyszłe przepływy pieniężne, wynikające z bilansowej ekspozycji kredytowej lub grupy bilansowych ekspozycji kredytowych, których wiarygodne oszacowanie jest możliwe.

Zwłoka w wykonaniu przez klienta wszelkich istotnych zobowiązań kredytowych wobec Banku, jednostki dominującej przekraczająca 90 dni stanowi niewykonanie zobowiązania przez klienta (default).

Bank doprecyzował definicję ekspozycji w statusie niewykonania zobowiązania kredytowego (default), ekspozycji z utratą wartości i ekspozycji nieobsługiwanych(non-performing) przez co ujednolicił podejście w tym zakresie do wymagań regulacyjnych. Dłużnik lub ekspozycja oceniana, jako będąca w stanie niewykonania zobowiązania jednocześnie jest uznawana za ekspozycję z utratą wartości (impaired) i nieobsługiwaną (non-performing).

Podejście oparte na trzech Etapach

Sposób szacowania rezerw stosowany przez Bank zależy od zmiany poziomu ryzyka kredytowego danego zaangażowania w stosunku do jego poziomu ryzyka określonego w dacie udzielenia. Na podstawie zmiany poziomu ryzyka kredytowego ekspozycja jest kwalifikowana do jednego z trzech etapów różniących się sposobem kalkulacji oczekiwanej straty kredytowej:

o Etap 1 obejmuje ekspozycje pracujące bez rozpoznanego istotnego wzrostu ryzyka kredytowego od daty udzielenia zaangażowania. Każdy kredyt w momencie udzielenia znajduje się w Etapie 1. Rezerwa jest liczona w oparciu o 12-miesięczną stratę oczekiwaną (lub do daty zapadalności jeśli jest krótsza niż 12 miesięcy).

o Etap 2 obejmuje ekspozycje pracujące z rozpoznanym istotnym wzrostem ryzyka kredytowego od daty udzielenia zaangażowania. Rezerwa jest liczona w oparciu o stratę oczekiwaną w całym okresie życia ekspozycji (lifetime), tj. od daty sprawozdawczej do daty zapadalności (remaining maturity).

o Etap 3 to ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości, czyli w stanie niewykonania zobowiązania (default) Rezerwa jest liczona w oparciu o stratę oczekiwaną w całym okresie życia aktywa dla wartości PD = 100%.

Bank kwalifikuje ekspozycje do Etapu 1, 2 lub 3 z wykorzystaniem podejścia kaskadowego w następującej kolejności:

1. Identyfikacja ekspozycji z utratą wartości i zakwalifikowanie ich do Etapu 3.

2. Alokacja ekspozycji do Etapu 2 w oparciu o przesłanki istotnego wzrostu ryzyka kredytowego.

3. Przydzielenie pozostałych ekspozycji do Etapu 1.

Definicja znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego

O istotnym wzroście ryzyka kredytowego, skutkującego klasyfikacją do Etapu 2, świadczy wystąpienie co najmniej jednej z poniższych przesłanek, przy czym wiodąca jest pierwsza z nich:

o znaczący wzrost parametru PD w całym okresie życia ekspozycji („lifetime”) określonego na datę sprawozdawczą w stosunku do PD „lifetime” z daty udzielenia ekspozycji w perspektywie okresu pozostałego od daty sprawozdawczej do daty zapadalności,

o fakt nadania udogodnienia (forbearance) klientowi,

o restrukturyzacja bez rozpoznania utraty wartości – ratingi 18/19,

o opóźnienie w spłacie zaangażowania powyżej 30 dni.

Przesłanki klasyfikacji aktywa wycenianego według zamortyzowanego kosztu do Etapu 3

Na każdy dzień bilansowy Bank ocenia, czy nastąpiła utrata wartości składnika aktywów finansowych lub grupy aktywów finansowych. Składnik aktywa finansowego lub grupa aktywów finansowych utraciły wartość, gdy istnieją dowody utraty wartości, wynikające z jednego lub więcej zdarzeń, mających miejsce po początkowym ujęciu składnika aktywów (zdarzenie powodujące stratę), a zdarzenie (lub zdarzenia) powodujące stratę ma wpływ na oczekiwane przyszłe przepływy pieniężne, wynikające ze składnika aktywów finansowych lub grupy aktywów finansowych, których wiarygodne oszacowanie jest możliwe. Bank ujmuje oczekiwane straty kredytowe w oparciu o racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań na dzień sprawozdawczy, dotyczące przeszłych zdarzeń, obecnych warunków i prognoz dotyczących przyszłych warunków gospodarczych.

Przesłanki utraty wartości wymagają indywidualnej eksperckiej oceny sytuacji dłużnika i decyzji, czy klasyfikacja do stanu niewykonania zobowiązania jako ekspozycji z utratą wartości jest uzasadniona.

Przesłanki utraty wartości stosowane dla detalicznych ekspozycji kredytowych obejmują wystąpienie co najmniej jednej z następujących sytuacji:

o nastąpiły minimum trzy niedotrzymane uzgodnienia spłaty zadłużenia pod rząd w ramach aktualnego Epizodu Długu (Debt Episode),

o osoba fizyczna, która udzieliła poręczenia w grupie kapitałowej ING Banku Śląskiego za istotne zobowiązania swojej firmy, znajduje się w stanie default lub osoba fizyczna jest Dłużnikiem Banku, a jej firma znajduje się w stanie default.

o jeżeli klient indywidualny jest w default, jest to przesłanka default dla jego firmy, jeżeli firma znajduje się w default, jest to przesłanka dla defaultu osoby indywidualnej,

o brak zamiaru lub możliwości spłaty (not willing or not able) – Bank ocenia, że Dłużnik nie chce spłacić zobowiązania lub nie ma możliwości spłaty. Brak możliwości spłaty zobowiązania występuje wówczas, gdy źródła dochodów dłużnika są niewystarczające by realizować spłaty należnych rat,

Przykładowe przesłanki braku możliwości spłaty w segmencie detalicznym:

- utrata pracy,

- zakończenie wypłat świadczeń socjalnych,

- rozwód,

- poważna choroba,

- śmierć Dłużnika

- zamknięcie działalności firmy

- uzyskanie przez Bank informacji o nieterminowej obsłudze zadłużenia o znacznej wartości w innym banku (przeterminowanie powyżej 90 DPD) lub rozpoczęcie działań egzekucyjnych/ windykacyjnych przez inny bank.

o udzielenie udogodnienia klientowi, który nie jest stanie wywiązać się ze swoich zobowiązań finansowych wynikających z zawartej z Bankiem umowy kredytowej ze względu na występujące lub spodziewane trudności finansowe,

o oszustwo kredytowe (fraud) – oszustwo kredytowe Dłużnika wobec Banku.

W przypadku detalicznych ekspozycji kredytowych uzasadnione podejrzenie wyłudzenia kredytu, tj. zobowiązanie, z którego dokumentacji kredytowej lub z ustalonego stanu faktycznego wynika, że został udzielony w wyniku świadomego wprowadzenia w błąd Banku poprzez przedstawienie dokumentów, zaświadczeń, oświadczeń niezgodnych w treści ze stanem faktycznym. W szczególności mają miejsce następujące zdarzenia:

- rachunek został zarejestrowany przez Bank jako podejrzenie wyłudzenia kredytu,

- po analizie zgłoszenia nastąpiło zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa,

- jest rekomendacja wypowiedzenia kredytu i zawiązanie 100% rezerwy na wierzytelność.

- Bank podjął decyzję o wypowiedzeniu kredytu i zawiązaniu 100% rezerwy na wierzytelność.

o wystąpienie co najmniej 2 udogodnień w okresie 5 lat od zastosowania pierwszego udogodnienia.

Obiektywne dowody utraty wartości

Bank zdefiniował obiektywne dowody utraty wartości, których wystąpienie wpływa bezpośrednio na szacowanie przyszłych przepływów finansowych związanych z daną należnością kredytową.

Obiektywny dowód utraty wartości może być:

o stanem - tzn. działa tak długo jak długo istnieje warunek, który go dotyczy; lub

o zdarzeniem - występuje w konkretnym momencie.

Obiektywne dowody utraty wartości detalicznej ekspozycji kredytowej obejmują wystąpienie co najmniej jednej z następujących sytuacji:

o zaprzestanie przez klienta spłat kapitału, odsetek lub prowizji i opóźnienie w spłacie utrzymuje się powyżej 90 dni, pod warunkiem, że kwota zaległości jest wyższa niż oba progi istotności wskazane w punkcie 5.5.9.

o ekspozycja została uznana za ekspozycję z utratą wartości zgodnie z MSSF9 (ze względu na ujednolicenie definicji default jest równoważny ekspozycji z utratą wartości),

o dla detalicznych ekspozycji kredytowych – restrukturyzacja non-performing. (zdarzenie),

o złożenie wniosku o upadłość przez klienta (stan),

o ekspozycja kredytowa staje się wymagalna na skutek wypowiedzenia przez Bank umowy kredytowej. Dla detalicznych ekspozycji kredytowych – wypowiedzenie: Bank żąda przedterminowej całkowitej spłaty kredytu przez Dłużnika, co powoduje zakończenie relacji z Bankiem (zdarzenie),

o umorzenie lub odpisanie przez Bank detalicznych ekspozycji kredytowych:

- umorzenie salda kapitału lub/i odsetek w kwocie przekraczającej w sumie 200 PLN, przy czym zadłużenie wraz z umorzoną kwotą przekraczają próg istotności,

- spisanie do ewidencji pozabilansowej (written-off), a kwota salda powiększona o wartość spisaną wraz z odsetkami przekraczają próg istotności (zdarzenie),

o Bank zbył zobowiązania kredytowe (lub ich część) ze stratą>5% ekspozycji bilansowej a przyczyną sprzedaży była pogarszająca się jakość ekspozycji (zdarzenie),

o wystąpienie przeterminowania przekraczającego 30 dni na ekspozycji kredytowej klasyfikowanej pierwotnie jako Forbearance Non-Performing, a następnie uzdrowionej i będącej w statusie Forbearance Performing w trakcie okresu próbnego. (zdarzenie),

o udzielenie kolejnego udogodnienia (forbearance) na ekspozycji kredytowej klasyfikowanej pierwotnie jako Forbearance Non-Performing, a następnie uzdrowionej i będącej w statusie Forbearance Performing w trakcie okresu próbnego (zdarzenie),

W przypadku gdy na ekspozycji danego klienta zidentyfikowany zostanie obiektywny dowód utraty wartości przyjmuje się, że na innych ekspozycjach tego klienta rozpoznawana jest również utrata wartości.

Identyfikacja obiektywnego dowodu utraty wartości wymaga przeklasyfikowania klienta do najniższej klasy ryzyka. Dla portfela kredytowego Banku prowadzony jest monitoring bieżący terminowości spłat zadłużenia wobec Banku w oparciu o dostępne narzędzia i raporty, co umożliwia wczesną identyfikację zagrożenia pojawienia się w przyszłości przesłanek lub obiektywnych dowodów utraty wartości przed ich zmaterializowaniem się.

Kontrolą pod kątem utraty wartości ekspozycji objęty jest cały portfel kredytowy klientów detalicznych.

Jeżeli w wyniku oceny stwierdza się, że dla danego składnika aktywów finansowych nie istnieją dowody utraty wartości składnik ten włączany jest do grup aktywów finansowych o podobnych cechach ryzyka kredytowego, które wskazują na zdolność dłużnika do spłaty całości zobowiązania zgodnie z warunkami umowy. Odpis aktualizujący w tak wyznaczonych grupach wyliczany jest metodą kolektywną w oparciu o wycenę oczekiwanych strat kredytowych. Jeśli istnieją dowody, że została poniesiona strata z tytułu utraty wartości składnika aktywów wycenianego według zamortyzowanego kosztu, to kwota odpisu aktualizującego równa się różnicy pomiędzy wartością bilansową składnika aktywów a wartością bieżącą oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych zdyskontowanych z zastosowaniem pierwotnej efektywnej stopy procentowej danego składnika instrumentu finansowego.

W praktyce oznacza to, że dla portfela w Etapie 3 (aktywa finansowe nieistotne indywidualnie) – strata określana jest przy użyciu metody kolektywnej kalkulacji odpisów z zastosowaniem oczekiwanej straty kredytowej w całym okresie życia aktywa. Podczas szacowania przyszłych przepływów pieniężnych brane są pod uwagę dostępne informacje na temat dłużnika, w szczególności ocenie podlega możliwość spłaty ekspozycji, a w przypadku, gdy ekspozycja kredytowa posiada zabezpieczenie, przy szacowaniu uwzględnia się również oczekiwane przyszłe przepływy pieniężne z realizacji zabezpieczenia z uwzględnieniem m.in. czasu, kosztów oraz trudności związanych z odzyskaniem płatności w wyniku sprzedaży zabezpieczenia.

Jeżeli istniejące dowody utraty wartości składnika aktywów lub grupy aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu wskazują, że oczekiwane przyszłe przepływy pieniężne wynikające z wyżej wymienionych aktywów finansowych nie wystąpią, wtedy kwota odpisu aktualizującego wartość aktywów równa jest ich wartości bilansowej.

Wycena oczekiwanej straty kredytowej

Do wyceny oczekiwanej straty kredytowej w podejściu kolektywnym Bank wykorzystuje dostosowane do wymagań MSSF 9 regulacyjne modele szacowania parametrów ryzyka PD, LGD i EAD zbudowane dla potrzeb zaawansowanej metody wewnętrznych ratingów (metoda AIRB). Modele parametrów ryzyka dla potrzeb MSSF 9 zachowują tą samą strukturę co modele regulacyjne, natomiast sposób estymacji konkretnych wartości parametrów (PD, LGD, EAD) jest dostosowany do wymagań MSSF 9, a w szczególności obejmuje racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań na dzień sprawozdawczy, dotyczące przeszłych zdarzeń, obecnych warunków i prognoz dotyczących przyszłych warunków gospodarczych. Parametry modeli zostały skalibrowane według podejścia PIT („point-in-time”) i zaprognozowane w perspektywie 30 lat. W parametrze EAD uwzględniono harmonogramy spłat zgodnie z umowami kredytowymi.

Wycena oczekiwanej straty kredytowej (ozn. EL) według MSSF 9 wymaga prognozowania zmian parametrów ryzyka PD, LGD i EAD (EL = PD x LGD x EAD) w okresie od daty sprawozdawczej do daty zapadalności, czyli w całym okresie życia ekspozycji. Prognozowanie to opiera się na określonych z danych historycznych funkcyjnych zależnościach zmian parametrów ryzyka od zmian czynników makroekonomicznych. Finalny poziom rezerw na ekspozycjach w Etapie 2 wynika z sumy strat oczekiwanych wyliczanych w każdym roku w przyszłości aż do daty zapadalności z uwzględnieniem dyskontowania.

Kwota odpisu aktualizującego wyliczana kolektywnie oparta jest na historii strat dla portfeli aktywów o podobnych charakterystykach ryzyka kredytowego.

Bank wycenia oczekiwaną stratę kredytową w całym okresie życia pozostałym do zapadalności (ozn. LEL - Lifetime Expected Loss) na ekspozycji bez rozpoznanej utraty wartości (Etap 2), jako zdyskontowaną sumą cząstkowych strat w okresie życia ekspozycji, odnoszących się do zdarzeń niewykonania zobowiązania w każdym 12-miesięcznym oknie czasowym pozostałym do daty zapadalności ekspozycji.

Bank kalkuluje oczekiwaną stratę kredytową jako średnią ważoną prawdopodobieństwem z kilku scenariuszy makroekonomicznych o różnym prawdopodobieństwie wystąpienia. Strata oczekiwana jest liczona oddzielnie dla każdego scenariusza a średnia ważona prawdopodobieństwem wynika z wag (prawdopodobieństw) przypisanych do każdego scenariusza (suma wag = 100%). Takie podejście wypełnia wymóg standardu, aby rezerwa (odpis na utratę wartości) była nieobciążoną i ważoną prawdopodobieństwem kwotą ustaloną w oparciu o szereg możliwych wyników.

Prognoza (wycena) straty oczekiwanej jest dokonywana w każdym punkcie czasu w przyszłości w zależności od oczekiwanych w danym punkcie warunków ekonomicznych. W oparciu o dane historyczne Bank określił relacje pomiędzy obserwowanymi parametrami straty oczekiwanej (PD, LGD), a czynnikami makroekonomicznymi jako funkcje, na podstawie których - przy zadanych prognozach czynników makroekonomicznych – oblicza się przewidywane wartości parametrów straty oczekiwanej w danym roku w przyszłości według podejścia PiT (tzw. forward looking PiT).

Dla potrzeb oszacowania straty oczekiwanej Bank określa poziom ekspozycji EAD tylko dla nieodwołalnych zobowiązań kredytowych poprzez zastosowanie współczynników konwersji CCF (procent wykorzystania wolnej części limitu kredytowego w okresie od daty sprawozdawczej do wystąpienia niewykonania zobowiązania) z regulacyjnych modeli EAD (oszacowanych według podejścia TTC – „through the cycle”). EAD spada z czasem zgodnie z harmonogramem spłat danej ekspozycji.

Dla ekspozycji z określoną datą końcowej spłaty czas do zapadalności został ograniczony do 30 lat.

Parametr LGD, będący funkcją stosowanych technik ograniczania ryzyka kredytowego i wyrażony jako procent EAD, jest szacowany na poziomie produktu i ekspozycji w oparciu o odpowiednio skalibrowane dla potrzeb MSSF 9 parametry z regulacyjnych modeli LGD (oszacowane według podejścia TTC – „through the cycle”).

Poziom parametru LGD, służący do wyliczania kwoty odpisu aktualizującego metodą kolektywną dla ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości (PD = 100%), jest dodatkowo uzależniony od czasu przebywania ekspozycji kredytowej w stanie niewykonania zobowiązania.

Ujęcie odpisu oczekiwanej straty kredytowej aktywów wycenianych według zamortyzowanego kosztu

Utrata wartości wykazywana jest jako zmniejszenie wartości bilansowej składnika aktywów poprzez dokonanie odpisów aktualizujących, zaś kwota straty (utworzonego w okresie odpisu aktualizującego) obciąża rachunek zysków i strat okresu.

Jeżeli w kolejnym okresie wysokość straty z tytułu utraty wartości zmniejszy się na skutek zdarzenia, które nastąpiło po wystąpieniu utraty wartości (np. poprawy oceny zdolności kredytowej dłużnika), wówczas uprzednio dokonany odpis z tytułu utraty wartości jest odwracany przez rachunek zysków i strat poprzez dokonanie odpowiedniej korekty odpisów aktualizujących.

Bank stosuje te same kryteria dla celów wyjścia klienta ze stanu niewykonania zobowiązania i odwrócenia straty z tytułu utraty wartości. Proces rozpoczęcia okresu próbnego i następnie uzdrowienia, tj. przejścia z portfela niepracującego (non-performing) do portfela performing jest realizowany:

o dla klientów kredytów hipotecznych – na poziomie segmentu biznesowego, chyba że dotyczy sytuacji rozpoznawanej na poziomie dłużnika (np. upadłość).

Jeżeli dłużnik znajduje się w portfelu z utratą wartości i nie posiada żadnej ekspozycji w statucie udzielonego udogodnienia w spłacie (forbearance) - zostaje uznany za uzdrowionego i zakwalifikowany do portfela pracującego (performing), jeżeli są spełnione wszystkie następujące warunki w poniższej kolejności:

o żaden dowód utraty wartości lub przesłanka utraty wartości będące źródłem niewykonania zobowiązania lub wskazujące na wysokie prawdopodobieństwo niedokonania płatności – nie są aktywne,

o od daty zakończenia dowodu/ przesłanki utraty wartości upłynęło co najmniej 3 miesiące (okres próbny) i w tym okresie zachowanie (zamiar spłaty) i sytuacja klienta (zdolność spłaty) zostały pozytywnie ocenione,

o klient dokonywał regularnych spłat, tj. brak zaległości >30 dni w okresie próbnym,

o po zakończeniu okresu próbnego klient został uznany za zdolnego do spłaty zobowiązań kredytowych w całości, bez korzystania z zabezpieczenia,

o brak zaległości w spłacie przekraczających kwotę limitu bezwzględnego; jeżeli występują zaległości w kwocie przewyższającej kwotę limitu bezwzględnego, okres próbny zostaje wydłużony do czasu obniżenia kwoty zaległości poniżej kwoty tego limitu.

Klient znajdujący się w portfelu z utratą wartości posiadający ekspozycję ze statusem udzielonego udogodnienia w spłacie (forbearance) - zostaje uznany za uzdrowionego i zakwalifikowany do portfela pracującego (performing) jeżeli są spełnione wszystkie następujące warunki:

o żaden dowód utraty wartości lub przesłanka utraty wartości będące źródłem niewykonania zobowiązania lub wskazujące na wysokie prawdopodobieństwo niedokonania płatności - nie są aktywne,

o od ostatniego z poniższych zdarzeń upłynęło co najmniej 12 miesięcy (okres próbny):

- przyznanie ostatnich środków restrukturyzacji tj. udzielenia udogodnienia w spłacie (forbearance),

- ekspozycji został nadany status niewykonania zobowiązania,

- koniec okresu karencji określonego w umowie restrukturyzacyjnej,

o w okresie próbnym klient dokonał istotnych/ regularnych spłat:

- klient, w ramach swoich regularnych płatności zgodnych z ustalonymi warunkami restrukturyzacji, spłacił materialną kwotę w wysokości stanowiącej wcześniejsze przeterminowanie (jeżeli były kwoty przeterminowane) lub umorzenie (jeżeli nie było żadnych kwot przeterminowania),

- klient dokonywał regularnych spłat, zgodnie z nowym harmonogramem uwzględniającym warunki restrukturyzacji, tj. brak zaległości> 30 dni w okresie próbnym.

o na koniec okresu próbnego klient nie ma żadnych kwot przeterminowanych i nie ma obaw, co do pełnej spłaty ekspozycji zgodnie z warunkami umowy restrukturyzacyjnej.

Bank ustalił następujące dodatkowe warunki odwrócenia utraty wartości / wyjścia ze statusu niewykonania zobowiązania (default) obowiązujące wszystkich klientów:

o jeśli w okresie próbnym zostanie zidentyfikowany dowód lub przesłanka utraty wartości będące źródłem niewykonania zobowiązania/ wskazujące na wysokie prawdopodobieństwo nie dokonania płatności, data zakończenia okresu próbnego zostanie ponownie ustalona i okres próbny zaczyna się liczyć od początku od momentu wygaśnięcia działania dowodu/ przesłanki.

o jeżeli w trakcie trwania okresu próbnego i po okresie karencji spłaty wystąpiło zdarzenie DPD > 30, data zakończenia okresu próbnego zostanie zresetowana i okres próbny zaczyna się liczyć od początku od momentu, kiedy DPD wróciło do poziomu poniżej 31 dni.

o wszystkie warunki odwrócenia utraty wartości/ wyjścia ze stanu niewykonania zobowiązania powinny być spełnione także w odniesieniu do nowych ekspozycji wobec klienta, w szczególności, jeżeli poprzednie ekspozycje kredytowe tego klienta będące wcześniej w restrukturyzacji zostały zbyte lub trwale odpisane.

o wyjątek od zasady braku aktywnych dowodów/ przesłanek utraty wartości będących źródłem niewykonania zobowiązania stanowi dowód „klasyfikacja do Etapu 3/ rezerwa” - jego utrzymywanie się nie wstrzymuje rozpoczęcia okresu próbnego (ponieważ jest on skutkiem a nie przyczyną niewykonania zobowiązania) - klasyfikacja do Etapu 3 i rezerwa utrzymywane są również w okresie próbnym.

Przesłanki klasyfikacji aktywa finansowego wycenianego według wartości godziwej przez inne całkowite dochody do Etapu 3

Na każdy dzień bilansowy Bank ocenia, czy wystąpiły obiektywne dowody utraty wartości dłużnych aktywów finansowych klasyfikowanych do wyceny według wartości godziwej przez inne całkowite dochody. Potwierdzenie wystąpienia obiektywnego dowodu utraty wartości jest przesłanką do klasyfikacji aktywa do etapu 3.

Dowody wskazujące, że aktywo finansowe lub grupa aktywów finansowych trwale utraciła wartość mogą wynikać z jednej lub kilku przesłanek, które zaprezentowane zostały poniżej:

o znaczące trudności finansowe emitenta (np.: znaczące ujemne kapitały własne, wysokie ponoszone straty w bieżącym roku przekraczające kapitał własny, wypowiedzenie umowy kredytowej o znaczącej wartości w innym banku),

o niedotrzymanie warunków umowy, w tym w szczególności niespłacenie lub zaleganie ze spłatą wymagalnych zobowiązań (np.: odsetek lub nominału), interpretowane jako materializacja ryzyka kredytowego emitenta,

o przyznanie emitentowi przez jego wierzycieli udogodnień w spłacie zobowiązań, których by nie otrzymał w innych okolicznościach,

o wysokie prawdopodobieństwo upadłości lub innej reorganizacji finansowej emitenta,

o identyfikacja utraty wartości aktywa finansowego w poprzednim okresie,

o zanik aktywnego rynku na aktywo finansowe, który może wynikać z trudności finansowych emitenta,

o opublikowane analizy oraz przewidywania agencji ratingowych lub innych jednostek, które potwierdzają określony (wysoki) profil ryzyka aktywa finansowego,

o inne możliwe do zaobserwowania dane wskazujące na możliwy do ustalenia spadek oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych wynikających z grupy aktywów finansowych, które pojawiły się po dacie ich początkowego ujęcia w księgach Banku. Dane o których mowa powyżej mogą dotyczyć niekorzystnych zmian w sytuacji płatniczej grupy emitentów, kraju lub lokalnych warunków ekonomicznych, które są skorelowane z brakiem spłat z grupy aktywów finansowych.

Ujęcie odpisu oczekiwanej straty kredytowej dłużnych aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody

W sytuacji, gdy występują obiektywne dowody, że nastąpiła utrata wartości dłużnych aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, to cześć wyceny odpowiadająca kwocie odpisu wyksięgowuje się z innych całkowitych dochodów i ujmuje się w rachunku zysków i strat, nawet jeśli składnik aktywów finansowych nie został wyłączony ze sprawozdania z sytuacji finansowej.

Kwota skumulowanych strat, która zostaje wyksięgowana z kapitału własnego i ujęta w rachunku zysków i strat, stanowi różnicę pomiędzy kosztem nabycia (pomniejszonym o wszelkie spłaty kapitału i amortyzację) i bieżącą wartością godziwą, pomniejszoną o wszelkie straty z tytułu utraty wartości tego składnika aktywów uprzednio ujęte w rachunku zysków i strat.

5.5.10. Zyski i straty wynikające z wyceny w terminie późniejszym

Zyski lub straty wynikające ze zmiany wartości godziwej składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego, nie stanowiących części powiązania zabezpieczającego, ujmuje się w następujący sposób:

o zyski lub straty wynikające ze składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego, zakwalifikowanego jako wyceniane według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, ujmuje się w rachunku zysków i strat,

o zyski lub straty wynikające z wyceny do wartości godziwej składnika aktywów finansowych wycenianego przez inne całkowite dochody, ujmuje się bezpośrednio w kapitale własnym, poprzez zestawienie zmian w kapitale własnym.

Rozliczanie odsetek metodą efektywnej stopy procentowej

Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej. Odpowiednią wartość oblicza się przez zastosowanie efektywnej stopy procentowej do wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych, z wyjątkiem:

o zakupionych lub utworzonych składników aktywów finansowych dotkniętych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe. W odniesieniu do tych składników aktywów finansowych Bank stosuje efektywną stopę procentową skorygowaną o ryzyko kredytowe do wartości zamortyzowanego kosztu składnika aktywów finansowych od momentu początkowego ujęcia,

o składników aktywów finansowych niebędących zakupionymi lub utworzonymi składnikami aktywów finansowych dotkniętymi utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe, które następnie stały się składnikami aktywów finansowych dotkniętymi utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (Etap 3).

W przypadku tych składników aktywów finansowych Bank stosuje efektywną stopę procentową do wartości zamortyzowanego kosztu (netto) składnika aktywów finansowych w późniejszych okresach sprawozdawczych.

Elementy pozaodsetkowe

Różnice kursowe wynikające ze zmian wartości składnika aktywów finansowych wycenianego według wartości godziwej przez inne całkowite dochody wyrażonego w walucie obcej ujmuje się bezpośrednio w kapitale własnym tylko w odniesieniu do aktywów niepieniężnych, natomiast różnice kursowe generowane przez aktywa pieniężne (np. papiery dłużne) zaliczane są do rachunku zysków i strat.

W momencie usunięcia składnika dłużnych aktywów finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej skumulowane zyski lub straty poprzednio ujęte w kapitale własnym:

o w zakresie dłużnych aktywów finansowych ujmuje się w rachunku zysków i strat.

Jeżeli występują obiektywne dowody, iż nastąpiła utrata wartości składnika dłużnych aktywów finansowych zaliczonego do wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, Bank rozpoznaje odpis aktualizujący w sposób opisany w punkcie dotyczącym utraty wartości składników aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych kwotowanych na aktywnym rynku (w tym papierów wartościowych) ustalana jest w oparciu o cenę kupna (bid price) dla pozycji długiej i sprzedaży (offer price) dla pozycji krótkiej. W przypadku braku aktywnego rynku dla danego instrumentu lub w przypadku papierów wartościowych, które nie są notowane na aktywnym rynku Bank ustala wartość godziwą przy zastosowaniu technik wyceny, do których zalicza się wykorzystanie ostatnich transakcji rynkowych, analizę zdyskontowanych przepływów pieniężnych, modele wyceny opcji oraz inne techniki wyceny powszechnie używane przez uczestników rynku. Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych ustalana jest w oparciu o zasady ostrożnej wyceny (ang.: prudent valuation). Celem takiego podejścia jest wyznaczenie wartości godziwej na wysokim 90% poziomie ufności, z uwzględnieniem niepewności ceny rynkowej oraz kosztu zamknięcia.

Aktywność rynku ocenia się w oparciu o częstotliwość i wolumen przeprowadzanych transakcji oraz dostępność do informacji o kwotowanych cenach, które co do zasady powinny być dostarczane w sposób ciągły.

Za rynek główny i zarazem najkorzystniejszy uważa się rynek, do którego Bank ma dostęp i na którym w zwykłych warunkach zawarłby transakcje sprzedaży/zakupu składnika aktywów lub przeniesienia zobowiązania.

W oparciu o stosowane metody ustalania wartości godziwej, poszczególne składniki aktywów/ zobowiązań finansowych klasyfikuje się do następujących kategorii:

o poziom 1: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane bezpośrednio w oparciu o ceny kwotowane na aktywnym rynku,

o poziom 2: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane w oparciu o techniki wyceny bazujące na założeniach wykorzystujących informacje pochodzące z aktywnego rynku lub obserwacje rynkowe,

o poziom 3: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane w oparciu o powszechnie stosowane przez uczestników rynku techniki wyceny, których założenia nie bazują na informacji pochodzącej z aktywnego rynku.

W cyklach miesięcznych Bank weryfikuje czy wystąpiły zmiany w jakości danych wejściowych stosowanych do poszczególnych technik wyceny i ustala, jakie były powody tych zmian oraz ich wpływ na kalkulację wartości godziwej składnika aktywów/zobowiązań finansowych. Każdy zidentyfikowany przypadek rozpatrywany jest indywidualnie i w oparciu o szczegółowe analizy Bank podejmuje decyzję, czy jego identyfikacja wiąże się z koniecznością aktualizacji podejścia do ustalania wartości godziwej czy też nie.

W uzasadnionych przypadkach Bank podejmuje decyzję o wprowadzeniu zmian w metodologii ustalania wartości godziwej oraz dacie ich wprowadzenia rozumianej, jako data zmiany okoliczności. Następnie uwzględnia wpływ wprowadzenia zmian na klasyfikację do poszczególnych kategorii hierarchii wyceny według wartości godziwej. Wszelkie zmiany w metodologii wyceny wraz z uzasadnieniem podlegają szczegółowym ujawnieniom w odrębnej nocie do sprawozdania finansowego.

5.6. Aktywa niefinansowe

5.6.1. Rzeczowe aktywa trwałe

5.6.1.1. Własne składniki rzeczowych aktywów trwałych

Rzeczowe aktywa trwałe stanowią kontrolowane środki trwałe oraz nakłady na ich budowę. Do środków trwałych zaliczane są składniki rzeczowych aktywów trwałych o przewidywanym okresie wykorzystywania dłuższym niż rok, które są utrzymywane z uwagi na ich wykorzystanie na własne potrzeby lub w celu oddania ich do użytkowania innym podmiotom na podstawie umowy najmu lub w celach administracyjnych.

Rzeczowe aktywa trwałe, wykazuje się według modelu opartego na cenie nabycia lub koszcie wytworzenia tzn. po początkowym ujęciu wykazuje się według kosztu historycznego pomniejszonego o odpisy amortyzacyjne / umorzeniowe oraz z tytułu utraty wartości.

Na koszt historyczny składają się cena nabycia / koszt wytworzenia i koszty bezpośrednio związane z nabyciem danych aktywów.

Każda część składowa pozycji rzeczowych aktywów trwałych, której cena nabycia lub koszt wytworzenia jest istotny w porównaniu z ceną nabycia lub kosztem wytworzenia całej pozycji jest amortyzowana osobno. Bank alokuje początkową wartość pozycji rzeczowych aktywów trwałych na jej istotne części.

5.6.1.2. Środki trwałe w leasingu

Bank jest stroną umów leasingowych, na podstawie których otrzymuje prawo do kontroli i użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie. Bank stosuje postanowienia MSSF 16 do ewidencji wszystkich umów leasingowych z wyjątkiem kontraktów leasingu aktywów niematerialnych oraz zwolnień przewidzianych w standardzie i opisanych poniżej.

Bank dokonuje identyfikacji elementów leasingowych i nieleasingowych w zawartych umowach.

Opłaty nieleasingowe z tytułu umów ujmowane są jako koszty w rachunku zysków i strat metodą liniową przez okres trwania leasingu. Opłaty leasingowe podlegają ewidencji zgodnie z poniżej opisanymi zasadami.

W dacie rozpoczęcia leasingu Bank ujmuje aktywa z tytułu prawa do użytkowania aktywa oraz zobowiązanie z tytułu leasingu. Początkową wycenę zobowiązania z tytułu leasingu Bank wyznacza w wysokości bieżącej wartości przyszłych opłat leasingowych. Do wyznaczenia zdyskontowanej wartości opłat leasingowych Bank stosuje stopę procentową leasingu, a jeżeli stopa nie jest łatwo dostępna, Bank stosuje krańcową stopę procentową. Bank określa stopę procentową leasingu jako sumę stopy oprocentowania swap-ów i wewnętrznej ceny transferowej, z uwzględnieniem walut, w jakich denominowane są kontrakty leasingowe oraz okresów zapadalności umów. Po dacie rozpoczęcia leasingu, wartość bilansowa zobowiązania:

o powiększana jest o naliczone odsetki leasingowe, które ujmowane są w rachunku zysków i strat jako koszty odsetkowe,

o pomniejszana jest o zapłacone opłaty leasingowe,

o aktualizowana jest w wyniku ponownej oceny, zmiany leasingu lub zmiany zasadniczo stałych opłat leasingowych.

W dacie rozpoczęcia leasingu Bank ujmuje aktywa z tytułu prawa do użytkowania według kosztu, którego podstawą jest kwota początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu. Koszt składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania obejmuje również:

o opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed datą rozpoczęcia leasingu, pomniejszone o otrzymane zachęty leasingowe,

o początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez leasingobiorcę,

o koszty, które mają zostać poniesione przez leasingobiorcę w związku z doprowadzeniem aktywa do stanu pierwotnego.

Prawo do użytkowania podlega amortyzacji przez okres trwania leasingu oraz jest pomniejszane o straty z tytułu utraty wartości. Aktualizacja wartości prawa do użytkowania w okresie trwania leasingu następuje w wyniku aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu.

Identyfikacja przyszłych opłat leasingowych wymaga ustalenia okresu leasingu. Określając okres leasingu Bank bierze pod uwagę nieodwołalny okres leasingu wraz z okresami, na które można przedłużyć leasing oraz okresami, w których można wypowiedzieć leasing. W dacie rozpoczęcia umowy leasingowej Bank ocenia, czy można z wystarczającą pewnością założyć, że Bank skorzysta z opcji przedłużenia leasingu, lub że nie skorzysta z opcji wypowiedzenia leasingu. W celu wykonania oceny Bank uwzględnia wszystkie istotne fakty i okoliczności, które tworzą zachętę ekonomiczną do skorzystania lub nieskorzystania z tych opcji. Bank dokonuje przeglądu okresu leasingu w celu ponownej oceny istotnych zdarzeń lub okoliczności, które mogą wpływać na oszacowaną długość okresu leasingu. Leasing przestaje być egzekwowalny gdy zarówno leasingobiorca, jak i leasingodawca ma prawo wypowiedzenia leasingu bez konieczności uzyskania zezwolenia drugiej strony, czego konsekwencją jest najwyżej nieznaczna kara. Dla kontraktów leasingowych zawartych na czas nieokreślony, w których występuje obustronna opcja wypowiedzenia oraz potencjalnie wysokie koszty związane z rozwiązaniem kontraktu Bank dokonuje oszacowania okresu leasingu.

Bank korzysta ze zwolnienia dla:

o leasingów krótkoterminowych - umowa może być zaklasyfikowana jako umowa krótkoterminowa, jeżeli okres trwania umowy nie przekracza 12 miesięcy, a w stosunku do przedmiotu umowy nie jest przewidziana opcja zakupu,

o leasingów, w których przedmiot umowy ma niską wartość- aktywa mogą być zaklasyfikowane jako aktywa o niskiej wartości, jeżeli cena brutto nabycia nowego składnika nie przekracza kwoty 5 000 EUR, a przedmiot umowy nie jest i nie będzie oddany w subleasing.

Opłaty leasingowe z tytułu powyżej wskazanych kontraktów Bank ujmuje jako koszty w rachunku zysków i strat w sposób systematyczny przez okres trwania leasingu.

5.6.1.3. Nakłady ponoszone w terminie późniejszym

Bank ujmuje w wartości bilansowej pozycji rzeczowych aktywów trwałych koszty wymiany części tych pozycji w momencie ich poniesienia, jeśli istnieje prawdopodobieństwo, że Bank uzyska przyszłe korzyści ekonomiczne związane ze składnikiem aktywów, a cenę nabycia lub koszt wytworzenia można wycenić w wiarygodny sposób. Pozostałe koszty są ujmowane w rachunku zysków i strat w momencie ich poniesienia.

5.6.2. Wartości niematerialne

Składnik wartości niematerialnych to możliwy do zidentyfikowania niepieniężny składnik aktywów, który nie posiada postaci fizycznej.

Do wartości niematerialnych klasyfikowane są aktywa spełniające następujące wymagania:

o można je wyodrębnić lub wydzielić z jednostki gospodarczej i sprzedać, przekazać, licencjonować lub oddać do odpłatnego użytkowania osobom trzecim, zarówno indywidualnie, jak też łącznie z powiązanymi z nimi umowami, składnikami aktywów lub zobowiązań,

o wynikają z tytułów umownych lub innych tytułów prawnych, bez względu na to, czy podlegają one przeniesieniu lub wyodrębnieniu z jednostki gospodarczej lub innych praw i obowiązków.

5.6.2.1. Oprogramowanie komputerowe

Nabyte licencje na oprogramowanie komputerowe są aktywowane w wysokości poniesionych kosztów nabycia i jego zaimplementowania.

Nakłady związane z utrzymywaniem oprogramowania komputerowego są wykazywane jako koszty w momencie ich poniesienia.

5.6.2.2. Późniejsze nakłady

Nakłady poniesione po początkowym ujęciu nabytego składnika wartości niematerialnych są aktywowane tylko w przypadku, gdy spełnione są obowiązujące w Banku kryteria. W pozostałych przypadkach nakłady te są ujmowane w rachunku zysków i strat jako koszty w momencie ich poniesienia.

5.6.3. Odpisy amortyzacyjne

Odpisy amortyzacyjne rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych dokonywane są metodą liniową zgodnie z ustalonymi stawkami amortyzacji przez przewidywany okres ich użyteczności ekonomicznej. Przez wartość podlegającą amortyzacji rozumie się cenę nabycia lub koszt wytworzenia danego składnika aktywów po pomniejszeniu o wartość końcową (rezydualną) tego składnika. Okres ekonomicznej użyteczności, stawki amortyzacji, a także wartość końcowa rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych podlegających amortyzacji są corocznie weryfikowane. Wnioski z tej weryfikacji stanowią podstawę dla ewentualnej zmiany okresów amortyzacji rozpoznawanej prospektywnie od daty dostosowania (efekt takiej zmiany jest zgodnie z MSR 8 odnoszony do rachunku zysków i strat).

Odpisy amortyzacyjne rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych są ujmowane w rachunku zysków i strat.

Szacowane okresy użytkowania są następujące:

o urządzenia: 3 - 7 lat

o wyposażenie: 5 lat

o koszty wytworzenia oprogramowania: 3 lata

o oprogramowanie komputerowe: 3 lata

5.6.4. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów

Na każdy dzień bilansowy Bank dokonuje oceny rzeczowych aktywów trwałych pod względem istnienia przesłanek wskazujących na utratę ich wartości. W przypadku istnienia takiej przesłanki, Bank dokonuje formalnego oszacowania wartości odzyskiwalnej. W przypadku, gdy wartość bilansowa danego składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwaną, uznaje się utratę jego wartości i dokonuje odpisu aktualizującego jego wartość do poziomu wartości odzyskiwalnej.

5.6.5. Ujęcie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości

W przypadku, gdy istnieją przesłanki, że nastąpiła utrata wartości majątku wspólnego, czyli aktywów, które nie wypracowują wpływów pieniężnych niezależnie od innych aktywów lub zespołów aktywów oraz nie można ustalić wartości odzyskiwalnej pojedynczego składnika aktywów zaliczanego do majątku wspólnego, Bank ustala wartość odzyskiwalną na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego dany składnik należy. Odpis aktualizacyjny z tytułu utraty wartości jest ujmowany, jeżeli wartość księgowa aktywa lub jego ośrodka wypracowującego środki pieniężne przekracza wartość odzyskiwalną.

5.6.6. Odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości

Odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości w odniesieniu do innych aktywów, podlega odwracaniu, jeżeli nastąpiła zmiana w szacunkach służących do określenia wartości możliwej do odzyskania. Odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości może być odwrócony tylko do poziomu, przy którym wartość księgowa aktywa nie przekracza wartości księgowej, która pomniejszona o kwotę amortyzacji, zostałaby wyznaczona, jeżeli nie zostałby ujęty odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości.

5.7. Pozostałe składniki sprawozdania z sytuacji finansowej

5.7.1. Należności handlowe i inne należności

Bank zastosował uproszczone podejście w zakresie szacowania odpisu na oczekiwane straty kredytowe i ujmuje odpis w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia należności.

Należności handlowe obejmowane są odpisami aktualizującymi po osiągnięciu progu przeterminowania w wysokości 60 dni, z wyłączeniem sytuacji kiedy mimo opóźnienia spłata jest wysoce prawdopodobna.

W uzasadnionych przypadkach, a w szczególności w przypadku należności z tytułu niedoborów i szkód, roszczeń kwestionowanych przez dłużników oraz innych należności, dla których ryzyko nieodzyskania Bank ocenia jako wysokie, odpisów aktualizujących dokonuje się we wcześniejszym terminie.

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualną wartość pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe.

Należności budżetowe prezentowane są w ramach innych aktywów finansowych, z wyjątkiem należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych, które stanowią w sprawozdaniu z sytuacji finansowej odrębną pozycję.

5.7.2. Środki pieniężne i ekwiwalent środków pieniężnych

Z punktu widzenia rachunku przepływów pieniężnych na stan środków pieniężnych składa się gotówka oraz wartość ekwiwalentów gotówki, przy czym ING Bank Hipoteczny S.A. nie utrzymuje gotówki, a jedynie ekwiwalenty środków pieniężnych, które obejmują salda na rachunkach bieżących i rachunkach lokat terminowych w innych bankach.

5.8. Kapitały własne

Na kapitały własne składają się: kapitał akcyjny, kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej, zyski zatrzymane oraz skumulowane inne całkowite dochody. Kapitały te są tworzone przez Bank zgodnie z obowiązującym prawem oraz ze statutem. Wszystkie kwoty kapitałów wykazywane są w wartości nominalnej.

5.8.1. Kapitał akcyjny

Kapitał akcyjny wykazywany jest według wartości nominalnej, zgodnie ze statutem oraz wpisem do rejestru handlowego przedsiębiorców.

5.8.2. Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej

Tworzony jest z premii emisyjnej uzyskanej z emisji akcji, pomniejszonej o poniesione bezpośrednie koszty z nią związane.

5.8.3. Zyski zatrzymane

Zyski zatrzymane tworzone są z odpisów z zysku i są przeznaczone na cele określone w statucie lub innych przepisach prawa. Zyski zatrzymane obejmują wynik finansowy netto. Wynik finansowy netto stanowi wynik brutto z rachunku zysków i strat roku bieżącego skorygowany obciążeniem lub należnością z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych.

5.8.4. Skumulowane inne całkowite dochody netto

Skumulowane inne całkowite dochody tworzone są w wyniku:

o wyceny instrumentów finansowych zakwalifikowanych do wyceny przez inne całkowite dochody,

o zysków / strat aktuarialnych.

Na skumulowane inne całkowite dochody odnosi się zmiany aktywa lub zobowiązania z tytułu podatku odroczonego wynikające z ujęcia powyższych wycen. Skumulowane inne całkowite dochody nie podlegają dystrybucji.

5.9. Rozliczenia międzyokresowe

5.9.1. Koszty rozliczane w czasie

Koszty rozliczane w czasie dotyczą poszczególnych rodzajów wydatków, których rozliczenie w ciężar rachunku zysków i strat nastąpi stosownie do upływu czasu w przyszłych okresach sprawozdawczych. Składnikami kosztów rozliczanych w czasie są przede wszystkim rezerwy na koszty rzeczowe wynikające ze świadczeń wykonanych na rzecz Banku przez kontrahentów, oraz opłacone z góry koszty prenumeraty, ubezpieczeń oraz usług IT, które zostaną rozliczone w następnych okresach. Koszty rozliczane w czasie prezentuje się w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji Inne aktywa.

5.10. Świadczenia pracownicze

5.10.1. Świadczenia wynikające z Ustawy o pracowniczych programach emerytalnych

Wydatki ponoszone w związku z programem określonych składek są ujmowane jako koszty w rachunku zysków i strat.

5.10.2. Krótkoterminowe świadczenia pracownicze

Krótkoterminowe świadczenia pracownicze Banku (inne niż świadczenia z tytułu rozwiązania umowy o pracę) zawierają wynagrodzenia, premie, płatne urlopy oraz składki na ubezpieczenie społeczne.

Bank ujmuje przewidywaną niezdyskontowaną wartość krótkoterminowych świadczeń pracowniczych jako koszty w okresie, w którym pracownicy świadczyli związaną z nimi pracę (bez względu na termin zapłaty) w korespondencji z pozostałymi zobowiązaniami sprawozdania z sytuacji finansowej.

Kwota krótkoterminowych świadczeń pracowniczych z tytułu niewykorzystanych dni urlopowych przysługujących pracownikom Banku jest wyliczana jako suma niewykorzystanych urlopów przysługujących poszczególnym pracownikom Banku.

5.10.3. Długoterminowe świadczenia pracownicze

5.10.3.1. Świadczenia z tytułu regulacji wynikających z Kodeksu Pracy

Rezerwy na odprawy emerytalne przyznane w ramach świadczeń z tytułu regulacji wynikających z Kodeksu Pracy szacowane są na podstawie wyceny aktuarialnej. Rezerwa będąca efektem wyceny aktuarialnej ujmowana i aktualizowana jest w okresach rocznych.

Rezerwy z tytułu długoterminowych świadczeń pracowniczych ujmuje się w pozycji Rezerwy sprawozdania z sytuacji finansowej w korespondencji z kosztami wynagrodzeń w rachunku zysków i strat.

Opis założeń metody kalkulacji i prezentacji zysków i strat aktuarialnych zawarty jest w punkcie dotyczącym zastosowanych szacunków w zakresie rezerw na odprawy emerytalne i rentowe.

5.10.3.2. Świadczenia wynikające z programu zmiennych składników wynagrodzeń

Świadczenia przyznawane w ramach programu zmiennych składników wynagrodzeń realizowane są w dwóch częściach:

o części płatnej w gotówce (maksymalnie 50%),

o części przyznanej w formie instrumentów finansowych uprawniających do otrzymania środków pieniężnych, których wysokość uzależniona jest od wartości księgowej aktywów netto ING Banku Hipotecznego S.A. na akcje, skorygowanych o czynniki wpływające na te aktywa, inne niż wynik finansowy.

Część programu płatna w gotówce wykazywana jest zgodnie z metodą prognozowanych uprawnień jednostkowych i jest rozliczana w czasie w okresie nabywania przez pracowników uprawnień do tych świadczeń (zarówno w okresie oceny rozumianym jako rok pracy, za który pracownicy otrzymują świadczenie, jak i w okresie odroczenia odpowiednich części tego świadczenia). Wartość świadczenia nieodroczonego ujmowana jest jako zobowiązanie wobec pracowników w korespondencji z rachunkiem wyników, natomiast wartość świadczenia odroczonego ujmowana jest jako rozliczenia międzyokresowe kosztów w korespondencji z rachunkiem wyników. W przypadku świadczeń przyznawanych w formie instrumentów finansowych zastosowanie ma roczny termin przetrzymania instrumentów, który dotyczy zarówno części przyznanej po roku oceny (cześć nieodroczona), jak i części odroczonej świadczenia na zasadach analogicznych jak w zakresie części gotówkowej (na okresy roczne, dwuletnie, trzyletnie itd.). Podczas okresu przetrzymania pracownik, któremu przyznano świadczenie nie może wykonać praw związanych z przyznanymi instrumentami. Wartość świadczenia nieodroczonego ujmowana jest jako zobowiązanie wobec pracowników w korespondencji z rachunkiem wyników, natomiast wartość świadczenia odroczonego ujmowana jest jako rozliczenia międzyokresowe kosztów w korespondencji z rachunkiem wyników.

5.11. Rezerwy

Rezerwy są zobowiązaniami, których kwota lub termin zapłaty są niepewne. Rezerwy są tworzone, gdy Bank posiada obecny obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych oraz prawdopodobne jest, że wypełnienie obowiązku spowoduje konieczność środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego obowiązku.

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej przed opodatkowaniem, która odzwierciedla aktualne oceny rynkowe co do wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem.

5.12. Rachunek zysków i strat

5.12.1. Wynik z tytułu odsetek

Przychody i koszty z tytułu odsetek dla wszystkich instrumentów finansowych są ujmowane w rachunku zysków i strat. Przychody z tytułu odsetek od aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu oraz wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody ujmowane są w rachunku zysków i strat w wysokości zamortyzowanego kosztu przy użyciu efektywnej stopy procentowej lub efektywnej stopy procentowej skorygowanej o ryzyko kredytowe.

Metoda efektywnej stopy procentowej jest metodą naliczania zamortyzowanego kosztu składnika aktywów lub zobowiązania finansowego (albo grupy aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych) oraz przypisania przychodów lub kosztów odsetkowych do odpowiednich okresów. Efektywna stopa procentowa jest stopą, która dyskontuje oszacowane przyszłe pieniężne wpływy lub płatności dokonywane w oczekiwanym okresie do wygaśnięcia instrumentu finansowego, a w uzasadnionych przypadkach w okresie krótszym, do bilansowej wartości netto składnika aktywów lub zobowiązania finansowego.

Przy wyliczaniu efektywnej stopy procentowej Bank dokonuje oszacowania przepływów pieniężnych, uwzględniając wszelkie postanowienia umowy instrumentu finansowego jednakże nie uwzględnia potencjalnych przyszłych strat związanych z nieściągalnością kredytów. Wyliczenie obejmuje wszelkie płacone i otrzymywane przez strony umowy prowizje i opłaty stanowiące integralną część efektywnej stopy procentowej, koszty transakcji oraz wszelkie inne premie i dyskonta.

Potencjalne przyszłe straty kredytowe uwzględniane są tylko i wyłącznie w przypadku aktywów finansowych, które na moment początkowego ujęcia dotknięte są utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe. Powyższe ma na celu kalkulację efektywnej stopy procentowej skorygowanej o ryzyko kredytowe.

Przychody z tytułu odsetek obejmują odsetki oraz prowizje (otrzymane lub należne) ujęte w kalkulacji efektywnej stopy procentowej z tytułu: kredytów z harmonogramami spłat, lokat międzybankowych.

Główne pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej Banku, w przypadku których stosowana jest metoda efektywnej stopy procentowej stanowią kredyty i pożyczki udzielone klientom, a także zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych. Podstawowe koszty transakcyjne dotyczące kredytów i pożyczek udzielonych klientom stanowią koszty nabycia wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych (m.in. koszty wpisów sądowych dotyczących przeniesienia hipoteki oraz koszty inspekcji poszerzonych), natomiast w odniesieniu do zobowiązań z tytułu emisji listów zastawnych wśród przykładowych kosztów transakcyjnych rozliczanych metodą efektywnej stopy procentowej można wymienić np. koszty wpisów sądowych dotyczących wzmianki o wpisaniu kredytu do rejestru zabezpieczeń listów zastawnych.

W przypadku aktywów finansowych lub grupy podobnych aktywów finansowych, dla których dokonano odpisu z tytułu utraty wartości, przychody odsetkowe są naliczane od wartości bieżącej należności (to jest wartości pomniejszonej o odpis aktualizujący wartość) przy zastosowaniu stopy procentowej użytej do zdyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych dla celów oszacowania straty z tytułu utraty wartości.

5.12.2. Przychody i koszty z tytułu prowizji

Przychody z tytułu prowizji powstają w wyniku świadczenia usług finansowych oferowanych przez Bank i obejmują m.in. opłaty za zaświadczenia o posiadanym/ spłaconym zobowiązaniu kredytowym, prowizje za wcześniejszą spłatę kredytów hipotecznych, opłaty za zleconą inspekcję nieruchomości w związku ze zmianą przez klienta zabezpieczenia.

Opłaty i prowizje (zarówno przychody, jak i koszty) bezpośrednio związane z powstaniem aktywów finansowych posiadających określone harmonogramy spłat są ujmowane w rachunku zysków i strat jako element efektywnej stopy procentowej i stanowią część przychodów odsetkowych.

Bank do prowizji korygujących efektywną stopę procentową zalicza na przykład prowizje za zmiany w umowie kredytowej skutkujące zmianą kwoty lub harmonogramu spłat kredytu.

Prowizje integralnie związane z powstaniem aktywów bez określonych harmonogramów rozliczane są liniowo w okresie trwania kontraktu.

Pozostałe opłaty i prowizje związane z usługami finansowymi oferowanymi przez Bank, są rozpoznawane w rachunku zysków i strat z uwzględnieniem zasady pięciu kroków:

1. identyfikacji umowy z klientem,

2. identyfikacji poszczególnych zobowiązań w umowie,

3. określenie ceny transakcji,

4. przypisanie ceny do poszczególnych zobowiązań umownych,

5. rozpoznanie przychodu w momencie spełnienia poszczególnych zobowiązań.

Na podstawie przeprowadzonych analiz, Bank rozpoznaje przychody z tytułu prowizji i opłat:

o jednorazowo, gdy usługa została dostarczona (również dla opłat pobieranych z góry) tj. w momencie przeniesienia kontroli nad dobrem lub usługą,

o w miarę upływu czasu, jeśli świadczenie usług jest realizowane w określonym okresie czasu,

o w określonym momencie w czasie (point-in-time), gdy Bank wykonuje kluczowe działania,

o w momencie gdy z punktu widzenia klienta występuje rzeczywista korzyść.

Po spełnieniu (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia Bank ujmuje jako przychód kwotę równą cenie transakcyjnej, która została przypisana do tego zobowiązania do wykonania świadczenia.

Przychody z tytułu prowizji, które zostały naliczone i są należne, ale nie zostały zapłacone w terminie, po upływie 90 dni podlegają wyłączeniu z wyniku finansowego Banku.

Bank nie oferuje produktów ubezpieczeniowych wraz z kredytami i pożyczkami.

5.12.3. Wynik z pozycji wymiany

Wynik z pozycji wymiany obejmuje dodatnie i ujemne różnice kursowe, zarówno zrealizowane, jak i niezrealizowane, wynikające z codziennej wyceny aktywów i zobowiązań walutowych według obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski.

5.12.4. Wynik na pozostałej działalności podstawowej

Do wyniku na pozostałej działalności podstawowej zaliczane są koszty i przychody niezwiązane bezpośrednio z działalnością bankową, w tym z tytułu kosztów utworzonej rezerwy na zwroty części kosztu kredytu wynikające z przedpłat kredytów konsumenckich.

5.13. Podatki

5.13.1. Podatek dochodowy

Podatek dochodowy ujmowany jest jako podatek bieżący oraz podatek odroczony. Podatek dochodowy bieżący ujmowany jest w rachunku zysków i strat. Podatek dochodowy odroczony w zależności od źródła pochodzenia różnic przejściowych ujmowany jest w rachunku zysków i strat lub w kapitale.

Bieżący podatek jest zobowiązaniem podatkowym odnoszącym się do przychodu do opodatkowania przy użyciu stopy podatkowej obowiązującej na dzień bilansowy, wraz ze wszystkimi korektami zobowiązania podatkowego dotyczącego poprzednich lat.

5.13.2. Odroczony podatek dochodowy

Bank tworzy rezerwę na przejściową różnicę z tytułu podatku dochodowego spowodowaną odmiennością momentu uznania przychodów za osiągnięte oraz kosztów za poniesione w myśl przepisów rachunkowych oraz przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych. Dodatnią różnicę netto wykazuje się jako Rezerwy z tytułu podatku odroczonego. Ujemną różnicę netto wykazuje się w pozycji Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego jest tworzona metodą zobowiązań bilansowych w stosunku do wszystkich dodatnich różnic przejściowych występujących na dzień bilansowy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością bilansową wykazaną w sprawozdaniu finansowym.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmowane są w odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych występujących na dzień bilansowy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością bilansową wykazaną w sprawozdaniu finansowym oraz niewykorzystanych strat podatkowych.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmowane są do wysokości, do której jest prawdopodobne, że zostanie osiągnięty dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych, z wyjątkiem sytuacji, gdy składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego wynika z początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania.

Wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlega weryfikacji na każdy dzień bilansowy i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz rezerwy na odroczony podatek dochodowy wyceniane są z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać w okresie, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe) prawnie lub faktycznie obowiązujące na dzień bilansowy.

Podatek dochodowy dotyczący pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym jest ujmowany w kapitale własnym.

Bank kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego wtedy, gdy posiada tytuł prawny do przeprowadzenia takiej kompensaty.

5.13.3. Inne podatki

Przychody, koszty i aktywa ujmowane są w kwocie pomniejszonej o wartość podatku od towarów i usług, podatku od czynności cywilno-prawnych i innych podatków od sprzedaży, z wyjątkiem, gdy podatek od sprzedaży zapłacony przy zakupie towarów i usług nie jest możliwy do odzyskania od władz podatkowych; wtedy podatek od sprzedaży jest ujmowany odpowiednio jako część kosztów nabycia składnika aktywów lub jako element kosztów. Kwota netto podatku od sprzedaży możliwa do odzyskania lub należna do zapłaty na rzecz władz podatkowych jest ujęta w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako część należności lub zobowiązań.

6. Porównywalność danych finansowych

W sporządzonym za okres od 1 stycznia 2021 roku do 30 czerwca 2021 roku śródrocznym skróconym sprawozdaniu finansowym w stosunku do poprzedniego sprawozdania finansowego za okres od 1 stycznia 2020 roku do 30 czerwca 2020 roku ING Bank Hipoteczny S.A. nie dokonywał istotnych zmian w sposobie prezentacji danych finansowych.

7. Noty do sprawozdania finansowego

# NOTY DO RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT

## 7.1. Wynik z tytułu odsetek

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Przychody odsetkowe | 39 707,2 | 64 662,5
Przychody odsetkowe obliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej | 39 707,2 | 64 662,5
Odsetki od kredytów i innych należności od klientów wycenianych według zamortyzowanego kosztu | 39 487,4 | 62 779,0
Odsetki od należności od banków wycenianych według zamortyzowanego kosztu | 3,5 | 605,5
Odsetki od papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu | 101,3 | 828,8
Odsetki od papierów wartościowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 115,0 | 449,2
Koszty odsetek | -14 043,8 | -37 668,9
Odsetki od zobowiązań wobec innych banków | -11 356,6 | -33 461,5
Odsetki od zobowiązań z tytułu emisji obligacji | -972,2 | 0,0
Odsetki od zobowiązań z tytułu emisji listów zastawnych | -1 712,9 | -4 202,6
Odsetki od zobowiązań z leasingowych | -2,1 | -4,8
Wynik z tytułu odsetek | 25 663,4 | 26 993,6

## 7.2. Wynik z tytułu prowizji

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Przychody z tytułu prowizji | 227,5 | 231,9
Prowizje za wcześniejszą spłatę kredytów hipotecznych | 206,4 | 310,3
Pozostałe przychody prowizyjne | 21,1 | -78,4
Koszty prowizji | -749,4 | -90,7
Prowizje i opłaty dla KDPW , w tym za rejestrację emisji | -9,2 | -0,3
Prowizje i opłaty dla pozostałych podmiotów finansowych, w tym za udostępnienie informacji kredytowej | -79,7 | -43,9
Prowizje i opłaty dla banków za wystawione gwarancje | -252,3 | 0,0
Prowizje i opłaty dla banków za udzielenie kredytów | -185,8 | 0,0
Pozostałe koszty prowizyjne | -222,4 | -46,5
Wynik z tytułu prowizji | -521,9 | 141,2

## 7.3. Koszty działania

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Koszty pracownicze | -5 468,5 | -5 656,6
Wynagrodzenia | -4 573,4 | -4 587,9
w tym program zmiennych składników wynagrodzeń | -705,9 | -551,6
Świadczenia na rzecz pracowników | -895,1 | -1 068,7
Pozostałe koszty działania | -10 630,7 | -7 634,2
Amortyzacja | -677,9 | -683,8
Koszty z tytułu czynności wspomagających świadczonych w ramach Umowy o współpracy* | -3 088,3 | -3 078,2
Opłaty BFG** | -4 698,2 | -950,6
Koszty IT | -473,4 | -495,6
Koszty serwisów informacyjnych | -153,9 | -158,6
Koszty wynajmu budynków | -86,4 | -137,1
Usługi prawne | -52,2 | -385,1
Koszty łączności | -68,9 | -116,8
Pozostałe koszty doradztwa i konsultingu | -80,0 | -61,6
Zużycie materiałów oraz składników majątkowych niekwalifikowanych do środków trwałych | -31,2 | -49,9
Podatki i opłaty | -2,4 | -3,8
Koszty reprezentacji | 0,0 | -2,0
Pozostałe usługi obce | -671,9 | -1 002,7
Inne koszty | -546,0 | -508,4
Koszty działania | -16 099,2 | -13 290,9
*) Zakres usług świadczonych przez ING Bank Śląski S.A. na rzecz ING Banku Hipotecznego S.A. wynikający z Umowy o współpracy został opisany w nocie 7.22 Transakcje z jednostkami powiązanymi.
**) W dniu 20 kwietnia 2021 roku Zarząd ING Banku Hipotecznego S.A otrzymał informację od Bankowego Funduszu Gwarancyjnego o wysokości rocznej składki na fundusz przymusowej restrukturyzacji banków za 2021 rok z uwzględnieniem korekty składki za 2020. Łączny koszt dla Banku wynosi 4,7 mln zł, łącznie z korektą składek za 2020 roku. Kwota składki została zaksięgowana w ciężar kosztów drugiego kwartału 2021 roku a opłacona w lipcu 2021 roku.

## 7.4. Odpis z tytułu strat oczekiwanych

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Utworzenie odpisów z tytułu strat oczekiwanych | -316,8 | -841,5
Kredyty i inne należności od klientów | -313,9 | -832,7
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody | -2,9 | -8,8
Rozwiązanie odpisów z tytułu strat oczekiwanych | 565,4 | 0,9
Kredyty i inne należności od klientów | 562,6 | 0,0
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 0,0 | 0,9
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 2,8 | 0,0
Odpis z tytułu strat oczekiwanych | 248,6 | -840,6

## 7.5. Podatek dochodowy

Podatek dochodowy ujęty w rachunku zysków i strat
|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Podatek bieżący | -2 780,7 | -2 027,8
Podatek odroczony | 117,7 | -618,8
Powstanie i odwrócenie się różnic przejściowych | 117,9 | -618,8
Powstanie i odwrócenie się różnic przejściowych ujemnych z tytułu: | 91,0 | -402,3
Straty podatkowej z 2018 r. | 0,0 | -544,2
Kosztów utworzenia rezerw na koszty osobowe, rzeczowe i inne | -34,7 | -128,7
Kosztów z tytułu naliczonych, a niezapłaconych odsetek | 94,8 | 59,8
Odpisów z tytułu strat oczekiwanych (LLP) | 47,2 | 159,7
Przychodów rozliczanych według efektywnej stopy procentowej | 15,6 | 42,4
Innych | -32,1 | 8,7
Powstanie i odwrócenie się różnic przejściowych dodatnich z tytułu: | 26,9 | -216,5
Przychodów z tytułu naliczonych, a niezapłaconych odsetek | -27,6 | -147,1
Różnicy pomiędzy amortyzacją podatkową i bilansową | 97,5 | -46,5
Wyceny papierów wartościowych | -43,0 | -22,9
Razem podatek księgowy ujęty w rachunku zysków i strat | -2 663,0 | -2 646,6
Wyliczenie efektywnej stopy podatkowej
|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
A. Zysk brutto | 9 189,2 | 12 975,8
B. (-) 19% zysku brutto | -1 746,0 | -2 465,4
C. Zwiększenia - 19% kosztów niestanowiących kosztów uzyskania przychodów, w tym: | -917,1 | -181,2
Składka BFG na fundusz przymusowej restrukturyzacji banków | -892,7 | -180,6
Podatek od niektórych instytucji finansowych | -12,0 | 0,0
Inne | -12,4 | -0,6
D. Zmniejszenia - 19% przychodów niepodlegających opodatkowaniu | 0,0 | 0,0
E. Podatek księgowy ujęty w rachunku zysków i strat [B+C-D] | -2 663,0 | -2 646,6
Efektywna stopa podatkowa (-E : A)* | 28,98% | 20,40%
Na odchylenie efektywnej stawki podatkowej od 19% w 2021 roku wpłynęła przede wszystkim składka BFG na fundusz przymusowej restrukturyzacji w wysokości 4,7 mln PLN.

# NOTY DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ

## 7.6. Należności od banków

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Rachunki bieżące | 31 847,6 | 3 823,6 | 4 839,9
Lokaty w bankach | 0,0 | 62 000,1 | 64 000,7
Pozostałe należności od banków | 0,0 | 0,0 | 96,9
Razem (brutto) | 31 847,6 | 65 823,7 | 68 937,5
Odpis z tytułu strat oczekiwanych | 0,0 | 0,0 | 0,0
Razem (netto) | 31 847,6 | 65 823,7 | 68 937,5
Należności od banków według stanu na 30 czerwca 2020 roku obejmują środki pieniężne na rachunkach bieżących w ING Banku Śląskim S.A., a w okresach porównawczych w szczególności krótkoterminowe lokaty w ING Banku Śląskim S.A. w PLN. W Banku nie występują należności od banków z rozpoznaną utratą wartości. Ponieważ Bank zawiera transakcje międzybankowe jedynie z ING Bankiem Śląskim S.A. ocenia się, że ryzyko kredytowe wynikające z tych transakcji jest istotnie ograniczone, w związku z czym Bank nie tworzy z tego tytułu odpisów na oczekiwane straty. W odniesieniu do przedmiotowych należności ING Bank Hipoteczny S.A. nie identyfikuje ryzyka walutowego i ryzyka stopy procentowej.

## 7.7. Dłużne papiery wartościowe

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 50 084,3 | 50 186,9 | 49 740,7
Obligacje Skarbu Państwa | 50 084,3 | 50 186,9 | 49 740,7
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 32 999,9 | 0,0 | 0,0
Bony pieniężne NBP | 32 999,9 | 0,0 | 0,0
Razem | 83 084,2 | 50 186,9 | 49 740,7

## 7.8. Kredyty i pożyczki udzielone klientom

|  |  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
brutto | odpis | netto | brutto | odpis | netto | brutto | odpis | netto
Bankowość detaliczna (osoby fizyczne) | 4 176 627,3 | -3 478,0 | 4 173 149,3 | 3 694 594,4 | -3 673,7 | 3 690 920,7 | 3 898 437,4 | -1 750,1 | 3 896 687,3
Kredyty i pożyczki hipoteczne | 4 176 627,3 | -3 478,0 | 4 173 149,3 | 3 694 594,4 | -3 673,7 | 3 690 920,7 | 3 898 437,4 | -1 750,1 | 3 896 687,3
Razem | 4 176 627,3 | -3 478,0 | 4 173 149,3 | 3 694 594,4 | -3 673,7 | 3 690 920,7 | 3 898 437,4 | -1 750,1 | 3 896 687,3
Jakość portfela kredytowego
|  |  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Brutto | Odpis | netto | Brutto | Odpis | netto | brutto | odpis | netto
Aktywa w Etapie 1 | 4 144 830,4 | -766,5 | 4 144 063,9 | 3 660 501,3 | -781,6 | 3 659 719,7 | 3 870 187,7 | -874,2 | 3 869 313,5
Aktywa w Etapie 2 | 24 708,0 | -715,7 | 23 992,3 | 28 596,2 | -967,7 | 27 628,5 | 27 696,2 | -680,3 | 27 015,9
Aktywa w Etapie 3 | 7 088,9 | -1 999,8 | 5 093,1 | 5 496,9 | -1 924,4 | 3 572,5 | 553,5 | -195,6 | 357,9
Razem | 4 176 627,3 | -3 478,0 | 4 173 149,3 | 3 694 594,4 | -3 673,7 | 3 690 920,7 | 3 898 437,4 | -1 750,1 | 3 896 687,3

Zmiana odpisu na oczekiwane straty kredytowe
|  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 do 30.06.2021 | od 01.01.2020 do 30.06.2020
Etap 1 | Etap 2 | Etap 3 | Razem | Etap 1 | Etap 2 | Etap 3 | Razem
Odpis na początek okresu | -781,6 | -967,7 | -1 924,4 | -3 673,7 | -423,8 | -343,9 | -149,3 | -917,0
Zmiany w okresie | 15,1 | 252,0 | -71,4 | 195,7 | -450,4 | -336,4 | -46,3 | -833,1
Odpisy na kredyty nabyte w okresie | -163,0 | 0,0 | 0,0 | -163,0 | -294,7 | 0 | 0 | -294,7
Zmiana oszacowania | 161,8 | 48,8 | 314,8 | 525,4 | -171,5 | -119 | -19,8 | -310,3
Transfer do etapu 1 | -3,9 | 216,3 | 0,0 | 212,4 | -1 | 56,2 | 0 | 55,2
Transfer do etapu 2 | 5,1 | -159,4 | 202,3 | 48,0 | 11,8 | -289,3 | 0 | -277,5
Transfer do etapu 3 | 2,0 | 46,8 | -672,3 | -623,5 | 0 | 3,5 | -26,5 | -23,0
Całkowita spłata | 13,1 | 99,5 | 83,8 | 196,4 | 5 | 12,2 | 0 | 17,2
Odpis na koniec okresu | -766,5 | -715,7 | -1 995,8 | -3 478,0 | -874,2 | -680,3 | -195,6 | -1 750,1

W pierwszym półroczu 2021 roku ING Bank Hipoteczny S.A. nabył od ING Banku Śląskiego S.A. jeden portfel wierzytelności z tytułu kredytów mieszkaniowych zabezpieczonych hipotecznie w ramach Umowy Przeniesienia Wierzytelności w celu emisji listów zastawnych nr 12 za łączną kwotę 710 665,0 tys. PLN.

Podstawą nabywania przez ING Bank Hipoteczny S.A. portfeli wierzytelności od ING Banku Śląskiego S.A. jest podpisana w roku 2019 Ramowa Umowa Przeniesienia Wierzytelności w celach emisji listów zastawnych na zasadach i warunkach określonych w szczególności w Ustawie o Listach Zastawnych i Bankach Hipotecznych.

## 7.9. Rzeczowe aktywa trwałe

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Wartość brutto | 1 138,8 | 1 522,4 | 1 384,8
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania | 908,2 | 1 291,9 | 1 154,1
Sprzęt informatyczny | 213,7 | 213,6 | 206,4
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | 16,9 | 16,9 | 24,2
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) | -565,6 | -783,2 | -491,4
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania | -389,5 | -626,5 | -371,2
Sprzęt informatyczny | -166,8 | -149,0 | -114,3
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | -9,3 | -7,6 | -5,9
Razem (netto) | 573,2 | 739,3 | 893,3
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania | 518,7 | 665,3 | 782,9
Sprzęt informatyczny | 46,9 | 64,6 | 92,1
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | 7,6 | 9,3 | 18,3

## 7.10. Wartości niematerialne

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Wartość brutto | 2 975,8 | 2 975,8 | 2 975,8
Oprogramowanie | 2 975,8 | 2 975,8 | 2 975,8
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) | -2 646,9 | -2 151,0 | -1 655,1
Oprogramowanie | -2 646,9 | -2 151,0 | -1 655,1
Razem (netto) | 328,9 | 824,8 | 1 320,7
Oprogramowanie | 328,9 | 824,8 | 1 320,7
*) W okresie sprawozdawczym istotnymi wartościami niematerialnymi z punku widzenia Banku były: - oddane do używania w 2018 r. oprogramowanie Rejestr Zabezpieczeń Listów Zastawnych, którego wartość bilansowa na 30.06.2021 roku wyniosła 185,8 tys. PLN oraz Licencja do oprogramowania SAS (CSS) której wartość bilansowa 30.06.2021 roku wyniosła 77,2 tys. PLN. Szacowany okres użytkowania oprogramowania wynosi 2 lata. W pierwszym półroczu 2021 roku i odpowiednio w pierwszym półroczu 2020 roku Bank nie ponosił nakładów na wartości niematerialne.

## 7.11. Inne aktywa

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Rozliczenia międzyokresowe | 3 254,5 | 3 694,1 | 4 527,7
Koszty działania opłacone z góry | 3 254,5 | 3 694,1 | 4 527,7
Pozostałe aktywa, w tym: | 127,0 | 87,2 | 443,2
Rozrachunki publiczno-prawne | 103,2 | 87,1 | 212,6
Rozrachunki z dostawcami | 0,0 | 0,0 | 0,0
Inne | 23,8 | 0,0 | 230,6
Razem | 3 381,5 | 3 781,4 | 4 970,9

## 7.12. Zobowiązania wobec banków

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Kredyty otrzymane | 3 191 942,0 | 1 969 596,1 | 2 739 396,6
Zobowiązania z tytułu kwoty refinansowania* | 71 012,3 | 0,0 | 421 882,8
Inne | 0,0 | 1,1 | 0,4
Razem | 3 262 954,3 | 1 969 597,2 | 3 161 279,8
*ING Bank Hipoteczny S.A. świadczy na rzecz ING Banku Śląskiego S.A. usługi refinansowania portfeli wierzytelności hipotecznych poprzez zapłatę Kwoty Refinansowania, w wysokości ustalonej zgodnie z postanowieniami Umowy ramowej przeniesienia wierzytelności w celu emisji listów zastawnych i Umów Przeniesienia, w zamian za przeniesienie na ING Bank Hipoteczny S.A. tych portfeli.

## 7.13. Zobowiązania z tytułu emisji obligacji

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Zobowiązania z tytułu emisji obligacji o okresie spłaty | 150 153,0 | 975 131,6 | 0,0
Od 1 do 3 miesięcy | 0,0 | 925 127,40 | 0,0
Od 3 do 6 miesięcy | 0,0 | 50 004,20 | 0,0
Od 6 do 9 miesięcy | 150 153,0 | 0,0 | 0,0
Razem | 150 153,0 | 975 131,6 | 0,0

## 7.14. Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Zobowiązania z tytułu emisji hipotecznych listów zastawnych o okresie spłaty | 399 619,8 | 399 480,6 | 399 872,0
Od 2 do 5 lat | 399 619,8 | 399 480,6 | 399 872,0
Razem | 399 619,8 | 399 480,6 | 399 872,0

Rejestr zabezpieczeń listów zastawnych

Zabezpieczeniem hipotecznych listów zastawnych są wierzytelności Banku z tytułu kredytów hipotecznych zabezpieczone hipoteką z najwyższym pierwszeństwem ustanowioną na rzecz Banku. Podstawę emisji hipotecznych listów zastawnych stanowi również część środków Banku ulokowana w obligacjach skarbowych, o których mowa w nocie 7.7.

Wartość kapitału niezapadłego wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych wpisanych do rejestru zabezpieczenia hipotecznych listów zastawnych i stanowiących zabezpieczenie emisji hipotecznych listów zastawnych na 30 czerwca 2021 roku wynosiła 3 232 981,9 tys. PLN, natomiast wartość dodatkowego zabezpieczenia w postaci papierów wartościowych wyemitowanych przez Skarb Państwa wynosiła 13 444,3 tys. PLN.

Bank, mając na względzie przyszłe emisje hipotecznych listów zastawnych, kontynuował wpisywanie wierzytelności kredytowych zabezpieczonych hipotecznie do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych. Na koniec czerwca 2021 roku liczba wierzytelności wpisanych do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych wynosiła 17 480.

## 7.15. Rezerwy

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe | 755,8 | 755,8 | 585,7
Pozostałe rezerwy | 20,0 | 20,0 | 83,9
Razem | 775,8 | 775,8 | 669,6

## 7.16. Inne zobowiązania

| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Rozliczenia międzyokresowe | 9 492,1 | 4 183,2 | 7 282,5
Z tytułu wynagrodzeń i świadczeń pracowniczych | 3 392,6 | 2 891,3 | 2 542,5
w tym program zmiennych składników wynagrodzeń | 2 727,8 | 2 030,2 | 1 937,1
Z tytułu kosztów opłaty BFG na fundusz przymusowej restrukturyzacji | 4 698,2 | 0,0 | 950,6
Z tytułu Umowy o współpracy* | 469,0 | 551,8 | 524,3
Z tytułu kosztów IT | 140,0 | 93,8 | 510,0
Z tytułu usług prawnych | 0,0 | 60,0 | 250,4
Z tytułu kosztów łączności | 50,0 | 17,2 | 60,0
Inne | 742,3 | 569,1 | 2 444,7
Pozostałe zobowiązania | 1 594,3 | 2 168,5 | 2 530,3
Zobowiązania z tytułu leasingu | 519,2 | 668,2 | 815,9
Rozrachunki z pracownikami | 0,0 | 792,5 | 393,8
Rozrachunki publiczno-prawne | 504,8 | 484,0 | 631,6
Rozrachunki z dostawcami | 555,9 | 197,3 | 675,7
Inne | 14,4 | 26,5 | 13,3
Razem | 11 086,4 | 6 351,7 | 9 812,8
*) Zakres usług świadczonych przez ING Bank Śląski S.A. na rzecz ING Banku Hipotecznego S.A. wynikający z Umowy o współpracy został opisany w nocie 7.22 Transakcje z jednostkami powiązanymi.

## 7.17. Skumulowane inne całkowite dochody

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Zyski i straty aktuarialne | -587,5 | -587,5 | -497,9
w tym podatek odroczony | 137,8 | 137,8 | 116,8
Wycena papierów wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 421,7 | 541,1 | -38,2
w tym podatek odroczony | -98,9 | -126,9 | 9,0
Razem | -165,8 | -46,4 | -536,1

# POZOSTAŁE NOTY

## 7.18. Informacje dodatkowe do rachunku przepływów pieniężnych

Gotówka i jej ekwiwalenty

Dla celów sprawozdania z przepływów pieniężnych, gotówka i jej ekwiwalenty obejmują salda rachunków bieżących i lokat krótkoterminowych (zawartych na okres nieprzekraczający 3 miesięcy) w innych bankach.

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Rachunki bieżące | 31 847,6 | 3 823,6 | 4 839,9
Lokaty w bankach | 0,0 | 62 000,1 | 64 000,7
Razem gotówka i jej ekwiwalenty | 31 847,6 | 65 823,7 | 68 840,6

## 7.19. Wartość godziwa

Poniżej zaprezentowano wartości bilansowe aktywów finansowych w rozbiciu na poszczególne kategorie (poziomy) wyceny. W pierwszym półroczu 2021 roku nie było przesunięć pomiędzy poziomami wyceny, podobnie jak w pierwszym półroczu 2020 roku.

Aktywa finansowe, które w sprawozdaniu z sytuacji finansowej są prezentowane w wartości godziwej

stan na 30.06.2021
|  |  |  | [tys. PLN]
| Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3 | RAZEM
Aktywa finansowe | 50 084,2 | 0,0 | 0,0 | 50 084,2
Dłużne papiery wartościowe wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 50 084,2 | 0,0 | 0,0 | 50 084,2
w tym obligacje skarbowe | 50 084,2 | 0,0 | 0,0 | 50 084,2
stan na 31.12.2020
|  |  |  | [tys. PLN]
| Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3 | RAZEM
Aktywa finansowe | 50 186,9 | 0,0 | 0,0 | 50 186,9
Dłużne papiery wartościowe wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 50 186,9 | 0,0 | 0,0 | 50 186,9
w tym obligacje skarbowe | 50 186,9 | 0,0 | 0,0 | 50 186,9
stan na 30.06.2020
|  |  |  | [tys. PLN]
| Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3 | RAZEM
Aktywa finansowe | 49 740,7 | 0,0 | 0,0 | 49 740,7
Dłużne papiery wartościowe wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody | 49 740,7 | 0,0 | 0,0 | 49 740,7
w tym obligacje skarbowe | 49 740,7 | 0,0 | 0,0 | 49 740,7

Aktywa i zobowiązania finansowe, które w sprawozdaniu z sytuacji finansowej nie są prezentowane w wartości godziwej

Poniżej przedstawiono porównanie wartości bilansowej z wartością godziwą portfela kredytowego, zobowiązań z tytułu emisji obligacji oraz zobowiązań z tytułu emisji listów zastawnych. Dla pozostałych aktywów i zobowiązań finansowych nie wycenianych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości godziwej, wartość godziwa jest zbliżona do wartości bilansowej. W 2021 roku techniki wyceny dla Poziomu 2 i 3 wyceny nie uległy zmianie.

stan na 30.06.2021
|  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| Wartość bilansowa | Metoda wyceny | Wartość godziwa | RAZEM
Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3
Aktywa |  |  |  |  |  |  |  |
Kredyty i inne należności udzielone klientom | 4 173 149,3 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 0,0 | 4 101 541,5 | 4 101 541,5
Zobowiązania |  |  |  |  |  |
Zobowiązania z tytułu emisji obligacji | 150 153,0 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 150 376,3 | 0,0 | 150 376,3
Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych | 399 619,8 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 406 042,1 | 0,0 | 406 042,1
stan na 31.12.2020
|  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| Wartość bilansowa | Metoda wyceny | Wartość godziwa | RAZEM
Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3
Aktywa |  |  |  |  |  |  |  |
Kredyty i inne należności udzielone klientom | 3 690 920,7 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 0,0 | 3 627 696,9 | 3 627 696,9
Zobowiązania |  |  |  |  |  |
Zobowiązania z tytułu emisji obligacji | 975 131,6 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 975 131,6 | 0,0 | 975 131,6
Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych | 399 480,6 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 403 363,2 | 0,0 | 403 363,2
stan na 30.06.2020
|  |  |  |  |  |  |  | [tys. PLN]
| Wartość bilansowa | Metoda wyceny | Wartość godziwa | RAZEM
Poziom 1 | Poziom 2 | Poziom 3
Aktywa |  |  |  |  |  |  |  |
Kredyty i inne należności udzielone klientom | 3 896 687,3 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 0,0 | 3 847 405,3 | 3 847 405,3
Zobowiązania |  |  |  |  |  |
Zobowiązania z tytułu emisji listów zastawnych | 399 872,0 | zdyskontowane przepływy pieniężne | 0,0 | 419 024,9 | 0,0 | 419 024,9

Metodyka wyceny do wartości godziwej portfela kredytów opiera się na metodzie zdyskontowanych przepływów pieniężnych. W ramach tej metody dla każdego wycenianego kontraktu szacowane są oczekiwane przepływy pieniężne, czynniki dyskontowe na poszczególne daty płatności oraz wyznaczana jest wartość zdyskontowanych przepływów pieniężnych na datę wyceny. Modele wyceny zasilane są parametrami biznesowymi dla poszczególnych kontraktów oraz parametrami obserwowalnymi przez rynek, takimi jak krzywe stóp procentowych, koszt płynności i koszt kapitału.

Wartość godziwą zobowiązań z tytułu emisji listów zastawnych wylicza się poprzez zastosowanie czynnika dyskontowego dla każdego przepływu pieniężnego. W tym przypadku czynnik dyskontowy to suma:

o stopy rynkowej opartej na krzywej rentowności z dnia bilansowego oraz

o szacunku aktualnej marży jaka byłaby oferowana w przypadku zaciągnięcia zobowiązania. Wartość ta jest oparta o indykatywne kwotowanie eurorynkowe oraz koszt zabezpieczenia ryzyka z tytułu niedopasowania walutowego.

## 7.20. Wskazanie czynników, które mogą mieć wpływ na wyniki finansowe w kolejnych kwartałach

Czynniki, które mogą mieć wpływ na wyniki finansowe w kolejnych kwartałach zostały opisane w sprawozdaniu Zarządu z działalności ING Banku Hipotecznego S.A. za okres od 1 stycznia 2021 roku do 30 czerwca 2021 roku.

## 7.21. Pozycje pozabilansowe

|  |  | [tys. PLN]
| stan na | stan na | stan na
30.06.2021 | 31.12.2020 | 30.06.2020
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe | 1 809 200,0 | 3 031 198,9 | 1 463 249,6
Niewykorzystana linia kredytowa (revolving credit facility) otrzymana od ING Banku Śląskiego S.A. | 1 809 000,0 | 3 031 000,0 | 1 463 000,0
Niewykorzystana linia kredytowa dotycząca kart kredytowych do rachunku bieżącego prowadzonego dla Banku w ING Banku Śląskim S.A. | 200,0 | 198,9 | 249,6
Gwarancje | 154 500,0 | 309 000,0 | 0,0
Razem | 1 963 700,0 | 3 340 198,9 | 1 463 249,6

## 7.22. Transakcje z jednostkami powiązanymi

ING Bank Hipoteczny S.A. jest spółką zależną ING Banku Śląskiego S.A., który według stanu na dzień 30 czerwca 2021 roku posiadał 100% udziału w kapitale zakładowym ING Banku Hipotecznego S.A. oraz 100% udziałów w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu ING Banku Hipotecznego S.A.

Począwszy od 2019 r. ING Bank Hipoteczny S.A. świadczy na rzecz ING Banku Śląskiego S.A. usługi refinansowania portfeli wierzytelności hipotecznych poprzez zapłatę Kwoty Refinansowania, w wysokości ustalonej zgodnie z postanowieniami Umowy ramowej przeniesienia wierzytelności w celu emisji listów zastawnych i Umów Przeniesienia, w zamian za przeniesienie na ING Bank Hipoteczny S.A. tych portfeli.

ING Bank Śląski S.A. prowadzi rachunki bieżące, rachunki lokat krótkoterminowych oraz rachunki papierów wartościowych dla ING Banku Hipotecznego S.A. Dodatkowo, ING Bank Hipoteczny S.A. korzysta z linii kredytowej od ING Banku Śląskiego S.A. na potrzeby finansowania działalności operacyjnej, a także z linii kredytowej udostępnionej pracownikom spółki w związku z korzystaniem z kart bankowych ING Banku Śląskiego S.A.

Począwszy od stycznia 2019 roku ING Bank Śląski S.A. wykonuje na rzecz ING Banku Hipotecznego S.A. czynności o podstawowym znaczeniu w oparciu o Umowę o współpracy pomiędzy tymi bankami. Usługi świadczone są w następujących obszarach: Rachunkowości i Podatków, Controllingu, IT, Bezpieczeństwo IT, Ryzyka Kredytowego i Walidacji Modeli, Ryzyka Rynkowego i Płynności, Ryzyka Operacyjnego i Ryzyka Informacji (technologicznego), usług w zakresie Zakupów, usług w zakresie HR, usług w obszarze Biznesu i Operacji, Skarbu, Obsługi Prawnej, Zarządzania Danymi, Ryzyka Braku Zgodności (Compliance) oraz Audytu. Część czynności wykonywanych jest w ramach outsourcingu, zgodnie z przepisami ustawy Prawo bankowe, natomiast wszelkie procesy decyzyjne związane z prowadzoną działalnością wykonywane są przez ING Bank Hipoteczny S.A.

Pomiędzy ING Bankiem Hipotecznym S.A. a ING Bankiem Śląskim S.A. przeprowadzane są również transakcje wynikające z zawartych umów podnajmu pomieszczeń, w których mieści się siedziba Banku, biuro w Warszawie oraz centrum zapasowe, umowy wsparcia w zakresie IT oraz obsługi kadrowo-płacowej.

Ponadto, ING Bank Hipoteczny S.A. korzysta z usług innych podmiotów powiązanych, tj. usług operacyjnych dot. SWIFT świadczonych przez ING Belgium N.V., usług obsługi finansowo-księgowej świadczonych przez ING Usługi dla Biznesu S.A..

Wszystkie wyżej wymienione transakcje odbywają się na zasadach rynkowych.

Koszty i przychody

prezentowane po pomniejszeniu o odliczenie współczynnikiem struktury sprzedaży (VAT)

okres od 01.01.2021 do 30.06.2021
|  | [tys. PLN]
| podmiot dominujący | pozostałe podmioty powiązane
Przychody | 3,5 | 0,0
Przychody odsetkowe | 3,5 | 0,0
Koszty | -15 217,3 | -60,6
Koszty odsetkowe | -11 405,1 | 0,0
Koszty prowizji | -628,9 | 0,0
Koszty działania | -3 183,3 | -60,6
okres od 01.01.2020 do 30.06.2020
|  | [tys. PLN]
| podmiot dominujący | pozostałe podmioty powiązane
Przychody | 3,2 | 0,0
Przychody odsetkowe | 3,2 | 0,0
Koszty | -2 337,9 | -267,4
Koszty odsetkowe | -3,5 | 0,0
Koszty prowizji | -17,7 | 0,0
Koszty działania | -2 331,3 | -267,4

Należności i zobowiązania

stan na 30.06.2021
|  | [tys. PLN]
| podmiot dominujący | pozostałe podmioty powiązane
Należności | 32 259,9 | 0,0
Należności od banków | 31 847,6 | 0,0
Rzeczowe aktywa trwałe | 412,3 | 0,0
Zobowiązania | 3 263 964,3 | 0,0
Zobowiązania wobec innych banków | 3 262 954,3 | 0,0
Inne zobowiązania | 1 010,0 | 0,0
w tym: rozliczenia międzyokresowe kosztów | 469,0 | 0,0
Operacje pozabilansowe | 1 963 700,0 | 0,0
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe | 1 809 200,0 | 0,0
Gwarancje | 154 500,0 | 0,0
stan na 31.12.2020
|  | [tys. PLN]
| podmiot dominujący | pozostałe podmioty powiązane
Należności | 66 356,2 | 0,0
Należności od banków | 65 823,7 | 0,0
Rzeczowe aktywa trwałe | 532,4 | 0,0
Zobowiązania | 1 970 289,6 | 55,6
Zobowiązania wobec innych banków | 1 969 597,2 | 0,0
Inne zobowiązania | 692,4 | 55,6
w tym: rozliczenia międzyokresowe kosztów | 576,8 | 17,1
Operacje pozabilansowe | 3 340 198,9 | 0,0
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe | 3 031 198,9 | 0,0
Gwarancje | 309 000,0 | 0,0
stan na 30.06.2020
|  | [tys. PLN]
| podmiot dominujący | pozostałe podmioty powiązane
Należności | 69 560,8 | 0,0
Należności od banków | 68 937,5 | 0,0
Rzeczowe aktywa trwałe | 623,3 | 0,0
Zobowiązania | 3 162 950,8 | 35,9
Zobowiązania wobec innych banków | 3 161 279,8 | 0,0
Inne zobowiązania | 1 671,0 | 35,9
w tym: rozliczenia międzyokresowe kosztów | 426,3 | 0,0
Operacje pozabilansowe | 1 463 249,6 | 0,0
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe | 1 463 249,6 | 0,0

## 7.23. Transakcje z personelem zarządzającym i pracownikami

Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych

Pracownicy mogą korzystać z różnorodnych form pomocy socjalnej w ramach Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Stan Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych na dzień 30 czerwca 2021 roku wynosił 123 tys. PLN natomiast na dzień 30 czerwca 2020 roku wynosił 87,0 tys. PLN.

Wynagrodzenie Członków Zarządu ING Banku Hipotecznego S.A.

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze* | 806,1 | 793,6
Wynagrodzenia * | 756,8 | 746,5
Korzyści | 49,3 | 47,1
* z wyłączeniem programu zmiennych wynagrodzeń

Na krótkoterminowe świadczenia pracownicze składają się: wynagrodzenia zasadnicze, opieka medyczna oraz inne świadczenia przyznane przez Radę Nadzorczą.

Świadczenia za rok 2020 dla członków Zarządu ING Banku Hipotecznego S.A. wynikające z Programu Zmiennych Składników Wynagrodzeń zostały przyznane zgodnie z obowiązującym w Banku systemem wynagrodzeń. Członkom Zarządu Banku przysługuje premia za rok 2020, której część została wypłacona w 2021 roku, a część została odroczona na lata kolejne (2022 – 2026).

W okresie od 1 stycznia 2021 roku do 30 czerwca 2021 roku oraz od 1 stycznia 2020 roku do 30 czerwca 2020 roku Członkom Zarządu nie wypłacono świadczeń po okresie zatrudnienia. Członkowie Zarządu mają zawarte umowy o zakazie konkurencji po zaprzestaniu pełnienia funkcji w Zarządzie Banku. W przypadku nie powołania na nową kadencję lub odwołania Członkom Zarządu przysługuje odprawa. Informacja o odprawach przysługujących Członkom Zarządu jest zawarta w ich umowach o pracę i należy się tylko w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez Bank z przyczyn innych niż uprawniające do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Wynagrodzenie Członków Rady Nadzorczej ING Banku Hipotecznego S.A.

|  | [tys. PLN]
| okres | okres
od 01.01.2021 | od 01.01.2020
do 30.06.2021 | do 30.06.2020
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze | 60,0 | 60,0
Wynagrodzenia | 60,0 | 60,0

Członkowie Zarządu oraz inne osoby będące pracownikami ING Banku Hipotecznego S.A. nie otrzymują wynagrodzenia ani nagród z tytułu pełnienia funkcji we władzach jednostek zależnych i stowarzyszonych Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego S.A.

Stan posiadania akcji ING Banku Hipotecznego S.A. przez członków Rady Nadzorczej Banku oraz członków Zarządu Banku

Członkowie Zarządu Banku i Rady Nadzorczej Banku na dzień 30 czerwca 2021 roku, a także odpowiednio na dzień 30 czerwca 2020 roku nie posiadali akcji ING Banku Hipotecznego S.A.

## 7.24. Zatrudnienie

Zatrudnienie w ING Banku Hipotecznym S.A. na dzień 30 czerwca 2021 roku wynosiło 36 etatów, natomiast na dzień 30 czerwca2020 roku 41 etatów.

Uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 5 maja 2021r. został zaktualizowany Regulamin Organizacyjny. Z Obszaru Zarządczego wyodrębniony został Obszar Skarbu i przypisany do Wiceprezesa odpowiedzialnego za Obszar Operacji i IT oraz Finansów.

## 7.25. Sprawozdawczość dotycząca segmentów działalności

W okresie sprawozdawczym oraz w roku ubiegłym, ze względu na specyfikę działalności biznesowej, Bank nie analizował wyników działalności w podziale na segmenty.

Bank prowadzi działalność na terenie Rzeczpospolitej Polskiej.

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM I KAPITAŁEM

Zasady i organizacja zarządzania ryzykiem oraz kapitałem w ING Banku Hipotecznym S.A. zostały szczegółowo opisane w sprawozdaniu finansowym Banku za rok zakończony 31 grudnia 2020 roku, które zostało zatwierdzone przez Walne Zgromadzenie ING Banku Hipotecznego S.A. w dniu 24 marca 2020 roku.

Poniżej opisano najistotniejsze zmiany jakie wprowadzono w procesie zarządzania ryzykiem oraz kapitałem jakie miały miejsce w pierwszym półroczu 2021 roku oraz zaprezentowano wybrane dane ilościowe.

## 7.26. Informacje jakościowe

Zarządzanie kapitałem

W pierwszej połowie 2021 roku Bank kontynuował działania zmierzające do realizacji strategii zarządzania kapitałem.

W związku z podpisaniem przez Ministra Finansów rozporządzenia w sprawie rozwiązania bufora ryzyka systemowego z dnia 18 marca 2020 roku, w 2021 roku obowiązują następujące minimalne poziomy współczynników kapitałowych:

 CET1 >= 7,0%,

 T1 >= 8,5%,

 TCR >= 10,5%

Ryzyko kredytowe

 Struktura organizacyjna zarządzania ryzykiem

W pierwszej połowie 2021 w strukturze organizacyjnej Obszaru Zarządzania Ryzykiem nastąpiły zmiany: Zespół ds. Ryzyka został zastąpiony wyodrębnionymi stanowiskami: Stanowiskiem Ryzyka Kredytowego, Stanowiskiem Ryzyka Rynkowego i Stanowiskiem Ryzyka Operacyjnego.

 Główne zmiany w polityce kredytowej Banku

W pierwszym półroczu 2021 roku ING Bank Hipoteczny S.A. wdrożył zapisy nowej rekomendacji S. Ponieważ Bank nie udziela kredytów, zapisy odnośnie wskaźnika DSTI i bufora dochodowego wdrożono jedynie w procesie aneksowania i monitorowania kredytów. Udostępniono również klientom Banku ofertę konwersji zmiennej stopy kredytu na okresowo stałą stopę. Bank nie będzie na razie oferował swoim klientom opcji klucz za dług.

 Ryzyko kredytowe w czasie COVID-19

Bank wprowadził tymczasowe zmiany ograniczające ryzyko kredytowe w związku z wystąpieniem pandemii COVID-19, w tym:

 wprowadzono działania wspomagające klientów Banku w sytuacji wystąpienia pandemii COVID-19, w tym możliwość zawieszenia spłaty rat kredytów na okres 3 lub 6 miesięcy (części kapitałowej lub kapitałowo-odsetkowej). Wg stanu na koniec czerwca 2021 dla wszystkich złożonych wniosków zakończył się okres zawieszenia.

 Bankowo-Hipoteczna Wartość Nieruchomości (BHWN) ustalana jest w sposób ostrożny z uwzględnieniem specyfiki lokalizacji nieruchomości i potencjalnego wpływu COVID-19 na wartość nieruchomości na rynku lokalnym.

 Główne działania w obszarze modelowania

 Zaktualizowano stopę przedpłat całkowitych (ESR) w modelu EL wykorzystywanym w procesie LLP.

 Testy warunków skrajnych

Zgodnie z „Polityką przeprowadzania testów warunków skrajnych”, Bank przeprowadził wewnętrzne testy warunków skrajnych w celu dokonania oceny wpływu potencjalnych zdarzeń lub zmian warunków makroekonomicznych na wymóg kapitałowy, kapitał ekonomiczny, profil ryzyka oraz wynik finansowy. Raport z wyników testów warunków skrajnych został zatwierdzany przez Zarząd Banku oraz przedstawiony Radzie Nadzorczej.

Testy warunków skrajnych zostały przeprowadzone na danych według stanu na 31 grudnia 2020 roku.

Obejmowały one:

 testy scenariuszowe: scenariusz łagodnej recesji, scenariusz długoterminowej recesji oraz scenariusz recesji szybkiej,

 testy wrażliwości (wzrost stopy procentowej o 400 p.b. oraz 200 p.b., spadek cen nieruchomości o 30%, spadek dynamiki PKB do poziomu -5%, wzrost poziomu bezrobocia do 20%, spadek wynagrodzeń o 10%, spadek popytu krajowego o 10%),

 odwrotne testy warunków skrajnych,

 testy koncentracji.

Otrzymane wyniki wykazały bardzo dobrą odporność Banku. Współczynnik wypłacalności utrzymywał się na bezpiecznym poziomie w testowanych scenariuszach.

Ryzyko rynkowe

W obszarze ryzyka rynkowego Bank zarządza ryzykiem zgodnie z wypracowanymi zasadami, metodologiami i zatwierdzonymi politykami. W pierwszej połowie 2021 roku nie odnotowano przekroczeń limitów regulacyjnych i limitów wewnętrznych na ryzyko rynkowe.

Ryzyko płynności i finansowania

W pierwszej połowie 2021 roku Bank kontynuował działania zmierzające do ograniczania ryzyka płynności i finansowania – zgodnie z zasadami polityki zarządzania ryzykiem płynności i finansowania, jak również wymogami regulacyjnymi. Nie odnotowano przekroczeń limitów regulacyjnych i limitów wewnętrznych na ryzyko płynności i finansowania. Bank monitorował sytuację płynnościową w związku z pandemią COVID-19, w szczególności udział kredytów hipotecznych objętych zawieszeniem raty kapitałowo-odsetkowej w portfelu kredytów banku.

W kwietniu 2021 roku Bank uzyskał zgodę KNF na zaliczenie wpływów z niewykorzystanych środków z tytułu umowy kredytowej przyrzeczonej zawartej z ING Bankiem Śląskim S.A. do wpływów płynności w pomiarze LCR. Wielkość umowy kredytowej wynosi 1 mld PLN. Na dzień 30 czerwca 2021 wielkość niewykorzystanych środków wyniosła 98 mln PLN.

Ryzyko modeli

W pierwszej połowie 2021 roku Bank kontynuował działania w zakresie zarządzania ryzykiem modeli. Wykorzystywane w Banku modele podlegały kwartalnym przeglądom i ocenie ryzyka, a także przeglądowi istotności oraz walidacjom. W tym okresie w Banku nie odnotowano modeli z wysokim bądź podwyższonym poziomem ryzyka. Kapitał ekonomiczny z tytułu ryzyka modeli pozostawał poniżej przyjętego limitu na to ryzyko.

Przeglądowi i aktualizacji podlegała także Polityka zarządzania ryzykiem modeli w ING Banku Hipotecznym S.A.

Ryzyko operacyjne

W pierwszej połowie 2021 roku w dalszym ciągu tematem wielkiej wagi było bezpieczeństwo klientów i pracowników Banku związane z pandemią COVID-19. Koordynacja działań kryzysowych, zapewnienie bezpieczeństwa pracy zdalnej oraz weryfikacja możliwości powrotu pracowników do biura były jednym z istotniejszych aspektów działania Banku.

W ramach doskonalenia systemu kontroli wewnętrznej, Bank przygotował Matryce Funkcji Kontroli dla dwóch dodatkowych procesów zidentyfikowanych jako istotne jeszcze w 2020 roku oraz zapewnił bieżącą aktualizację danych zawartych w Matrycy Funkcji Kontroli dla pozostałych procesów. Przeprowadzona została również kolejna weryfikacja listy procesów istotnych oraz weryfikacja i szczegółowe planowanie w zakresie wymaganego testowania kluczowych kontroli zawartych w Matrycy Funkcji Kontroli.

Bank kontynuował prace nad zapewnieniem pełnej zgodności z wymaganiami EBA dotyczącymi outsourcingu.

Bank kontynuuje optymalizację metodyk wyceny ryzyka w odniesieniu do ryzyka bezpieczeństwa informatycznego oraz ryzyka ciągłości działania.

 Ciągłość działania

Zapewnienie ciągłości działania jest dla Banku priorytetem. W Banku cel ten jest realizowany dwustopniowo. Po pierwsze Bank utrzymuje i doskonali system zarządzania ciągłością działania. Po drugie, wdrożono Strategię odtwarzania operacyjnego w celu zapewnienia monitorowania i kontroli jakości czynności wykonywanych przez głównego dostawcę Banku, jakim jest ING Bank Śląski S.A. oraz zapewnienia odpowiedniej reakcji na zakłócenia po stronie dostawcy.

W ramach systemu zarządzania ciągłością są identyfikowane procesy, których dostępność jest najważniejsza dla Banku. Dla tych procesów są tworzone plany awaryjne, które umożliwiają funkcjonowanie w przypadku wystąpienia awarii lub innych zagrożeń. Oprócz planów awaryjnych Bank utrzymuje i testuje także plany odtworzenia działalności (obszar IT), które pozwalają przywrócić dostępność kluczowych aplikacji w wymaganym czasie.

Bank zawsze stara się przeciwdziałać wszelkim zakłóceniom. W przypadku wystąpienia zdarzeń o istotnym wpływie na działalność Banku powoływany jest zespół zarządzania kryzysowego, który koordynuje działania wszystkich zaangażowanych jednostek.

W pierwszej połowie 2021 roku odbył się test Planu zarządzania kryzysowego (CMP) oraz test Planu odtworzenia działalności (DRP) dla Centrum Komputerowego.

 Ciągłość działania w czasie COVID-19

Wystąpienie pandemii COVID-19 wiązało się z wprowadzeniem począwszy od 2020 roku szeregu ograniczeń, wynikających z ogłoszonego stanu pandemii, a także zmianą w zachowaniu, potrzebach i sytuacjach ekonomicznych klientów. Odpowiedzią Banku było powołanie w 2020 roku Zespołu Zarządzania Kryzysowego, który podjął decyzję o uruchomienie planów awaryjnych Banku i realizacji przez pracowników pracy zdalnej oraz utworzenie Komitetu kryzysowego w celu sprawnego uzgadniania i przekazywania decyzji jednostkom organizacyjnym. Bank kontynuował pracę w tym trybie w pierwszym półroczu 2021 roku. Ponadto, przedstawiciele Banku od 2020 roku regularnie uczestniczą w posiedzeniach Zespołu kryzysowego Grupy Kapitałowej ING Banku Śląskiego.

Ze względu na długotrwały i nieprzewidywalny charakter pandemii, działania Banku opierają się na elastycznym reagowaniu i szybkim dostosowywaniu się do aktualnej i przewidywanej sytuacji. W 2020 roku uruchomione zostały wszystkie biznesowe Plany ciągłości działania (BCP), a następnie wdrożono model rotacyjnej pracy w biurze. W związku z kolejną falą zakażeń ponownie uruchomiono plany BCP (model pracy zdalnej), w wyniku czego w pierwszej połowie 2021 roku, nieprzerwanie od 19 października 2020 roku, trwają rzeczywiste testy wszystkich biznesowych Planów ciągłości działania (BCP).

Podjęte w czasie pandemii przez Bank działania miały na celu dopasowanie funkcjonowania Banku w zakresie co najmniej sposobu/formy pracy, stosowanych środków sanitarnych, komunikacji wewnętrznej i zewnętrznej oraz monitorowania i raportowania.

Ryzyko braku zgodności (compliance)

W pierwszym półroczu 2021 roku Bank kontynuował działania związane z zapewnieniem zgodności Banku z wymogami regulacyjnymi, obejmujące monitoring, analizę i wdrażanie zmian regulacyjnych, usprawnianie mechanizmów kontrolnych w kluczowych procesach Banku, w tym w obszarze Poznaj Swojego Klienta (ang. Know Your Customer). Regularnie budowana jest i utrwalana świadomość pracowników Banku w zakresie kluczowych obszarów zapewniania zgodności.

Ryzyko biznesowe

W ramach ryzyka biznesowego Bank jako ryzyko istotne wyróżnia ryzyko makroekonomiczne.

 Ryzyko makroekonomiczne

Ryzyko makroekonomiczne to ryzyko wynikające ze zmian czynników makroekonomicznych oraz ich wpływu na wysokość minimalnych wymogów kapitałowych. Bank zarządza tym ryzykiem poprzez regularne przeprowadzanie wewnętrznych testów warunków skrajnych, co pozwala na bieżący monitoring wrażliwości minimalnych wymogów kapitałowych na czynniki makroekonomiczne. W pierwszej połowie 2021 roku Bank przeprowadził pełne testy kapitałowe według stanu na IV kwartał 2020 roku.

Zgodnie z metodologią Bank szacuje dodatkowy wymóg kapitałowy w oparciu o wyniki wewnętrznych testów warunków skrajnych dla scenariusza łagodnej recesji. Wyniki testów warunków skrajnych pokazały, że materializacja scenariusza łagodnej recesji nie spowoduje spadku adekwatności kapitałowej poniżej wymaganego poziomu.

## 7.27. Informacje ilościowe

Ryzyko kredytowe

Informacje liczbowe na temat jakości portfela kredytowego zamieszczone są w niniejszym sprawozdaniu w nocie nr 7.8. Kredyty i inne należności udzielone klientom oraz 7.28. Ujawnienia w zakresie adekwatności kapitałowej.

Ryzyko rynkowe

 Ryzyko stopy procentowej

Ryzyko stopy procentowej w księdze bankowej jest uznawane za ryzyko istotne. Bank wykorzystuje następujące miary ryzyka stopy procentowej:

 miara wrażliwości (BPV),

 dochód narażony na ryzyko (NIIaR),

 wartość ekonomiczna kapitału narażona na ryzyko (EVEaR),

 miary wrażliwości portfela papierów wartościowych.

W pierwszym półroczu 2021 roku Bank nie odnotował przekroczeń limitów na ryzyko stopy procentowej. Podstawowe miary na dzień 30 czerwca 2021 roku, 31 grudnia 2020 roku oraz 30 czerwca 2020 kształtowały się na następujących poziomach:

Miara ryzyka | stan na 30.06.2021 | stan na 31.12.2020 | stan na 30.06.2020
BPV (tys. PLN) | 42,9 | 57,0 | 54,3
NIIaR (tys. PLN) | 2 324,5 | 1 203,6 | 478,5
EVEaR do funduszy własnych | 1,63% | 1,17% | 1,9%

 Ryzyko walutowe

Bank nie utrzymuje znaczących pozycji w walutach obcych. Na dzień 30 czerwca 2021 roku ryzyko walutowe jest uznawane za nieistotne. Bank wykorzystuje następujące miary ryzyka walutowego:

 miara pozycji w poszczególnych walutach,

 wartość narażona na ryzyko walutowe (VaR).

Na dzień 30 czerwca 2021 roku Bank utrzymywał pozycję walutową w EUR w kwocie 28 tys. EUR (pozycja krótka). Pozycja ta wynikała z gospodarki własnej i generowała VaR w wysokości 1,7 tys. PLN..

 Ryzyko płynności i finansowania

Na dzień 30 czerwca 2021 roku, 31 grudnia 2020 roku nadzorcze miary płynnościowe dla ING Banku Hipotecznego S.A. wynosiły:

Miary płynności | Wartość minimalna | stan na 30.06.2021 | stan na 31.12.2020 | stan na 30.06.2020
LCR | Wskaźnik pokrycia płynności | 100% | 11 160% | 8 555% | 2 861%
NSFR | Wskaźnik stabilnego finansowania | 100%* | 145% | 109% | 101%

*) zgodnie z zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2019/876 poziom minimalny wskaźnika NSFR obowiązuje od 28.06.2021.

W I półroczu 2021r. Bank stosował inne podejście do kalkulacji wskaźnika pokrycia wypływów netto w odniesieniu do kredytów hipotecznych wpisanych do rejestru zabezpieczeń listów zastawnych, stanowiących nadzabezpieczenie względem wyemitowanych hipotecznych listów zastawnych w porównaniu do I półrocza 2020 roku. Obecnie przedmiotowe nadzabezpieczenie wykazywane jest w kalkulacji wskaźnika NSFR jako aktywa wolne od obciążeń, w efekcie wskaźnik NSFR według stanu na 30 czerwca 2021 roku wynosił 145% w porównaniu do 101% według stanu na 30 czerwca 2020 roku.

Wzór EU LIQB dot. informacji jakościowych na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto

a) | Wyjaśnienia dotyczące głównych czynników wpływających na wyniki wskaźnika pokrycia wypływów netto oraz zmiany udziału danych wejściowych w obliczeniach wskaźnika pokrycia wypływów netto w czasie | W pierwszym półroczu 2020 roku na aktywa płynne Banku składały się wyłącznie obligacje skarbowe w wysokości 34 545,0 tys. zł, natomiast w pierwszym półroczu 2021 roku na aktywa płynne Banku składały się zarówno obligacje skarbowe wspomniane powyżej w wysokości 35 021,0 tys. zł, a także bony pieniężne w wysokości 32 997,6 tys. zł (dłużne papiery wartościowe opisano w nocie 7.7). Równocześnie, na 30 czerwca 2021 roku prognozowane wypływy płynności są istotnie mniejsze niż w okresie porównawczym, co wynika z niższych stóp procentowych na rynku.
b) | Wyjaśnienia dotyczące zmian wskaźnika pokrycia wypływów netto w czasie | W pierwszym półroczu 2021 roku wskaźnik LCR Banku wynosił 11 160 % w porównaniu do 2 861 % w pierwszym półroczu 2020 roku, na co wpłynęły przyczyny wyszczególnione w punkcie a) powyżej.
c) | Wyjaśnienia dotyczące rzeczywistej koncentracji źródeł finansowania | W pierwszym półroczu 2021 roku nie wystąpiły istotne zmiany rzeczywistej koncentracji źródeł finansowania w porównaniu z pierwszym półroczem 2020 roku. Tym niemniej, w porównaniu do pierwszego półrocza 2020 roku Bank rozszerzył zakres wykorzystywanych źródeł finansowania o emisję obligacji, wartość nominalna obligacji wyemitowanych przez Bank wynosiła na koniec pierwszego półrocza 2021 roku 150 000 tys. zł (zobowiązania z tytułu emisji obligacji opisano w nocie 7.13).
d) | Ogólny opis struktury bufora płynnościowego instytucji | Zmiany dotyczące bufora płynnościowego w pierwszym półroczu 2021 roku w porównaniu do pierwszego półrocza 2020 roku wynosiły ok. 33 473,6 tys. zł i wynikały w szczególności z zakupu bonów pieniężnych w kwocie wskazanej w punkcie a) powyżej.
e) | Ekspozycje z tytułu instrumentów pochodnych i potencjalne wezwania do ustanowienia zabezpieczenia | Nie dotyczy
f) | Niedopasowanie walutowe we wskaźniku pokrycia wypływów netto | Nie dotyczy
g) | Inne pozycje w obliczeniach wskaźnika pokrycia wypływów netto, które nie są uwzględnione we wzorze dotyczącym ujawniania wskaźnika pokrycia wypływów netto, a które są uznawane przez instytucję za istotne dla jej profilu płynności | Nie dotyczy

## 7.28. Ujawnienia w zakresie adekwatności kapitałowej

Uwzględniając skalę oraz specyfikę działalności Banku, Bank ujawnia w śródrocznym skróconym sprawozdaniu finansowym wybrane informacje na temat adekwatności kapitałowej. Informacje dotyczą w szczególności:

 funduszy własnych dla potrzeb adekwatności kapitałowej,

 wymogów kapitałowych,

 korekt z tytułu ryzyka kredytowego,

 stosowanych technik ograniczenia ryzyka kredytowego.

Zgodnie z wymaganiami zawartymi w Wytycznych EBA/GL/2020/07 Bank prezentuje także szczegółowe dane ilościowe w zakresie ekspozycji objętych działaniami stosowanymi w odpowiedzi na kryzys spowodowany przez COVID-19.

Bank każdorazowo dokonuje oceny adekwatności ujawnianych informacji w kontekście dostarczenia uczestnikom rynku kompleksowego obrazu profilu ryzyka Banku.

Fundusze własne i wymogi kapitałowe

Fundusze własne Banku na potrzeby adekwatności kapitałowej składają się wyłącznie z funduszy podstawowych Tier I (CET 1) i zostały wyznaczone zgodnie z przepisami ustawy Prawo bankowe oraz postanowieniami Rozporządzenia CRR oraz powiązanymi regulacjami.

Równocześnie, zgodnie z Rozporządzeniem CRR Bank wylicza wymogi w zakresie funduszy własnych dla następujących rodzajów ryzyka:

 z tytułu ryzyka kredytowego – metodą standardową,

 z tytułu ryzyka związanego z korektą wyceny kredytowej (CVA) – metodą standardową,

 z tytułu ryzyka rozliczenia i dostawy – metodą standardową,

 z tytułu ryzyka operacyjnego – metodą wskaźnika bazowego (BIA),

 z tytułu ryzyka rynkowego (ryzyko walutowe) – metodą podstawową.

Na 30 czerwca 2021 roku Bank wykazuje zerowe wartości dla wymogów w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka związanego z korektą wyceny kredytowej, rozliczenia i dostawy oraz rynkowego. W związku z powyższym na łączny wymóg w zakresie funduszy własnych na datę przedmiotowego sprawozdania składał się wymóg z tytułu ryzyka kredytowego oraz operacyjnego.

Łączny współczynnik kapitałowy

|  | [tys. PLN]
| stan na | stan na
30.06.2021 | 30.06.2020
Fundusze własne |  |
A. Kapitały własne ze sprawozdania z sytuacji finansowej, w tym: | 468 190,1 | 451 795,3
A.I. Kapitały własne ujęte w funduszach własnych, w tym: | 461 663,9 | 441 466,1
Kapitał akcyjny | 380 000,0 | 380 000,0
Kapitał zapasowy – agio | 62 002,2 | 62 002,2
Zyski zatrzymane w poprzednich latach | 18 241,4 | 0,0
Strata bieżącego okresu | 0,0 | 0,0
Skumulowane inne całkowite dochody | -165,8 | -536,1
Kapitał rezerwowy | 1 586,2 | 0,0
A.II. Kapitały własne nie ujęte w funduszach własnych, w tym: | 6 526,2 | 10 329,2
Zysk bieżącego okresu | 6 526,2 | 10 329,2
B. Pozostałe składniki (pomniejszenia i zwiększenia) funduszy własnych, w tym: | -369,0 | -1 370,5
Wartości niematerialne | -318,9 | -1 320,7
Korekta wartości z tytułu wymogów w zakresie ostrożnej wyceny | -50,1 | -49,8
Fundusze własne przyjęte do kalkulacji łącznego współczynnika kapitałowego (A.I. + B), w tym: | 461 295,0 | 440 095,6
Kapitał podstawowy Tier I | 461 294,98 | 440 095,60
Aktywa ważone ryzykiem, w tym: | 1 720 201,84 | 1 773 709,00
z tytułu ryzyka kredytowego | 1 671 476,28 | 1 716 355,00
z tytułu ryzyka operacyjnego | 48 725,56 | 57 354,00
Łączne wymogi kapitałowe | 137 616,15 | 141 896,72
Łączny współczynnik kapitałowy (TCR) | 26,82% | 24,81%
minimalny wymagany poziom | 10,50% | 10,50%
nadwyżka wskaźnika TCR | 280 673,79 | 253 856,16
Współczynnik kapitału Tier I (T1) | 26,82% | 24,81%
minimalny wymagany poziom | 8,50% | 8,50%
nadwyżka wskaźnika T1 | 315 077,82 | 289 330,34
Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (CET1) | 26,82% | 24,81%
minimalny wymagany poziom | 7,00% | 7,00%
nadwyżka wskaźnika T1 | 340 880,85 | 315 935,97

Aktywa ważone ryzykiem i wymogi kapitałowe

Poniżej Bank prezentuje wartości aktywów ważonych ryzykiem (RWA – Risk Weighted Assets) wraz z wymogami w zakresie funduszy własnych oraz podziałem na poszczególne klasy ekspozycji:

[tys. PLN]
| Wartość ekspozycji brutto | Wartość ekspozycji netto** | Aktywa ważone ryzykiem (RWA) | Wymóg w zakresie funduszy własnych
Ekspozycje wobec rządów centralnych lub banków centralnych | 84 182,4 | 84 182,4 | 2 719,6 | 217,6
Ekspozycje wobec instytucji | 31 847,6 | 31 847,6 | 0,0 | 0,0
Ekspozycje detaliczne* | 497 457,0 | 497 174,6 | 372 880,9 | 29 830,5
Ekspozycje zabezpieczone hipotekami na nieruchomościach | 3 672 081,4 | 3 670 614,6 | 1 286 436,0 | 102 914,9
Ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | 7 088,9 | 5 166,1 | 5 166,1 | 413,3
Inne ekspozycje | 4 273,6 | 4 273,6 | 4 273,6 | 341,9
Razem | 4 296 931,0 | 4 293 258,9 | 1 671 476,2 | 133 718,1

*) Wynikają z części ekspozycji dotyczących nabytych wierzytelności z tytułu kredytów hipotecznych, która nie jest w pełni i całkowicie zabezpieczona tzn. takiej która jest w okresie przejściowym tj. do czasu ustanowienia zabezpieczenia lub przekracza 80% BHWN.

**) Wartość ekspozycji bilansowych i ekwiwalentu bilansowego zobowiązań i transakcji warunkowych, po uwzględnieniu korekt z tytułu szczególnego ryzyka kredytowego oraz CCF (Credit Conversion Factor - współczynnik konwersji kredytowej).

Wybrane informacje ilościowe w zakresie adekwatności kapitałowej

Poniższe tabele prezentują szczegółowe informacje ilościowe w zakresie adekwatności kapitałowej, zgodnie z wymaganiami zawartymi w Rozporządzeniu Wykonawczym 2021/637:

 Wzór EU KM1 – Najważniejsze wskaźniki

 Wzór EU OV1 – Przegląd łącznych kwot ekspozycji na ryzyko

 Wzór EU CC1 – Struktura regulacyjnych funduszy własnych

 Wzór EU CC2 – Uzgodnienie regulacyjnych funduszy własnych z bilansem w zbadanym sprawozdaniu finansowym

 Wzór EU LIQ1 – Informacje ilościowe na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto

 Wzór EU LIQ2: Wskaźnik stabilnego finansowania netto

 Wzór EU CCyB1 – Rozkład geograficzny odnośnych ekspozycji kredytowych na potrzeby obliczania bufora antycyklicznego

 Wzór EU CCyB2 – Kwota specyficznego dla instytucji bufora antycyklicznego

 Wzór EU LR1–LRSum - Zestawienie dotyczące uzgodnienia aktywów księgowych i ekspozycji wskaźnika dźwigni

 Wzór EU LR2–LRCom - Wspólne ujawnianie wskaźnika dźwigni

 Wzór EU LR3–LRSpl - Podział ekspozycji bilansowych (z wyłączeniem instrumentów pochodnych, transakcji finansowanych z użyciem papierów wartościowych (SFT) i ekspozycji wyłączonych)

 MSSF 9/Artykuł 468-FL - Porównanie funduszy własnych instytucji oraz współczynników kapitałowych i wskaźnika dźwigni finansowej z uwzględnieniem i bez uwzględnienia zastosowania rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 i analogicznych oczekiwanych strat kredytowych oraz z uwzględnieniem i bez uwzględnienia tymczasowego traktowania zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR

 Wzór EU CR1 - Ekspozycje obsługiwane i nieobsługiwane oraz powiązane rezerwy

 Wzór EU CR1-A - Termin zapadalności ekspozycji

 Wzór EU CR2 - Zmiany stanu nieobsługiwanych kredytów i zaliczek

 Wzór EU CQ1 - Jakość kredytowa ekspozycji restrukturyzowanych

 Wzór EU CR3 – Przegląd technik ograniczania ryzyka kredytowego: Ujawnianie informacji na temat stosowania technik ograniczania ryzyka kredytowego

 Wzór EU CR4 – Metoda standardowa – Ekspozycja na ryzyko kredytowe i skutki ograniczania ryzyka kredytowego

 Wzór EU CR5 – Metoda standardowa

Wzór EU KM1 – Najważniejsze wskaźniki [tys. PLN]
|  | a
|  | stan na 30.06.2021
| Dostępne fundusze własne (kwoty) |
1 | Kapitał podstawowy Tier I | 461 295,0
2 | Kapitał Tier I | 461 295,0
3 | Łączny kapitał | 461 295,0
| Kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem
4 | Łączna kwota ekspozycji na ryzyko | 1 720 201,8
| Współczynniki kapitałowe (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem) |
5 | Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (%) | 26,82%
6 | Współczynnik kapitału Tier I (%) | 26,82%
7 | Łączny współczynnik kapitałowy (%) | 26,82%
| Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka innego niż ryzyko nadmiernej dźwigni (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem) |
EU 7d | Łączne wymogi w zakresie funduszy własnych SREP (%) | 8,00%
| Wymóg połączonego bufora i łączne wymogi kapitałowe (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem) |
8 | Bufor zabezpieczający (%) | 2,50%
11 | Wymóg połączonego bufora (%) | 2,50%
EU 11a | Łączne wymogi kapitałowe (%) | 10,50%
| Wskaźnik dźwigni |
13 | Miara ekspozycji całkowitej | 4 261 042,4
14 | Wskaźnik dźwigni (%) | 10,83%
| Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej (jako odsetek miary ekspozycji całkowitej) |
EU 14a | Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej (%) | 3,00%
EU 14c | Łączne wymogi w zakresie wskaźnika dźwigni SREP (%) | 3,00%
| Bufor wskaźnika dźwigni i łączny wymóg w zakresie wskaźnika dźwigni (jako odsetek miary ekspozycji całkowitej) |
EU-14e | Łączny wymóg w zakresie wskaźnika dźwigni (%) | 3,00%

Wzór EU OV1 – Przegląd łącznych kwot ekspozycji na ryzyko [tys. PLN]
| a | c
Łączne kwoty ekspozycji na ryzyko | Łączne wymogi w zakresie funduszy własnych
stan na 30.06.2021 | stan na 30.06.2021
1 | Ryzyko kredytowe (z wyłączeniem ryzyka kredytowego kontrahenta) | 1 671 476,2 | 133 718,1
2 | W tym metoda standardowa | 1 671 476,2 | 133 718,1
23 | Ryzyko operacyjne | 48 725,6 | 3 898,0
EU-23a | W tym metoda wskaźnika bazowego | 48 725,6 | 3 898,0
29 | Ogółem | 1 720 201,8 | 137 616,1

Wzór EU CC1 – Struktura regulacyjnych funduszy własnych [tys. PLN]
|  | a | b
|  | Kwoty | Źródło w oparciu o numery/litery referencyjne bilansu skonsolidowanego w ramach regulacyjnego zakresu konsolidacji
| Kapitał podstawowy Tier I: instrumenty i kapitały rezerwowe |  |
1 | Instrumenty kapitałowe i powiązane ażio emisyjne | 442 002,2 | (h)
2 | Zyski zatrzymane | 18 241,4 | (b)
3 | Skumulowane inne całkowite dochody (i pozostałe kapitały rezerwowe) | 1 420,4 | (c)
6 | Kapitał podstawowy Tier I przed korektami regulacyjnymi | 461 663,9 |
| Kapitał podstawowy Tier I: korekty regulacyjne |  |
7 | Dodatkowe korekty wartości (kwota ujemna) | -50,1 |
8 | Wartości niematerialne i prawne (po odliczeniu powiązanej rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego) (kwota ujemna) | -318,9 | (a)minus (d)
28 | Całkowite korekty regulacyjne w kapitale podstawowym Tier I | -369,0 |
29 | Kapitał podstawowy Tier I | 461 295,0 |
45 | Kapitał Tier I (kapitał podstawowy Tier I + kapitał dodatkowy Tier I) | 461 295,0 |
59 | Łączny kapitał (kapitał Tier I + kapitał Tier II) | 461 295,0 |
60 | Łączna kwota ekspozycji na ryzyko | 1 720 201,8 |
| Współczynniki i wymogi kapitałowe, w tym bufory |  |
61 | Kapitał podstawowy Tier I | 26,82% |
62 | Kapitał Tier I | 26,82% |
63 | Łączny kapitał | 26,82% |
64 | Łączne wymogi kapitałowe odnośnie do kapitału podstawowego Tier I instytucji | 7,00% |
65 | w tym: wymóg utrzymywania bufora zabezpieczającego | 2,50% |

Wzór EU CC2 – Uzgodnienie regulacyjnych funduszy własnych z bilansem w zbadanym sprawozdaniu finansowym
|  | a | c
|  | Bilans zgodnie z opublikowanym sprawozdaniem finansowym | Odniesienie
|  | stan na 30.06.2021
Aktywa – Podział według klas aktywów zgodnie z bilansem w opublikowanym sprawozdaniu finansowym |
2 | Kredyty i inne należności udzielone innym bankom | 31 847,6 |
5 | Inwestycyjne papiery wartościowe | 83 084,2 |
6 | Kredyty i inne należności udzielone klientom wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 4 173 149,3 |
8 | Rzeczowe aktywa trwałe | 573,2 |
9 | Wartości niematerialne | 328,9 | (a)
12 | Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 1 087,8 | (c)
13 | Inne aktywa | 3 381,5 |
14 | Aktywa ogółem | 4 293 452,6 |
Zobowiązania – Podział według klas zobowiązań zgodnie z bilansem w opublikowanym sprawozdaniu finansowym |
1 | Zobowiązania wobec innych banków | 3 262 954,3 |
5 | Zobowiązania z tytułu emisji papierów wartościowych | 549 772,8 |
7 | Rezerwy | 775,8 |
8 | Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego | 673,1 |
10 | Inne zobowiązania | 11 086,5 |
11 | Zobowiązania ogółem | 3 825 262,5 |
Kapitał własny |
1 | Kapitał akcyjny | 380 000,0 | (d)
2 | Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej | 62 002,2 | (d)
3 | Skumulowane inne całkowite dochody | -165,8 | (e)
4 | Zyski zatrzymane | 26 353,7 | (f)
5 | Kapitał własny ogółem | 468 190,1 |

Wzór EU LIQ1 – Informacje ilościowe na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto
|  | a | e
|  | Całkowita wartość nieważona (średnia) | Całkowita wartość ważona (średnia)
EU 1a |  | stan na 30.06.2021 | stan na 30.06.2021
EU 1b | Liczba punktów danych użyta do obliczenia średnich wartości | 12 | 12
AKTYWA PŁYNNE WYSOKIEJ JAKOŚCI |
1 | Całkowite aktywa płynne wysokiej jakości (HQLA) |  | 131 038,27
ŚRODKI PIENIĘŻNE – WYPŁYWY |
5 | Niezabezpieczone finansowanie na rynku międzybankowym | 81 329,2 | 81 329,2
8 | Dług niezabezpieczony | 81 329,2 | 81 329,2
10 | Wymogi dodatkowe | 418,5 | 418,5
12 | Wypływy związane ze stratą środków z tytułu produktów dłużnych | 418,5 | 418,5
14 | Inne zobowiązania umowne w zakresie finansowania | 2 591,1 | 2 412,5
16 | CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH |  | 84 160,3
ŚRODKI PIENIĘŻNE – WPŁYWY |
18 | Wpływy z tytułu ekspozycji w pełni obsługiwanych | 24 979,2 | 3 648,5
19 | Inne wpływy środków pieniężnych | 69 833,5 | 8 174,6
20 | CAŁKOWITE WPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH | 81 995,2 | 83 650,1
EU-20c | Wpływy podlegające ograniczeniu w wysokości 75 % | 81 995,2 | 83 650,1
WARTOŚĆ SKORYGOWANA OGÓŁEM |
EU-21 | ZABEZPIECZENIE PRZED UTRATĄ PŁYNNOŚCI |  | 131 038,3
22 | CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH NETTO |  | 77 410,5
23 | WSKAŹNIK POKRYCIA WYPŁYWÓW NETTO |  | 6 212,04%

Wzór EU LIQ2: Wskaźnik stabilnego finansowania netto
| a | b | c | d | e
| Wartość nieważona według rezydualnego terminu zapadalności | Wartość ważona
Brak terminu zapadalności | < 6 miesięcy | 6 miesięcy do < 1 rok | ≥ 1 rok
Pozycje dostępnego stabilnego finansowania | 461 295,0 | 9 759,9 | 152 945,7 | 3 663 288,6 | 4 201 056,5
1 | Pozycje i instrumenty kapitałowe | 461 295,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 461 295,0
2 | Fundusze własne | 461 295,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 461 295,0
7 | Finansowanie na rynku międzybankowym: |  | 1 641,2 | 150 000,0 | 3 661 996,9 | 3 736 996,9
9 | Pozostałe finansowanie na rynku międzybankowym |  | 1 641,2 | 150 000,0 | 3 661 996,9 | 3 736 996,9
11 | Pozostałe zobowiązania: |  | 8 118,8 | 2 945,7 | 1 291,7 | 2 764,6
13 | Wszystkie pozostałe zobowiązania i instrumenty kapitałowe nieujęte w powyższych kategoriach |  | 8 118,8 | 2 945,7 | 1 291,7 | 2 764,6
14 | Całkowite dostępne stabilne finansowanie |  |  |  |  | 4 201 056,5
Pozycje wymaganego stabilnego finansowania |  |  |  |  |
15 | Całkowite aktywa płynne wysokiej jakości (HQLA) |  |  |  |  | 15 000,0
EU-15a | Aktywa obciążone na rezydualny termin zapadalności wynoszący co najmniej jeden rok w puli aktywów stanowiących zabezpieczenie |  | 11 665,9 | 11 335,9 | 416 998,2 | 374 000,0
17 | Obsługiwane kredyty i papiery wartościowe: |  | 125 731,0 | 91 041,3 | 3 543 134,2 | 2 494 209,9
19 | Obsługiwane transakcje finansowane z użyciem papierów wartościowych z klientem finansowym zabezpieczone innymi aktywami oraz pożyczkami i zaliczkami na rzecz instytucji finansowych |  | 31 847,6 | 0,0 | 0,0 | 3 184,8
22 | Obsługiwane kredyty hipoteczne, w tym: |  | 93 883,4 | 91 041,3 | 3 543 134,2 | 2 491 025,2
23 | O wadze ryzyka nieprzekraczającej 35 % zgodnie z metodą standardową określoną w regulacjach Bazylea II |  | 83 149,3 | 80 713,2 | 3 065 506,3 | 2 074 510,4
26 | Inne aktywa: | 0,0 | 1 601,5 | 1 851,1 | 13 440,6 | 15 310,6
31 | Wszystkie pozostałe aktywa nieujęte w powyższych kategoriach |  | 1 601,5 | 1 851,1 | 13 440,6 | 15 310,6
33 | Wymagane stabilne finansowanie ogółem |  |  |  |  | 2 898 520,5
34 | Wskaźnik stabilnego finansowania netto (%) |  |  |  |  | 145%

Wzór EU CCyB1 – Rozkład geograficzny odnośnych ekspozycji kredytowych na potrzeby obliczania bufora antycyklicznego [tys. PLN]
|  | a | f | g | j | k
|  | Ogólne ekspozycje kredytowe | Całkowita wartość ekspozycji | Wymogi w zakresie funduszy własnych | Kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem
|  | Wartość ekspozycji według metody standardowej | Odnośne ekspozycje na ryzyko kredytowe – ryzyko kredytowe | Ogółem
010 | Podział według państw: |  |  |  |  |
| PL | 4 177 228,9 | 4 177 228,9 | 133 500,5 | 133 500,5 | 1 668 756,3
020 | Ogółem | 4 177 228,9 | 4 177 228,9 | 133 500,5 | 133 500,5 | 1 668 756,3

Wzór EU CCyB2 – Kwota specyficznego dla instytucji bufora antycyklicznego [tys. PLN] |
|  | a
1 | Łączna kwota ekspozycji na ryzyko | 1 720 201,8
2 | Specyficzny dla instytucji wskaźnik bufora antycyklicznego | 0,00%
3 | Wymóg w zakresie specyficznego dla instytucji bufora antycyklicznego | 0,0

Wzór EU LR1 – LRSum: Zestawienie dotyczące uzgodnienia aktywów księgowych i ekspozycji wskaźnika dźwigni [tys. PLN]
|  | a
|  | Kwota mająca zastosowanie
1 | Aktywa razem według opublikowanych sprawozdań finansowych | 4 293 452,6
2 | Korekta z tytułu jednostek objętych konsolidacją na potrzeby rachunkowości, ale nieobjętych zakresem konsolidacji ostrożnościowej | -4 261 605,0
11 | (Korekta wynikająca z korekt z tytułu ostrożnej wyceny oraz z rezerw ogólnych i celowych, które zmniejszyły kapitał Tier I) | -3 722,2
EU-11a | (Korekta z tytułu ekspozycji wyłączonych z miary ekspozycji całkowitej zgodnie z art. 429a ust. 1 lit. c) CRR) | -31 847,6
12 | Inne korekty | 4 264 764,60
13 | Miara ekspozycji całkowitej | 4 261 042,40

Wzór EU LR2 – LRCom: Wspólne ujawnianie wskaźnika dźwigni [tys. PLN]
|  | a
|  | Ekspozycje wskaźnika dźwigni określone w CRR
| stan na 30.06.2021
Ekspozycje bilansowe (z wyłączeniem instrumentów pochodnych i SFT)
1 | Pozycje bilansowe (z wyłączeniem instrumentów pochodnych i SFT, ale z uwzględnieniem zabezpieczenia) | 4 296 931,0
5 | (Korekty z tytułu ogólnego ryzyka kredytowego do pozycji bilansowych) | -3 672,1
6 | (Kwoty aktywów odliczane przy ustalaniu kapitału Tier I) | -369,0
7 | Ekspozycje bilansowe ogółem (z wyłączeniem instrumentów pochodnych i SFT) | 4 292 889,9
Ekspozycje z tytułu instrumentów pochodnych
Ekspozycje wyłączone
EU-22a | (Ekspozycje wyłączone z miary ekspozycji całkowitej zgodnie z art. 429a ust. 1 lit. c) CRR) | -31 847,5
EU-22k | (Ekspozycje wyłączone ogółem) | -31 847,5
Kapitał i miara ekspozycji całkowitej
23 | Kapitał Tier I | 461 295,0
24 | Miara ekspozycji całkowitej | 4 261 042,4
Wskaźnik dźwigni
25 | Wskaźnik dźwigni (%) | 10,83%
EU-25 | Wskaźnik dźwigni (z wyłączeniem wpływu wyłączenia inwestycji sektora publicznego i kredytów preferencyjnych) (%) | 0,00%
25a | Wskaźnik dźwigni (z wyłączeniem wpływu wszelkich mających zastosowanie tymczasowych wyłączeń rezerw w banku centralnym) (%) | 10,823%
26 | Regulacyjny wymóg dotyczący minimalnego wskaźnika dźwigni (%) | 3,00%
EU-26a | Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej (%) | 3,00%
EU-26b | w tym: obejmujące kapitał podstawowy Tier I | 3,00%
27 | Wymóg w zakresie bufora wskaźnika dźwigni (%) | 0,00%
EU-27a | Łączny wymóg w zakresie wskaźnika dźwigni (%) | 3,00%
Ujawnienie wartości średnich
30 | Miara ekspozycji całkowitej (w tym wpływ wszelkich mających zastosowanie tymczasowych wyłączeń rezerw w banku centralnym) obejmująca średnie wartości aktywów z tytułu SFT brutto z wiersza 28 (po korekcie z tytułu transakcji księgowych sprzedaży oraz po odliczeniu kwot powiązanych zobowiązań gotówkowych i należności gotówkowych) | 4 261 042,4
30a | Miara ekspozycji całkowitej (z wyłączeniem wpływu wszelkich mających zastosowanie tymczasowych wyłączeń rezerw w banku centralnym) obejmująca średnie wartości aktywów z tytułu SFT brutto z wiersza 28 (po korekcie z tytułu transakcji księgowych sprzedaży oraz po odliczeniu kwot powiązanych zobowiązań gotówkowych i należności gotówkowych) | 4 261 042,4
31 | Wskaźnik dźwigni (w tym wpływ wszelkich mających zastosowanie tymczasowych wyłączeń rezerw w banku centralnym) obejmujący średnie wartości aktywów z tytułu SFT brutto z wiersza 28 (po korekcie z tytułu transakcji księgowych sprzedaży oraz po odliczeniu kwot powiązanych zobowiązań gotówkowych i należności gotówkowych) | 10,83%
31a | Wskaźnik dźwigni (z wyłączeniem wpływu wszelkich mających zastosowanie tymczasowych wyłączeń rezerw w banku centralnym) obejmujący średnie wartości aktywów z tytułu SFT brutto z wiersza 28 (po korekcie z tytułu transakcji księgowych sprzedaży oraz po odliczeniu kwot powiązanych zobowiązań gotówkowych i należności gotówkowych) | 10,83%

Wzór EU LR3 – LRSpl: Podział ekspozycji bilansowych (z wyłączeniem instrumentów pochodnych, transakcji finansowanych z użyciem papierów wartościowych (SFT) i ekspozycji wyłączonych) [tys. PLN]
|  | a
|  | Ekspozycje wskaźnika dźwigni określone w CRR
EU-1 | Ekspozycje bilansowe ogółem (z wyłączeniem instrumentów pochodnych, transakcji finansowanych z użyciem papierów wartościowych i ekspozycji wyłączonych), w tym: | 4 261 411,3
EU-3 | Ekspozycje zaliczane do portfela bankowego, w tym: | 4 261 411,3
EU-5 | Ekspozycje traktowane jako ekspozycje wobec państwa | 84 182,4
EU-8 | Ekspozycje zabezpieczone hipotekami na nieruchomościach | 3 670 614,6
EU-9 | Ekspozycje detaliczne | 497 174,6
EU-11 | Ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | 5 166,1
EU-12 | Pozostałe ekspozycje (np. kapitałowe, sekurytyzacyjne i z tytułu innych aktywów niegenerujących zobowiązania kredytowego) | 4 273,6

MSSF 9/Artykuł 468-FL: Porównanie funduszy własnych instytucji oraz współczynników kapitałowych i wskaźnika dźwigni finansowej z uwzględnieniem i bez uwzględnienia zastosowania rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 i analogicznych oczekiwanych strat kredytowych oraz z uwzględnieniem i bez uwzględnienia tymczasowego traktowania zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR [tys. PLN]
|  | stan na 30.06.2021
| Dostępny kapitał (kwoty) |
1 | Kapitał podstawowy Tier 1 (CET1) | 461 295,0
2 | Kapitał podstawowy Tier 1 (CET1), gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 461 295,0
2a | Kapitał podstawowy Tier 1, gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 461 295,0
3 | Kapitał Tier 1 | 461 295,0
4 | Kapitał Tier 1, gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 461 295,0
4a | Kapitał Tier 1, gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 461 295,0
5 | Łączny kapitał | 461 295,0
6 | Łączny kapitał, gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 461 295,0
6a | Łączny kapitał, gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 461 295,0
| Aktywa ważone ryzykiem (kwoty) |
7 | Aktywa ważone ryzykiem ogółem | 1 720 201,8
8 | Aktywa ważone ryzykiem ogółem, gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 1 682 856,3
| Współczynniki kapitałowe |
9 | Kapitał podstawowy Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko) | 26,82%
10 | Kapitał podstawowy Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 27,41%
10a | Kapitał podstawowy Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 26,82%
11 | Kapitał Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko) | 26,82%
12 | Kapitał Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 27,41%
12a | Kapitał Tier 1 (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 26,82%
13 | Łączny kapitał (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko) | 26,82%
14 | Łączny kapitał (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 27,41%
14a | Łączny kapitał (jako procent kwoty ekspozycji na ryzyko), gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 26,82%
| Wskaźnik dźwigni finansowej |
15 | Miara ekspozycji całkowitej składającej się na wskaźnik dźwigni | 4 261 042,4
16 | Wskaźnik dźwigni finansowej | 10,83%
17 | Wskaźnik dźwigni finansowej, gdyby nie stosowano rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9 lub analogicznych oczekiwanych strat kredytowych | 10,83%
17a | Wskaźnik dźwigni finansowej, gdyby nie stosowano tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR * | 10,83%
* Bank nie stosuje tymczasowego traktowania niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody zgodnie z art. 468 rozporządzenia CRR. Zaraportowane współczynniki kapitałowe, w tym wskaźnik dźwigni finansowej oraz kapitał Tier 1 odzwierciedlają już w pełni wpływ niezrealizowanych zysków i strat wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Wzór EU CR1: Ekspozycje obsługiwane i nieobsługiwane oraz powiązane rezerwy
|  | a | b | c | d | f | g | h | i | j | l | n | o
|  | Wartość bilansowa brutto / kwota nominalna | Skumulowana utrata wartości, skumulowane ujemne zmiany wartości godziwej z powodu ryzyka kredytowego i rezerwy | Otrzymane zabezpieczenia i gwarancje finansowe
|  | Ekspozycje obsługiwane | Ekspozycje nieobsługiwane | Ekspozycje obsługiwane – skumulowana utrata wartości i rezerwy | Ekspozycje nieobsługiwane – skumulowana utrata wartości, skumulowane ujemne zmiany wartości godziwej z powodu ryzyka kredytowego i rezerwy | w związku z ekspozycjami obsługiwanymi | w związku z ekspozycjami nieobsługiwanymi
|  |  | W tym etap 1 | W tym etap 2 |  | W tym etap 3 |  | W tym etap 1 | W tym etap 2 |  | W tym etap 3
005 | Salda pieniężne w bankach centralnych i inne depozyty płatne na żądanie | 31 847,6 | 31 847,6 |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
010 | Kredyty i zaliczki | 4 169 538,4 | 4 144 830,4 | 24 708,0 | 7 088,9 | 7 088,9 | -1 482,2 | -766,5 | -715,6 | -1 995,8 | -1 995,8 | 4 168 056,2 | 5 093,2
080 | Gospodarstwa domowe | 4 169 538,4 | 4 144 830,4 | 24 708,0 | 7 088,9 | 7 088,9 | -1 482,2 | -766,5 | -715,6 | -1 995,8 | -1 995,8 | 4 168 056,2 | 5 093,2
090 | Dłużne papiery wartościowe | 83 084,2 | 83 084,2 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | -10,5 | -10,5 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0
100 | Banki centralne | 32 999,9 | 32 999,9 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0
110 | Sektor instytucji rządowych i samorządowych | 50 084,3 | 50 084,3 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | -10,5 | -10,5 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0
220 | Ogółem | 4 284 470,2 | 4 259 762,2 | 24 708,0 | 7 088,9 | 7 088,9 | -1 492,7 | -777,0 | -715,6 | -1 995,8 | -1 995,8 | 4 168 056,2 | 5 093,2

Wzór EU CR1-A: Termin zapadalności ekspozycji
|  | b | c | d | e | f
|  | Wartość ekspozycji netto
|  | <= 1 rok | > 1 rok <= 5 lat | > 5 lat | Brak określonego terminu zapadalności | Ogółem
1 | Kredyty i zaliczki | 47,3 | 42 216,7 | 4 130 851,6 | 33,8 | 4 173 149,4
2 | Dłużne papiery wartościowe | 32 999,8 | 50 073,9 | 0,0 | 0,0 | 83 073,7
3 | Ogółem | 33 047,1 | 92 290,6 | 4 130 851,6 | 33,8 | 4 256 223,1

Wzór EU CR2: Zmiany stanu nieobsługiwanych kredytów i zaliczek
|  | a
|  | Wartość bilansowa brutto
010 | Początkowy stan nieobsługiwanych kredytów i zaliczek | 5 496,9
020 | Wpływy do portfeli nieobsługiwanych | 1 592,0
060 | Końcowy stan nieobsługiwanych kredytów i zaliczek | 7 088,9

Wzór EU CQ1: Jakość kredytowa ekspozycji restrukturyzowanych
|  | a | b | c | d | e | f
|  | Wartość bilansowa brutto / kwota nominalna ekspozycji objętych działaniami restrukturyzacyjnymi | Skumulowana utrata wartości, skumulowane ujemne zmiany wartości godziwej z powodu ryzyka kredytowego i rezerwy
|  | Obsługiwane ekspozycje restrukturyzowane | Nieobsługiwane ekspozycje restrukturyzowane | w związku z ekspozycjami obsługiwanymi | w związku z ekspozycjami nieobsługiwanymi
|  |  | W tym ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | W tym: ekspozycje dotknięte utratą wartości
010 | Kredyty i zaliczki | 1 589,6 | 6 326,4 | 6 326,4 | 6 326,4 | -24,2 | -1 804,0
070 | Gospodarstwa domowe | 1 589,6 | 6 326,4 | 6 326,4 | 6 326,4 | -24,2 | -1 804,0
100,00 | Ogółem | 1 589,6 | 6 326,4 | 6 326,4 | 6 326,4 | -24,2 | -1 804,0

Wzór EU CR3 – Przegląd technik ograniczania ryzyka kredytowego: Ujawnianie informacji na temat stosowania technik ograniczania ryzyka kredytowego
|  | a | b | c
|  | Niezabezpieczona wartość bilansowa | Zabezpieczona wartość bilansowa
|  |  |  | W tym zabezpieczona zabezpieczeniem
1,00 | Kredyty i zaliczki | 0,0 | 4 173 149,4 | 4 173 149,4
2,00 | Dłużne papiery wartościowe | 83 084,2 | 0,0 | 0,0
3,00 | Ogółem | 83 084,2 | 4 173 149,4 | 4 173 149,4
4,00 | W tym ekspozycje nieobsługiwane | 0,0 | 5 093,2 | 0,0
EU-5 | W tym ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | 0,0 | 5 093,2 |

Wzór EU CR4 – Metoda standardowa – Ekspozycja na ryzyko kredytowe i skutki ograniczania ryzyka kredytowego [tys. PLN]
| Kategorie ekspozycji | a | b | c | d | e | f
| Ekspozycje przed zastosowaniem współczynnika konwersji kredytowej i ograniczeniem ryzyka kredytowego | Ekspozycje po uwzględnieniu współczynnika konwersji kredytowej i po ograniczeniu ryzyka kredytowego | Aktywa ważone ryzykiem i zagęszczenie aktywów ważonych ryzykiem
| Ekspozycje bilansowe | Ekspozycje pozabilansowe | Ekspozycje bilansowe | Ekspozycje pozabilansowe | Aktywa ważone ryzykiem | Zagęszczenie aktywów ważonych ryzykiem (%)
1 | Ekspozycje wobec rządów centralnych lub banków centralnych | 84 182,40 | 0,00 | 84 182,40 | 0,00 | 2 719,60 | 3,23%
6 | Ekspozycje wobec instytucji | 31 847,60 | 0,00 | 31 847,60 | 0,00 | 0,00 | 0,00%
8 | Ekspozycje detaliczne | 497 174,60 | 0,00 | 497 174,60 | 0,00 | 372 880,90 | 75,00%
9 | Ekspozycje zabezpieczone hipotekami na nieruchomościach | 3 670 614,60 | 0,00 | 3 670 614,60 | 0,00 | 1 286 436,00 | 35,05%
10 | Ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | 5 166,10 | 0,00 | 5 166,10 | 0,00 | 5 166,10 | 100,00%
16 | Inne pozycje | 4 273,60 | 0,00 | 4 273,60 | 0,00 | 4 273,60 | 100,00%
17 | OGÓŁEM | 4 293 258,90 | 0,00 | 4 293 258,90 | 0,00 | 1 671 476,20 | 38,93%

Wzór EU CR5 – Metoda standardowa [tys. PLN]
| Kategoria ekspozycji | a | f | i | j | k | l | p | q
Waga ryzyka | Ogółem | W tym bez ratingu
0% | 35% | 75% | 100% | 150% | 250%
1 | Ekspozycje wobec rządów centralnych lub banków centralnych | 83 094,60 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 1 087,80 | 84 182,40 | 84 182,40
6 | Ekspozycje wobec instytucji | 31 847,60 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 31 847,60 | 31 847,60
8 | Ekspozycje detaliczne | 0,00 | 0,00 | 497 174,60 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 497 174,60 | 497 174,60
9 | Ekspozycje zabezpieczone hipotekami na nieruchomościach | 0,00 | 3 669 118,10 | 0,00 | 0,00 | 1 496,50 | 0,00 | 3 670 614,60 | 3 670 614,60
10 | Ekspozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 5 166,10 | 0,00 | 0,00 | 5 166,10 | 5 166,10
16 | Inne pozycje | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 4 273,60 | 0,00 | 0,00 | 4 273,60 | 4 273,60
17 | OGÓŁEM | 114 942,20 | 3 669 118,10 | 497 174,60 | 9 439,70 | 1 496,50 | 1 087,80 | 4 293 258,90 | 4 293 258,90

Informacje o ekspozycjach objętych działaniami stosowanymi w odpowiedzi na kryzys spowodowany przez COVID-19

Poniższa tabela prezentuje szczegółowe informacje ilościowe w zakresie ekspozycji objętych działaniami stosowanymi w odpowiedzi na kryzys spowodowany przez COVID-19, zgodnie z wymaganiami zawartymi w Wytycznych EBA/GL/2020/07:

Podział kredytów i zaliczek objętych moratoriami ustawowymi i pozaustawowymi według rezydualnego terminu moratoriów

|  | [tys. PLN] |
|  | Liczba dłużników | Wartość bilansowa brutto
|  |  | W tym: moratoria ustawowe | W tym: wygasłe | Rezydualny termin moratoriów
|  |  | <= 3 miesiące | > 3 miesiące <= 6 miesięcy | > 6 miesięcy <= 9 miesięcy | > 9 miesięcy <= 12 miesięcy |
1 | Kredyty i zaliczki, w odniesieniu do których zaproponowano moratorium | 619 | 133 156,8 |  |  |  |  |  |  |
2 | Kredyty i zaliczki objęte moratorium (przyznane) | 619 | 133 156,8 | 5 922,5 | 133 156,8 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 |
3 | w tym: gospodarstwa domowe |  | 133 156,8 | 5 922,5 | 133 156,8 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 |
4 | w tym: zabezpieczone nieruchomościami mieszkalnymi |  | 133 156,8 | 5 922,5 | 133 156,8 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 |

PODPISY CZŁONKÓW ZARZĄDU ING BANKU HIPOTECZNEGO S.A.

2021-08-16 2021-08-16 2021-08-16 | Mirosław Boda Prezes Zarządu Jacek Frejlich Wiceprezes Zarządu Roman Telepko Wiceprezes Zarządu | podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym

PODPIS OSOBY, KTÓREJ POWIERZONO PROWADZENIE KSIĄG RACHUNKOWYCH

2021-08-16 | Agnieszka Kukuczka Główny Księgowy | podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym

[1] Dzień transakcji stanowi przypadający w dniu zawarcia danej Umowy Przeniesienia lub po zawarciu tejże Umowy dzień złożenia pierwszego w kolejności, w odniesieniu do Portfela przenoszonego na podstawie tej Umowy Przeniesienia, wniosku o wpis ING Banku Hipotecznego S.A. jako wierzyciela hipotecznego w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości obciążonej Hipoteką zabezpieczającą Wierzytelność wchodzącą w skład tego Portfela, lub dzień następujący po tym dniu.